Ile czasu zajmuje rodzicom wychowanie swojego dziecka? Ile my mamy tego czasu w harcerstwie? Zbyt ma\u0142o, \u017ceby nauczy\u0107 harcerzy wszystkich umiej\u0119tno\u015bci, które by\u0107 mo\u017ce oka\u017c\u0105 si\u0119 przydatne w ich doros\u0142ym \u017cyciu. Dlatego po\u015bwi\u0119\u0107my ten czas na nauk\u0119 tego wszystkiego, co przyda si\u0119 im w \u017cyciu na pewno.<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Sformu\u0142owane przez Agnieszk\u0119 Ogrock\u0105 – Klepacz, a wykorzystane przez Ani\u0119 B\u0142aszczak w tym tek\u015bcie sformu\u0142owanie "poród konia" doskonale oddaje istot\u0119 jednego z najpowa\u017cniejszych, po braku programu, problemów ZHP – " <\/em>poród konia" to to wszystko, czego uczymy w ZHP na wypadek zdarzaj\u0105cej si\u0119 raz na kilkadziesi\u0105t lat katastrofy – alfabet Morse'a, okopywanie si\u0119, semafor, usztywnianie nogi patyczkiem itd. Zapominamy tymczasem jak bardzo \u015bwiat poszed\u0142 do przodu i co jest nasz\u0105 rzeczywist\u0105 misj\u0105. Umiemy doskonale uczy\u0107 rzeczy ca\u0142kowicie nieprzydatnych w \u017cyciu, zupe\u0142nie nie radzimy sobie z przystosowaniem harcerzy do \u017cycia w nowoczesnym \u015bwiecie. Uczenie "porodów konia" to zmora dzisiejszego harcerstwa, która dramatycznie wp\u0142ywa na nasz wizerunek i generuje ca\u0142y szereg problemów, ze spadkiem liczebnym w\u0142\u0105cznie.<\/em><\/strong><\/p>\n <\/p>\n Zastanawia\u0142am si\u0119 jak d\u0142ugo przeci\u0119tny harcerz jest aktywnym cz\u0142onkiem swojej dru\u017cyny? Zak\u0142adaj\u0105c, \u017ce nie zostaje instruktorem i \u017ce w harcerstwie trzyma go co\u015b wi\u0119cej ni\u017c tylko ch\u0142opak\/dziewczyna czy cz\u0142onek rodziny. Nie prowadzi\u0142am bada\u0144, ale zaryzykuj\u0119 tez\u0119 , \u017ce to okres trzech lat. Tak wynika z moich obserwacji harcerskich \u015brodowisk ró\u017cnych hufców. Trzy lata, \u017ceby w trakcie cotygodniowych zbiórek i kilku tygodni sp\u0119dzonych na obozie w lesie, wychowa\u0107 prawego, aktywnego i odpowiedzialnego obywatela.<\/p>\n <\/p>\n Wszystkim, którzy zadali sobie teraz pytanie – czy to realne ? – odpowiadam – tak. Wystarczy patrze\u0107 na wychowanie harcerzy z perspektywy celów tej organizacji, a nie z perspektywy jej historii.<\/p>\n <\/p>\n Na wszystkich kursach, szkoleniach, czy warsztatach jakie prowadz\u0119, staram si\u0119 zach\u0119ca\u0107 instruktorów do patrzenia na nasz\u0105 organizacj\u0119 mo\u017cliwie szeroko. Jako przyk\u0142ad bezmy\u015blnego przywi\u0105zania do elementów, które funkcjonuj\u0105 w ZHP od zawsze, podaj\u0119 uparte uczenie harcerzy Alfabetu Morse’a. Nie jest niczym z\u0142ym wykorzystywanie szyfrów w pracy harcerskiej. Przeciwnie. Szyfry uatrakcyjniaj\u0105 gry i zabawy, odpowiednio stosowane rozwijaj\u0105 zaradno\u015b\u0107, spostrzegawczo\u015b\u0107 i ciekawo\u015b\u0107 \u015bwiata. Jednak wprowadzenie w zesz\u0142ym stuleciu Alfabetu Morse’a do harcerstwa, mia\u0142o te\u017c wymiar praktyczny. Sto lat temu bieg\u0142a umiej\u0119tno\u015b\u0107 pos\u0142ugiwania si\u0119 systemem kropek i kresek pozwala\u0142a na sprawne komunikowanie si\u0119 na odleg\u0142o\u015b\u0107. Nikt nie zaprzeczy, \u017ce Alfabet Morse’a uratowa\u0142 \u017cycie tysi\u0105com ludzi. Tak jak nikt nie zaprzeczy, \u017ce dzi\u015b funkcje t\u0105 spe\u0142nia telefon komórkowy, nowoczesny system nawigacji satelitarnej czy Internet. A jednak. Ca\u0142y czas na wspomnianych kursach czy warsztatach pojawia si\u0119 osoba, która w tym momencie wstaje i wyg\u0142asza nast\u0119puj\u0105ce przemówienie:<\/p>\n Ale\u017c druhno! Przecie\u017c hipotetycznie, gdyby przyk\u0142adowy harcerz przypadkowo znalaz\u0142 si\u0119 sam w górach. Za\u0142ó\u017cmy, \u017ce na dodatek w nocy. Przypadkowo piorun uszkodzi\u0142by nadajnik i w promieniu wielu kilometrów nie dzia\u0142a\u0142yby telefony komórkowe. I jakim\u015b cudem pami\u0119ta\u0142by wyuczony na zbiórce sygna\u0142: … \/ — \/ … \/\/ I zbiegiem okoliczno\u015bci kto\u015b w burzy i w deszczu dostrzeg\u0142by \u015bwiat\u0142o jego latarki. I gdyby si\u0119 tak z\u0142o\u017cy\u0142o, \u017ce ten kto\u015b te\u017c przypadkowo zna\u0142by Alfabet Morse’a… to druhno, przecie\u017c to uratowa\u0142oby mu \u017cycie!<\/em><\/p>\n <\/p>\n By\u0107 mo\u017ce, a gdyby harcerstwo nauczy\u0142o go jeszcze jak odebra\u0107 poród konia*, móg\u0142by z podobnym prawdopodobie\u0144stwem uratowa\u0107 \u017cycie niejednej klaczy. <\/p>\n Klucz do sukcesu tkwi w zrozumieniu metody harcerskiej. Na zasadzie po\u015brednio\u015bci wszystkie dzia\u0142ania podejmowane przez nasz ruch s\u0142u\u017c\u0105 realizacji celów wychowawczych, a zgodnie z zasad\u0105 naturalno\u015bci, narz\u0119dzia, które stosujemy powinny by\u0107 dopasowane do naturalnych potrzeb i mo\u017cliwo\u015bci harcerzy wynikaj\u0105cych z ich psychorozwoju. <\/p>\n <\/p>\n Wracaj\u0105c do przyk\u0142adu nieszcz\u0119snego Morse’a. Uczy\u0107 szyfrów mo\u017cemy z dwóch powodów. W celu wychowawczym na zasadzie po\u015brednio\u015bci i w celu praktycznym. Widz\u0119 pewne wychowawcze zastosowanie tego Alfabetu w grupie wiekowej 10 – 13. Jak wspomina\u0142am wy\u017cej, wyobra\u017cam sobie, \u017ce uatrakcyjniaj\u0105c w ten sposób gry i zabawy, rozwijamy u dzieci zaradno\u015b\u0107 i ciekawo\u015b\u0107 \u015bwiata. Jednak i to w rozs\u0105dnych proporcjach. Natomiast wymaganie znajomo\u015bci Alfabetu Morse’a od w\u0119drowników nie s\u0142u\u017cy niczemu. Jego stosowania w tej grupie wiekowej nie t\u0142umaczy tak\u017ce praktyczny aspekt tej umiej\u0119tno\u015bci, bo znajomo\u015b\u0107 Alfabetu Morse’a jest w codziennym \u017cyciu u\u017cyteczna tak samo jak umiej\u0119tno\u015b\u0107 odbioru porodu konia.<\/p>\n <\/p>\n Rzecz ma si\u0119 podobnie w przypadku wielu innych wypacze\u0144. Moja znakomita kole\u017canka Kasia Krawczyk w poprzednim numerze „Na Tropie” pisa\u0142a o bezmy\u015blnym wykorzystywaniu pl\u0105sów w pracy z w\u0119drownikami. Rekordowa liczba komentarzy pod tekstem Kasi wskazuje, \u017ce mamy z tym powa\u017cny k\u0142opot. Jednak problem nie le\u017cy w pl\u0105sach, tylko w nie\u015bwiadomo\u015bci celów, chodzeniu na \u0142atwizn\u0119 i w zachwianych proporcjach. Czym innym jest chwilowa g\u0142upawa, a czym innym oparty na pl\u0105saniu program pracy dru\u017cyny. Podobnie z piosenk\u0105 przed posi\u0142kiem. Brawami przyj\u0119\u0142abym od\u015bpiewan\u0105 na kursie przed wspólnym posi\u0142kiem piosenk\u0119, która w przemy\u015blany sposób \u0142\u0105czy si\u0119 z obrz\u0119dowo\u015bci\u0105 szkolenia. Tymczasem najcz\u0119\u015bciej w\u0119drownicy stoj\u0105 godzinami przed kanapkami, bo nikt nie mo\u017ce wymy\u015bli\u0107 co chc\u0105 \u015bpiewa\u0107 – bo przecie\u017c chc\u0105 \u015bpiewa\u0107? Nie, nie zawsze. Cz\u0119\u015bciej przyzwyczaili si\u0119 do my\u015bli, \u017ce piosenka przed posi\u0142kiem by\u0107 musi. Otó\u017c nie musi, je\u015bli niczemu nie s\u0142u\u017cy!<\/p>\n <\/p>\n Polecam takie \u0107wiczenie. Jedna osoba bez u\u017cycia s\u0142ów pokazuje drugiej jak\u0105\u015b czynno\u015b\u0107. Tamta musi si\u0119 domy\u015bli\u0107 jaka to czynno\u015b\u0107 i pokaza\u0107 j\u0105 kolejnej osobie. To rodzaj g\u0142uchego telefonu tylko bez u\u017cycia s\u0142ów. Wa\u017cne, \u017ceby kolejne osoby nie widzia\u0142y poprzednich scenek. Na koniec pierwsza osoba mówi jak\u0105 czynno\u015b\u0107 pokazywa\u0142a. Wypaczenia murowane.<\/p>\n <\/p>\n Podobnie post\u0119pujemy w harcerstwie. Ma\u0142pujemy bez zrozumienia to co starali si\u0119 przekaza\u0107 nam nasi dru\u017cynowi. Ten, który pierwszy przedstawi\u0142 na zbiórce Alfabet Morse’a najprawdopodobniej nie chcia\u0142, \u017ceby wszyscy potrafili sprawnie wymachiwa\u0107 chor\u0105giewkami sygna\u0142 SOS. Chcia\u0142 nauczy\u0107 harcerzy nowoczesnych metod komunikowania si\u0119 na odleg\u0142o\u015b\u0107. A czego my chcemy?<\/p>\n Argument, \u017ce „tak by\u0142o kiedy\u015b” lub „tak by\u0142o zawsze” to \u017caden argument. Ruch harcerski determinuj\u0105 jego cele, nie jego historia. <\/p>\n <\/p>\n Historia to zreszt\u0105 kolejny dobry przyk\u0142ad. Istotnym narz\u0119dziem na drodze do realizacji cel&o Ale nie historia jest tre\u015bci\u0105 harcerstwa. Chc\u0105c wzorowa\u0107 si\u0119 na Alku czy Rudym, pami\u0119tajmy o celu. Upieranie si\u0119 przy noszeniu mundurów z II Wojny \u015awiatowej – bo takie nosili ch\u0142opcy z „Parasola” – nie przysporzy im chwa\u0142y. Chc\u0105c uczyni\u0107 ich nie\u015bmiertelnymi, przekazujmy harcerzom te same postawy, nie te same umiej\u0119tno\u015bci. Wczoraj odpowiedzialny obywatel stawa\u0142 do walki, dzi\u015b staje do g\u0142osowania.<\/p>\n <\/p>\n Pami\u0119tajmy o celach, w przeciwnym razie mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce wychowali\u015bmy \u015bwietnego harcerza, ale zupe\u0142nie nieporadnego cz\u0142owieka. Dlatego, kiedy na nast\u0119pn\u0105 zbiórk\u0119 Twojej dru\u017cyny przyjdzie nowy, pulchny szesnastolatek z Kurtem Cobainem na koszulce, od\u0142ó\u017c poradnik Morse’a, druhu. Szkoda czasu. Masz trzy lata, \u017ceby zrobi\u0107 z niego m\u0119\u017cczyzn\u0119.<\/p>\n <\/p>\n za nieocenion\u0105 inspiracj\u0119 dzi\u0119kuj\u0119 druhnie Agnieszce Ogrockiej – Klepacz<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Ile czasu zajmuje rodzicom wychowanie swojego dziecka? Ile my mamy tego czasu w harcerstwie? Zbyt ma\u0142o, \u017ceby nauczy\u0107 harcerzy wszystkich umiej\u0119tno\u015bci, które by\u0107 mo\u017ce oka\u017c\u0105 si\u0119 przydatne w ich doros\u0142ym \u017cyciu. Dlatego po\u015bwi\u0119\u0107my ten czas na nauk\u0119 tego wszystkiego, co przyda si\u0119 im w \u017cyciu na pewno. <\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[236],"tags":[],"class_list":["post-18171","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-archiwum-2"],"acf":{"attached_posts":null},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18171","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18171"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18171\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18171"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18171"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18171"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
Mamy zbyt ma\u0142o czasu, \u017ceby wykszta\u0142ci\u0107 w harcerzach wszystkie umiej\u0119tno\u015bci, które by\u0107 mo\u017ce oka\u017c\u0105 si\u0119 przydatne w ich doros\u0142ym \u017cyciu. Po\u015bwi\u0119\u0107my ten czas na nauk\u0119 tych umiej\u0119tno\u015bci, które b\u0119d\u0105 im w \u017cyciu przydatne na pewno.<\/p>\n
\nacute;w ZHP jest budowanie silnego poczucia to\u017csamo\u015bci z ruchem harcerskim. Mi\u0119dzy innymi dlatego uczymy harcerzy o korzeniach naszej organizacji i o tych, którzy przys\u0142u\u017cyli si\u0119 jej w sposób szczególny. Kto z nas nie czu\u0142 dumy czytaj\u0105 „Kamienie na szaniec”? <\/p>\n\n\n
\n <\/td>\n phm. Anna B\u0142aszczak<\/strong> – jako harcerka wygra\u0142a hufcowy turniej znajomo\u015bci Alfabetu Morse’a. Do dzi\u015b obudzona w \u015brodku nocy, potrafi zaszyfrowa\u0107 ka\u017cde zdanie. Pracuje w Zespole Eksperckim ds. ochrony praw i wolno\u015bci cz\u0142owieka w procesie stosowania prawa oraz jako sta\u017cystka w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich. By\u0142a szefow\u0105 Zespo\u0142u W\u0119drowniczego GK ZHP i sekretarzem redakcji „Na Tropie”.<\/td>\n \n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n