{"id":17964,"date":"2006-11-26T13:38:58","date_gmt":"2006-11-26T11:38:58","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/zawod-harcerz-4\/"},"modified":"2006-11-26T13:38:58","modified_gmt":"2006-11-26T11:38:58","slug":"zawod-harcerz-4","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/zawod-harcerz-4\/","title":{"rendered":"Zaw\u00f3d harcerz."},"content":{"rendered":"
Po przeczytaniu komentarzy pod artyku\u0142em , kt\u00f3ry w poprzednim numerze  pope\u0142ni\u0142a moja znakomita kole\u017canka Anna B\u0142aszczak o „sprawie lubelskiej” chcia\u0142em si\u0119 tam wypowiedzie\u0107. St\u0105d te\u017c kilka poni\u017cszych zda\u0144 w wielkiej dyskusji dotycz\u0105cej etat\u00f3w w ZHP.<\/strong> <\/font><\/strong><\/font><\/div>\n


<\/p>\n

hm. Piotr Kowalski<\/strong><\/p>\n
Pisz\u0119 „wielkiej”, bo przecie\u017c sprawa zatrudniania w ZHP nie pojawi\u0142a si\u0119 pierwszy raz w kontek\u015bcie „sprawy lubelskiej” i zapewne nie by\u0142a to te\u017c ostatnia ods\u0142ona tej dyskusji. Temat wraca jak bumerang na forum ZHP, na listach dyskusyjnych, a tak\u017ce w wielu instruktorskich rozmowach. <\/p>\n

Na potrzeby tego artyku\u0142u pod poj\u0119ciem „zatrudnienie”, „etat” rozumiem ka\u017cd\u0105 form\u0119 otrzymywania pieni\u0119dzy od organizacji.
<\/font><\/div>\n

<\/p>\n


Z grubsza, w dyskusji na temat zatrudnienia w ZHP, rysuj\u0105 si\u0119 trzy stanowiska: <\/font><\/div>\n

<\/p>\n

1. w ZHP w og\u00f3le nie powinno by\u0107 pracownik\u00f3w zatrudnianych na etatach;
2. w ZHP nie powinno si\u0119 zatrudnia\u0107 na etatach os\u00f3b, kt\u00f3re pe\u0142ni\u0105 funkcje wychowawcze lub funkcje z wyboru;
3. tak jak teraz jest dobrze.
<\/font><\/div>\n

<\/p>\n


Spr\u00f3buj\u0119 po kolei przedstawi\u0107 argumenty ka\u017cdej ze stron.
<\/font><\/div>\n

<\/p>\n


Na pocz\u0105tek wersja bez zatrudniania<\/strong>.
Zwolennicy takiego rozwi\u0105zania podkre\u015blaj\u0105, \u017ce dzia\u0142alno\u015b\u0107 w ZHP to praca spo\u0142eczna, wiele stowarzysze\u0144 radzi sobie bez etat\u00f3w i innych form p\u0142acenia za wykonan\u0105 prac\u0119 i maj\u0105 si\u0119 dobrze. Twierdz\u0105 te\u017c, \u017ce gdy pojawiaj\u0105 si\u0119 pieni\u0105dze to ko\u0144czy si\u0119 pewna swoboda, pracownicy mog\u0105 zdominowa\u0107 instruktor\u00f3w spo\u0142ecznych i niekorzystnie wp\u0142yn\u0105\u0107 na dzia\u0142alno\u015b\u0107 ZHP. <\/p>\n

Przynajmniej cz\u0119\u015b\u0107 wskazywanych zagro\u017ce\u0144 faktycznie istnieje. Kto\u015b kto po\u015bwi\u0119ca przys\u0142owiowe osiem godzin dziennie na prac\u0119 w hufcu, si\u0142\u0105 rzeczy wie wi\u0119cej ni\u017c kto\u015b kto pe\u0142ni swoj\u0105 funkcj\u0119 spo\u0142ecznie. Podobny mechanizm dzia\u0142a\u0142 gdy pracowa\u0142em w GK ZHP – zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce do zespo\u0142\u00f3w zadaniowych czy opiniotw\u00f3rczych zapraszano tylko pracownik\u00f3w etatowych bo ich by\u0142o \u0142atwiej zebra\u0107 w jednym miejscu przed po\u0142udniem. Jednak generalnie, taki pomys\u0142 by nikogo w ZHP nie zatrudnia\u0107 spycha nas na boczny tor. <\/p>\n

Dzisiaj w\u015br\u00f3d organizacji pozarz\u0105dowych obserwowa\u0107 mo\u017cna tendencj\u0119 odwrotn\u0105. Jeden z najwa\u017cniejszych podzia\u0142\u00f3w przebiega obecnie na linii: organizacje, kt\u00f3re sta\u0107 na zatrudnienie pracownik\u00f3w i te kt\u00f3re opieraj\u0105 si\u0119 na pracy spo\u0142ecznej. R\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy tymi dwoma modelami b\u0119d\u0105 si\u0119 pog\u0142\u0119bia\u0107. <\/p>\n

Skoro zatrudniamy pracownika etatowego to mo\u017ce on chocia\u017cby szuka\u0107 funduszy na dzia\u0142ania i tym samym pieni\u0119dzy b\u0119dzie przybywa\u0142o, atrakcyjno\u015b\u0107 i skuteczno\u015b\u0107 dzia\u0142a\u0144 naszej organizacji wzro\u015bnie. Przygotowanie skutecznego wniosku do funduszy strukturalnych czy innych „obfitych” \u017ar\u00f3de\u0142 jest w praktyce niemo\u017cliwe bez po\u015bwi\u0119cenia na to naprawd\u0119 du\u017cej ilo\u015bci czasu. Zrealizowanie projektu, w kt\u00f3ry zaanga\u017cowane s\u0105 fundusze unijne, jest prawie niemo\u017cliwe. Co wi\u0119cej otrzymanie grantu bez zapisania w nim wynagrodze\u0144 dla koordynatora i ksi\u0119gowej praktycznie eliminuje wniosek z mo\u017cliwo\u015bci dofinansowania – nie dostanie punkt\u00f3w za „zarz\u0105dzanie projektem”. Zdaniem urz\u0119dnik\u00f3w zrealizowanie i rozliczenie projektu unijnego bez etatu jest niemo\u017cliwe. Podzielam ten pogl\u0105d.<\/p>\n

Obawa i niech\u0119\u0107 do etat\u00f3w cz\u0119sto nie wynika jednak z przes\u0142anek merytorycznych, a po prostu ze z\u0142ych do\u015bwiadcze\u0144. Zapewne ka\u017cdy z szanownych czytelnik\u00f3w mo\u017ce wymieni\u0107 przynajmniej jedn\u0105 osob\u0119, kt\u00f3ra w jego odczuciu, nie po to pracuje w ZHP by dzia\u0142a\u0107 na rzecz naszej organizacji a jedynie dlatego, \u017ce niczego si\u0119 w \u017cyciu nie nauczy\u0142a i ta praca jest jedyn\u0105 szans\u0105 na zarobkowanie. Jednak wg mnie, to argument nie przeciwko etatom a jedynie przeciwko zatrudnianiem nieodpowiednich os\u00f3b. <\/p>\n

Dzisiaj prawdopodobnie nie ma ju\u017c w ZHP \u017cadnego etatowego dru\u017cynowego. Ale wielu mog\u0119 zaskoczy\u0107 informacj\u0105, \u017ce ostatnia taka osoba zosta\u0142a zwolniona w 2003 roku. Jest oczywiste, \u017ce zatrudnianie na funkcjach wychowawczych to pomys\u0142 nietrafiony. Chocia\u017c ju\u017c zap\u0142acenie za prac\u0119 na obozie dla niezrzeszonych czy za prowadzenie dokumentacji na obozie harcerskim nie jest czym\u015b z\u0142ym.
<\/font><\/div>\n

<\/p>\n


Druga grupa dyskutant\u00f3w<\/strong> – i do tej ja si\u0119 zaliczam – uwa\u017ca, \u017ce zatrudnianie jest porz\u0105dane, ale nie na funkcjach wychowawczych. Pewien problem powstaje przy funkcjach wybieralnych. I tutaj r\u00f3\u017cnie wygl\u0105da to na r\u00f3\u017cnych poziomach organizacji.
Osobi\u015bcie preferuj\u0119 model gdy w hufcu – je\u015bli nas na to sta\u0107 – zatrudnimy szefa biura, a nie komendanta. Dlaczego? Po pierwsze dlatego, \u017ce kogo\u015b kto nie jest wybrany tylko mianowany \u0142atwiej jest zwolni\u0107 – nie potrzeba do tego zjazdu. Sytuacja, w kt\u00f3rej zatrudniona w hufcu osoba b\u0119dzie pe\u0142ni\u0142a swoj\u0105 funkcj\u0119 \u017ale jest oczywi\u015bcie mo\u017cliwa. Przyjmuj\u0119 tutaj pewne uproszczenie i zak\u0142adam, \u017ce komendant, kt\u00f3ry jest na etacie a kt\u00f3remu si\u0119 nie wiedzie b\u0119dzie broni\u0142 nie tylko swojej posady ale i swojej funkcji –  st\u0105d przywo\u0142any kilka zda\u0144 wy\u017cej zjazd. <\/p>\n

Rozwi\u0105zanie z etatowym komendantem hufca ma te\u017c inne wady. Istnieje bowiem niebezpiecze\u0144stwo, \u017ce mo\u017ce skupi\u0107 si\u0119 on na zapewnieniu sobie \u015brodk\u00f3w na utrzymanie, zapominaj\u0105c o harcerstwie. Dodatkowo, etatowi komendanci mog\u0105 hamowa\u0107 zmiany w chor\u0105gwi, czy Zwi\u0105zku, w obawie przed utrat\u0105 pracy. Mog\u0105 by\u0107 podatni na manipulacj\u0119, chocia\u017cby ze strony komendant\u00f3w chor\u0105gwi. Obawiam si\u0119, \u017ce takie sytuacje czasami maj\u0105 miejsce r\u00f3wnie\u017c w dzisiejszym ZHP. Osoby, kt\u00f3re si\u0119 z nimi zetkn\u0119\u0142y cz\u0119sto przenosz\u0105 si\u0119 do pierwszej grupy dyskutant\u00f3w, kt\u00f3ra uwa\u017ca, \u017ce etaty to generalnie z\u0142o. W mojej ocenie to nie etaty s\u0105 w organizacji z\u0142e, a po prostu ich wykorzystanie – to z tym trzeba walczy\u0107.<\/p>\n

Na poziomie chor\u0105gwi, po wprowadzeniu rad, sytuacja wygl\u0105da z pozoru inaczej. Mamy spo\u0142eczne rady – chocia\u017c s\u0105dz\u0119, \u017ce zapis statutowy jest nieprecyzyjny. Brak biernego prawa wyborczego do Rady Chor\u0105gwi powinien dotyczy\u0107 tak\u017ce os\u00f3b, kt\u00f3re na sta\u0142e otrzymuj\u0105 wynagrodzenie na podstawie umowy cywilnoprawnej. Rady maj\u0105 by\u0107 spo\u0142ecznym czynnikiem kontroli etatowych komend. Taki system sprawdza\u0142by si\u0119 doskonale, ba – sprawdza si\u0119 w wielu organizacjach – gdyby nie pewien drobiazg. Skoro to zjazd, a nie rada, wybiera komendanta chor\u0105gwi, a w\u015br\u00f3d wyborc\u00f3w automatycznie jest wielu podw\u0142adnych komendanta, np. komendanci hufc\u00f3w to pojawia si\u0119 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wynaturze\u0144. Przecie\u017c nikt „rozs\u0105dny” nie podejmie dzia\u0142a\u0144 przeciwko swoim wyborcom je\u015bli Ci mog\u0105 spowodowa\u0107, \u017ce straci on nie tylko funkcj\u0119 ale i mo\u017cliwo\u015b\u0107 zatrudnienia. Wi\u0119c takie wymieszanie zatrudnienia i pe\u0142nienia funkcji z wyboru jest wed\u0142ug mnie jednym z czynnik\u00f3w, kt\u00f3re dzisiaj skutecznie eliminuj\u0105 szanse na popchni\u0119cie ZHP do przodu. <\/p>\n

Ten model powt\u00f3rzony jest tak\u017ce na poziomie centralnym. Naczelnik pochodzi z wybor\u00f3w powszechnych i r\u00f3wnocze\u015bnie jest zatrudniony. Na mo\u017cliwo\u015b\u0107 jego wyboru najwi\u0119kszy wp\u0142yw maj\u0105 komendanci chor\u0105gwi, kt\u00f3rzy sami s\u0105 zatrudnieni a r\u00f3wnocze\u015bnie zale\u017c\u0105 od swoich wyborc\u00f3w. Kolejny raz dochodzimy wi\u0119c do wniosku, \u017ce problem nie le\u017cy w st
\nrukturze czy rozwi\u0105zaniach systemowych, a w ludziach. To kwestia, kt\u00f3rej mo\u017cna po\u015bwi\u0119ci\u0107 osobny artyku\u0142.
<\/font><\/div>\n

<\/p>\n


W trzeciej grupie<\/strong> znajduj\u0105 si\u0119 przede wszystkim Ci, kt\u00f3rzy s\u0105 beneficjentami dzisiejszych rozwi\u0105za\u0144. Jak napisa\u0142em wy\u017cej, taki system, w kt\u00f3rym wybieralno\u015b\u0107 jest powi\u0105zana z zatrudnianiem na etatach, jest tym co skutecznie blokuje mo\u017cliwo\u015b\u0107 zmian w ZHP. Dlatego jestem dzisiejszemu systemowi przeciwny. Czy to system skuteczny \u0142atwo oceni\u0107 patrz\u0105c na dzisiejsz\u0105 kondycj\u0119 ZHP.
<\/font><\/div>\n

<\/p>\n


Na koniec jeszcze jeden problem, kt\u00f3ry pojawia si\u0119 w zwi\u0105zku z zatrudnieniem pracownik\u00f3w w ZHP. Om\u00f3wi\u0119 go na swoim przyk\u0142adzie. Gdy pracowa\u0142em w GK ZHP, jeden ze znakomitych instruktor\u00f3w mojego hufca powiedzia\u0142: „Jak p\u00f3jdziesz do normalnej pracy to zrozumiesz o czym m\u00f3wi\u0119” a spore grono moich znajomych m\u00f3wi\u0142o: „no co Ty, jeste\u015b zawodowym harcerzem”. Dzisiaj gdy zajmuje si\u0119 podobnymi rzeczami – pisanie wniosk\u00f3w i realizacja projekt\u00f3w – ale robi\u0119 to w Polskim Zwi\u0105zku G\u0142uchych, wydaje si\u0119 moim interlokutorom, \u017ce mam „normaln\u0105 prac\u0119”. My\u015bl\u0119, \u017ce dzisiaj przed w\u0142adzami i generalnie instruktorami ZHP, stoi du\u017ce wyzwanie, by zmieni\u0107 takie podej\u015bcie do pracy w ZHP. To jest naprawd\u0119 „normalna praca”. Mo\u017ce dawa\u0107 du\u017co satysfakcji. Nie powinna by\u0107 traktowana jako gorsza zar\u00f3wno przez osoby spoza organizacji jak i przez nas samych. Oczywi\u015bcie pod warunkiem, \u017ce nie dochodzi do \u017cadnych patologii. Ale to zastrze\u017cenie odnosi si\u0119 przecie\u017c do wszystkiego co w \u017cyciu robimy.
<\/font><\/div>\n

<\/p>\n


hm. Piotr Kowalski<\/strong> – komendant Szczepu im. Szarych Szereg\u00f3w w Hufcu \u0141\u00f3d\u017a Widzew. By\u0142 kierownikiem Wydzia\u0142u Pozyskiwania \u015arodk\u00f3w GK ZHP. Pracuje w  \u0141\u00f3dzkim Oddziale Polskiego Zwi\u0105zku G\u0142uchych. Jest trenerem w Europejskim Centrum Edukacji Spo\u0142ecznej.<\/p>\n

<\/font><\/span><\/font><\/div>\n<\/div>\n

<\/font><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Po przeczytaniu komentarzy pod artyku\u0142em , kt\u00f3ry w poprzednim numerze  pope\u0142ni\u0142a moja znakomita kole\u017canka Anna B\u0142aszczak o „sprawie lubelskiej” chcia\u0142em si\u0119 tam wypowiedzie\u0107. St\u0105d te\u017c kilka poni\u017cszych zda\u0144 w wielkiej dyskusji dotycz\u0105cej etat\u00f3w w ZHP.<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[236],"tags":[],"class_list":["post-17964","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-archiwum-2"],"acf":{"attached_posts":null},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17964","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17964"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17964\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17964"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17964"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17964"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}