{"id":18559,"date":"2008-05-08T22:23:06","date_gmt":"2008-05-08T20:23:06","guid":{"rendered":"http:\/\/W1992rokuZHPibrytyjskaTheScoutAssociationpodj\u0119\u0142ysta\u0142\u0105wspó\u0142prac\u0119.Inibynicwtymdziwnego–by\u0142ytowówczasdwienajwi\u0119kszetegotypuorganizacjewEuropie1,wi\u0119cichwspó\u0142dzia\u0142aniewydawa\u0142osi\u0119naturaln"},"modified":"2008-05-08T22:23:06","modified_gmt":"2008-05-08T20:23:06","slug":"nasze-wlasne-jamboree-brytyjscy-partnerzy-1996-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/nasze-wlasne-jamboree-brytyjscy-partnerzy-1996-3\/","title":{"rendered":"Nasze w\u0142asne Jamboree: Brytyjscy Partnerzy 1996"},"content":{"rendered":"

W 1992 roku ZHP i brytyjska The Scout Association podj\u0119\u0142y sta\u0142\u0105 wspó\u0142prac\u0119. I niby nic w tym dziwnego – by\u0142y to wówczas dwie najwi\u0119ksze tego typu organizacje w Europie1<\/sup> , wi\u0119c ich wspó\u0142dzia\u0142anie wydawa\u0142o si\u0119 naturalne. Warto jednak zwróci\u0107 uwag\u0119 na fakt, \u017ce ZHP pozostawa\u0142o poza strukturami WOSM i WAGGGS, co t\u0119 do\u015b\u0107 \u015bcis\u0142\u0105 wspó\u0142prac\u0119 czyni tym bardziej znacz\u0105c\u0105. Zw\u0142aszcza, \u017ce jednym z jej za\u0142o\u017ce\u0144 by\u0142a pomoc dla ZHP w ponownym przyst\u0105pieniu do tych mi\u0119dzynarodowych organizacji. W ramach tej wspó\u0142pracy powsta\u0142 program „Brytyjscy Partnerzy”.
<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

Pomys\u0142 i za\u0142o\u017cenia<\/strong><\/p>\n

Pomys\u0142 na „Brytyjskich Partnerów” by\u0142 prosty i sprawdzony, a przy tym bardzo atrakcyjny. Zg\u0142oszone do projektu polskie dru\u017cyny mia\u0142y nawi\u0105za\u0107 wspó\u0142prac\u0119 z dru\u017cynami w Wielkiej Brytanii – najpierw listown\u0105, potem osobist\u0105, polegaj\u0105c\u0105 na ugoszczeniu wyspiarzy u siebie. Brytyjczycy mieli zamieszka\u0107 w domach polskich harcerzy oraz na ich obozach, pozna\u0107 tradycyjne potrawy, zwyczaje, sposób bycia oraz uczestniczy\u0107 w zaj\u0119ciach i wycieczkach przygotowanych przez gospodarzy. Ten etap programu ko\u0144czy\u0142 si\u0119 wspólnymi zlotami na terenie ca\u0142ego kraju, w których Polacy i Brytyjczycy uczestniczyliby ju\u017c nie jako obcy sobie ludzie, ale jako osoby, które przez minione dni zd\u0105\u017cy\u0142y dobrze si\u0119 pozna\u0107. Finalnym elementem ca\u0142ego programu „Brytyjskich Partnerów” (na Wyspach zwanego „Polish Partners”) mia\u0142 by\u0107 analogiczny wyjazd polskich dru\u017cyn do Wielkiej Brytanii. S\u0142owem, pomys\u0142 na wspó\u0142prac\u0119 opiera\u0142 si\u0119 na klasycznej wymianie m\u0142odzie\u017cy, podczas której poprzez osmoz\u0119 pojmuje si\u0119 kulturowe ró\u017cnice, ale te\u017c zdaje spraw\u0119 z podobie\u0144stw. Przez wzajemne kontakty chciano nawi\u0105za\u0107 wi\u0119zi i wspó\u0142prac\u0119, które przetrwa\u0142yby d\u0142u\u017cej ni\u017c sam program. <\/p>\n

 <\/p>\n

W organizacj\u0119 polskiej cz\u0119\u015bci „Brytyjskich Partnerów” zaanga\u017cowani byli m.in. Naczelnik ZHP hm. Ryszard Pac\u0142awski i komisarz zagraniczny hm. Piotr Borys, wysy\u0142aj\u0105cy i odbieraj\u0105cy tony korespondencji od uczestników po obu stronach kana\u0142u La Manche. W przedsi\u0119wzi\u0119ciu mia\u0142o uczestniczy\u0107 oko\u0142o 400 Polaków i tyle samo Brytyjczyków. Wszystkie te elementy – pomys\u0142, drobiazgowa organizacja oraz wielko\u015b\u0107 programu – sprawia\u0142y, \u017ce „Brytyjscy Partnerzy” po prostu nie mogli si\u0119 nie uda\u0107. <\/p>\n

 <\/p>\n

Brytyjczycy na polskich obozach
<\/strong><\/p>\n

Podró\u017ce skautów po Polsce trwa\u0142y od 28 lipca do 9 sierpnia 1996 roku. Oczywi\u015bcie, ka\u017cdej dru\u017cynie skautów przyporz\u0105dkowana by\u0142a dru\u017cyna harcerzy, tote\u017c ka\u017cdy wybiera\u0142 si\u0119 od razu na miejsce przeznaczenia. Z tego powodu póki co nie mo\u017cna by\u0142o u\u015bwiadczy\u0107 widoku ca\u0142ej 400-osobowej brytyjskiej delegacji – na to mia\u0142 przyj\u015b\u0107 czas dopiero na g\u0142ównym zlocie. Na razie program realizowa\u0142 si\u0119 w mikroskali i w takim kszta\u0142cie mia\u0142 trwa\u0107 do 6 sierpnia. <\/p>\n

 <\/p>\n

W ciekawy i barwny sposób swoje do\u015bwiadczenia z tej cz\u0119\u015bci „Brytyjskich Partnerów” opisuje phm. Robert Kawka z 3. Gda\u0144skiej Dru\u017cyny Harcerzy \u0141\u0105czno\u015bci im. Samuela Morse’a2<\/sup> . Harcerze tej dru\u017cyny podejmowali na swoim obozie ponad trzydziestoosobow\u0105 grup\u0119 szkockich skautów z Fife Area 2. Go\u015bcie, z powodu awarii autokaru, spó\u017anili si\u0119 z przybyciem o jeden dzie\u0144, wi\u0119c gdy ju\u017c trafili na miejsce, szybko zacz\u0119li integracj\u0119 z gospodarzami. Uczyli si\u0119 imion i prezentowali swoje tradycyjne pl\u0105sy, za co Polacy odwdzi\u0119czyli im si\u0119 nocn\u0105 gr\u0105 terenow\u0105. Nast\u0119pnego dnia przy d\u017awi\u0119kach kobzy gda\u0144szczanie mieli okazj\u0119 skosztowa\u0107 dania o wdzi\u0119cznej nazwie haggis. Jest to narodowa potrawa Szkotów, sk\u0142adaj\u0105ca si\u0119 – w wielkim i zapewne krzywdz\u0105cym uproszczeniu – ze zwierz\u0119cej kiszki z nadzieniem. <\/p>\n

 <\/p>\n

Podczas zwiedzania zamku w Gniewie Szkoci z Fife robili furor\u0119, g\u0142ównie za spraw\u0105 mundurowych kiltów. Zachowywali si\u0119 nieskr\u0119powanie, lu\u017ano i spontanicznie. Ich weso\u0142y i zawadiacki sposób bycia zmieni\u0142 si\u0119 jednak diametralnie podczas wizyty w obozie zag\u0142ady w Sztutowie. Phm. Kawka wspomina, jakim zaskoczeniem by\u0142o dla niego, gdy zobaczy\u0142 swoich go\u015bci p\u0142acz\u0105cych podczas zwiedzania. By\u0142a to jedna z tych obserwacji, jakich nie u\u015bwiadczymy inaczej, ni\u017c tylko poprzez wymiany takie jak „Brytyjscy Partnerzy”. W przeciwnym razie zapewne niewielu z nas pomy\u015bla\u0142oby, \u017ce kto\u015b, kto nie ma tak blisko siebie Auschwitz czy Umschlagplatzu, mo\u017ce prze\u017cy\u0107 tak silne emocje podczas zwiedzania tego rodzaju miejsc.<\/p>\n

 <\/p>\n

Ró\u017cnic\u0105 innego typu by\u0142 z kolei nonszalancki stosunek Szkotów do wszelkiego rodzaju terminów. Ignorowali oni zupe\u0142nie fakt, \u017ce gdzie\u015b nale\u017cy si\u0119 pospieszy\u0107, \u017ce poci\u0105g Szybkiej Kolei Miejskiej mo\u017ce uciec, \u017ce na umówione spotkania lepiej si\u0119 nie spó\u017ania\u0107. Tak, na wspólnym poznawaniu swojego, powiedzmy, narodowego usposobienia, mija\u0142 czas gda\u0144skim harcerzom i skautom ze szkockiego Fife. <\/p>\n

Nieco bardziej „miejski” charakter mia\u0142 pocz\u0105tkowy etap wizyty innej grupy skautów w Poznaniu. Reprezentacja ta – bardzo liczna, bo 200-osobowa – rozpocz\u0119\u0142a swoj\u0105 wypraw\u0119 po Polsce od zwiedzania miasta. Istotny przystanek na tej trasie stanowi\u0142o z\u0142o\u017cenie kwiatów na cmentarzu Wspólnoty Brytyjskiej na stokach pozna\u0144skiej Cytadeli. Nast\u0119pnego dnia delegacja rozjecha\u0142a si\u0119, by – tak jak Szkoci z Fife – wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w \u017cyciu obozowym polskich harcerzy. <\/p>\n

 <\/p>\n

Brytyjscy skauci mogli sprawdzi\u0107 si\u0119 na ró\u017cnych polach, nawet tych nieoczekiwanych. Doskona\u0142y tego przyk\u0142ad da\u0142a grupa oko\u0142o 20 skautów z Fromeside Venture Scouts Unit z Bristolu. Zacz\u0119li oni wizyt\u0119 w Polsce w Poznaniu, potem pojechali w go\u015bcin\u0119 do Szczecina, by pó\u017aniej zobaczy\u0107 jeszcze Tatry. Tam, schodz\u0105c z Kasprowego Wierchu, natkn\u0119li si\u0119 na czteroosobow\u0105 rodzin\u0119 \u017ale wyekwipowan\u0105 i nieprzygotowan\u0105 do wysokogórskich wycieczek. Poniewa\u017c pogoda nie dopisywa\u0142a, rodzina wpad\u0142a w tarapaty – przemoczony ojciec by\u0142 przemarzni\u0119ty i wyczerpany. Skauci z Bristolu udzielili mu pierwszej pomocy i wydelegowali spo\u015bród siebie grupk\u0119, która wróci\u0142a na szczyt i o zaistnia\u0142ej sytuacji powiadomi\u0142a stra\u017c graniczn\u0105. Zaalarmowane t\u0105 drog\u0105 pogotowie górskie udzieli\u0142o rodzinie dalszej pomocy. <\/p>\n

 <\/p>\n

Wizyty skautów odby\u0142y si\u0119 w ca\u0142ej Polsce – m.in. na Mazurach, w Bieszczadach czy na Pomorzu, daj\u0105c Brytyjczykom mo\u017cliwo\u015b\u0107 poznania ró\u017cnorodnych krain geograficznych na terenie kraju. Od 3 do 5 sierpnia skauci sp\u0119dzali czas w domach harcerzy, potem za\u015b wszyscy – i Polacy, i wyspiarze – pojechali na g\u0142ówny zlot – do Warszawy. <\/p>\n

 <\/p>\n

Warszawa – kulminacja<\/strong><\/p>\n

Centralny zlot rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 6 sierpnia na terenie Harcerskiego O\u015brodka Specjalno\u015bci na Cyplu Czerniakowskim w Warszawie. Wieczorem, podczas apelu w obecno\u015bci wszystkich uczestników zlotu, wci\u0105gni\u0119to na maszt dwie flagi. W uroczysto\u015bci brali udzia\u0142 zaproszeni go\u015bcie, w\u015bród nich nazwiska niebagatelnej rangi: naczelnik ZHP hm. Ryszard Pac\u0142awski, prof. Jerzy Wiatr – minister edukacji narodowej, przedstawiciel ambasady brytyjskiej Alistair Harrison oraz John May, komisarz zagraniczny The Scout Association. Ten ostatni powiedzia\u0142 podczas swojego wyst\u0105pienia: „Przez to, co robicie teraz i w ci\u0105gu ostatnich dziesi\u0119ciu dni, wcielacie w \u017cycie marzenia za\u0142o\u017cyciela organizacji skautów lorda Baden-Powella o \u017cyciu w przyja\u017ani i pokoju”3<\/sup> .<\/p>\n

 <\/p>\n

Nast\u0119pnego dnia od rana skauci mieli mo\u017cliwo\u015b\u0107 zwiedzania warszawskich muzeów. Uczestnicy wspominaj\u0105, \u017ce trasa by\u0142a realizowana w bardzo szybkim tempie. Phm. Kawka pisze: „Ci warszawiacy chyba oszaleli! Teraz dopiero doceniamy tempo zwiedzania muzeów przez Szkotów. Udaje si\u0119 przebiec przez jeden obiekt i zd\u0105\u017cy\u0107 do drugiego”4<\/sup> . Interesuj\u0105ce zatem, jak wizyta w stolicy uwidoczni\u0142a ró\u017cnice nie tylko mi\u0119dzy Polakami a Brytyjczykami, ale równie\u017c mi\u0119dzy Polakami z ró\u017cnych cz\u0119\u015bci kraju.<\/p>\n

 <\/p>\n

Popo\u0142udnie tego dnia wype\u0142niono do\u015b\u0107 niecodziennym wydarzeniem. Wszyscy uczestnicy zlotu zebrali si\u0119 na Stadionie Dziesi\u0119ciolecia, by uczestniczy\u0107 w olimpiadzie z okazji 100. rocznicy pierwszych igrzysk nowo\u017cytnych. Po z\u0142o\u017ceniu uroczystej przysi\u0119gi harcerze i skauci rozbiegli si\u0119 do najrozmaitszych dyscyplin: hokeja na trawie, przeci\u0105gania liny, biegów na 100 metrów, wy\u015bcigu na szczud\u0142ach i wielu innych. Na p\u0142ycie stadionu panowa\u0142a niezwyk\u0142a atmosfera. Jak na prawdziwym Jamboree – przemieszani mi\u0119dzy sob\u0105 ludzie wychowani w zupe\u0142nie innych krajach, w atmosferze radosnej i nieskr\u0119powanej zabawy. Wieczór u\u015bwietni\u0142 swoim wyst\u0119pem Harcerski Zespó\u0142 Wokalno-Instrumentalny „Wo\u0142osatki”.<\/p>\n

 <\/p>\n

8 sierpnia, po przedpo\u0142udniowym Rajdzie Warszawskim, odby\u0142 si\u0119 uroczysty apel ko\u0144cowy. To w\u0142a\u015bnie na nim brytyjski komisarz zagraniczny John May przekaza\u0142 komisarzowi zagranicznemu ZHP Piotrowi Borysowi Z\u0142ot\u0105 Strza\u0142\u0105. T\u0119 sam\u0105 Strza\u0142\u0119, któr\u0105 w 1929 roku lord Robert Baden-Powell wr\u0119czy\u0142 polskiej delegacji na 3. \u015awiatowym Jamboree w Arrowe Park. I t\u0119 sam\u0105, która w czasie wojny pow\u0119drowa\u0142a z powrotem do Anglii, by tam j\u0105 przechowano do czasu, a\u017c b\u0119dzie mog\u0142a bezpiecznie wróci\u0107 do Polski. Wreszcie nadszed\u0142 ten moment – ten czas, kiedy uznano, \u017ce wróci\u0107 powinna. „Teraz, kiedy Polska odzyska\u0142a cz\u0142onkostwo w \u015bwiatowych organizacjach skautowych, ten symbol powróci\u0142 do domu”5<\/sup> , mówi\u0142 John May. <\/p>\n

 <\/p>\n

Po apelu odby\u0142o si\u0119 przyj\u0119cie po\u017cegnalne w „Country Club”. Po jego zako\u0144czeniu Brytyjczycy z marszu ruszyli do swoich autokarów, które mia\u0142y zawie\u017a\u0107 ich do domów. Z relacji phm. Roberta Kawki: „Szkoci wyje\u017cd\u017caj\u0105. Wszystkim jest jako\u015b smutno, niektóre z moich dziewczyn p\u0142acz\u0105. \u017bartujemy, \u017ce nie wypu\u015bcimy naszych nowych przyjació\u0142, ale nie ma na to rady. Szkoci odje\u017cd\u017caj\u0105, a my machamy im chusteczkami. Zobaczymy si\u0119 w przysz\u0142ym roku! Miejmy nadziej\u0119…”6<\/sup> .
 
Ponowne wizyty<\/strong><\/p>\n

Rok pó\u017aniej polscy harcerze t\u0142umnie ruszyli na wymian\u0119 analogiczn\u0105 do tej z 1996 roku, do swoich brytyjskich kole\u017canek i kolegów. Wra\u017cenia mieli rozmaite. Wymie\u0144my tylko kilka. 14 DH im. Pu\u0142ku U\u0142anów Jaz\u0142owieckich z Sochaczewa odwiedzi\u0142a Gilwell Park pod Londynem, miasto New Market oraz sam\u0105 stolic\u0119, gdzie harcerze spotkali si\u0119 z weteranami 14 Pu\u0142ku U\u0142anów Jaz\u0142owieckich. 10 DH „Mrówkojady” ze \u015awidnicy na angielskim obozie sama gotowa\u0142a sobie posi\u0142ki w kuchni polowej, co bardzo podoba\u0142o si\u0119 harcerzom. Z kolei kr\u0105g starszoharcerski z Zielonki zosta\u0142 przez swoich gospodarzy przyzwyczajony do przygotowywania posi\u0142ków na ognisku – i to niezale\u017cnie od pogody. 78 DH „Sitowie” z Wo\u0142omina boryka\u0142a si\u0119 z b\u0142otem, przez które musia\u0142a kilkakrotnie przestawia\u0107 namioty, a jedzenie – dla odmiany – dostawa\u0142a wy\u0142\u0105cznie „z puszek i folii”. 82 DSth „Watra” ze Szczecina zwiedzi\u0142a m.in. Bristol i Bath, a  27 DH im. K. K. Baczy\u0144skiego z W\u0119growa goszczona przez skautów szkockich strzela\u0142a z \u0142uków, \u017ceglowa\u0142a i uczestniczy\u0142a w rajdzie popychanymi samochodami. A to tylko niektóre rozrywki, jakim harcerze oddawali si\u0119 w angielskiej i szkockiej scenerii, w wi\u0119kszo\u015bci mglistej i deszczowej. Mimo licznych trudno\u015bci organizacyjnych w kooperacji z Brytyjczykami, na któr\u0105 polskie dru\u017cyny narzeka\u0142y w kilku raportach z pobytu na Wyspach, wszystkie ich sprawozdania ko\u0144czy\u0142y si\u0119 stwierdzeniem o tym, \u017ce wyprawa okaza\u0142a si\u0119 udana.<\/p>\n

 <\/p>\n

Znaczenie programu<\/strong><\/p>\n

G\u0142ównym celem programu „Brytyjscy Partnerzy” by\u0142o nawi\u0105zanie mo\u017cliwie \u015bcis\u0142ej i trwa\u0142ej wspó\u0142pracy ze skautami z Wielkiej Brytanii oraz wytworzenie wi\u0119zi mi\u0119dzy nimi a polskimi dru\u017cynami, z którymi wyspiarze pracowali i bawili si\u0119 przez dwa kolejne letnie sezony. W wi\u0119kszo\u015bci przemy\u015ble\u0144 po uczestnictwie w przedsi\u0119wzi\u0119ciu dru\u017cynowi zwracaj\u0105 uwag\u0119 na fakt, \u017ce wi\u0119\u017a rzeczywi\u015bcie zosta\u0142a nawi\u0105zana, a w niektórych przypadkach mo\u017cna nawet przeczyta\u0107, \u017ce po wizycie Polaków w Wielkiej Brytanii w 1997 roku planowano ponowne przyjazdy Brytyjczyków do Polski. <\/p>\n

 <\/p>\n

Ca\u0142y program, zrealizowany z niebagatelnym rozmachem (zw\u0142aszcza w polskiej cz\u0119\u015bci), z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 pozwoli\u0142 polskim harcerzom zaistnie\u0107 w \u015bwiadomo\u015bci Brytyjczyków i pokaza\u0107 im si\u0119 z dobrej strony. A nie ulega w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce by\u0142 to fakt wa\u017cny dla organizacji, która w\u0142a\u015bnie wtedy ponownie przyst\u0105pi\u0142a do \u015bwiatowych struktur skautowych WOSM i WAGGGS. <\/p>\n

 <\/p>\n

Autor pragnie podzi\u0119kowa\u0107 Wydzia\u0142owi Zagranicznemu GK ZHP za pomoc w zebraniu materia\u0142ów nt. programu „Brytyjscy Partnerzy”.<\/em><\/p>\n

\n

1.<\/sup>Gazeta Sto\u0142eczna, nr 183 (07.08.1996), s. 3.<\/p>\n

2.<\/sup>Czuwaj, nr 9\/1996, s. 13. <\/p>\n

 3.Gazeta Sto\u0142eczna, nr 183 (07.08.1996), s. 3.<\/sup><\/p>\n

4.Czuwaj, nr 9\/1996, s. 13.<\/sup><\/p>\n

 <\/sup>5.Tam\u017ce, s. 12.<\/sup><\/p>\n

6.Tam\u017ce, s. 13.
<\/sup><\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n\n\n\n
Piotr Mostowski<\/strong> – przyboczny w 126 WDH „Aurinko Vene” w hufcu Warszawa \u017boliborz, pe\u0142ni\u0105cy obowi\u0105zki koordynatora projektu Z\u0142ota Strza\u0142a.<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W 1992 roku ZHP i brytyjska The Scout Association podj\u0119\u0142y sta\u0142\u0105 wspó\u0142prac\u0119. I niby nic w tym dziwnego – by\u0142y to wówczas dwie najwi\u0119ksze tego typu organizacje w Europie1 , wi\u0119c ich wspó\u0142dzia\u0142anie wydawa\u0142o si\u0119 naturalne. Warto jednak zwróci\u0107 uwag\u0119 na fakt, \u017ce ZHP pozostawa\u0142o poza strukturami WOSM i WAGGGS, co t\u0119 do\u015b\u0107 \u015bcis\u0142\u0105 wspó\u0142prac\u0119 […]<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[236],"tags":[],"class_list":["post-18559","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-archiwum-2"],"acf":{"attached_posts":null},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18559","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18559"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18559\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18559"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18559"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18559"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}