{"id":18824,"date":"2009-02-15T13:36:34","date_gmt":"2009-02-15T11:36:34","guid":{"rendered":"http:\/\/Czterylatatemuwtymkrajusko\u0144czy\u0142asi\u0119wojnadomowatrwaj\u0105caponad20lat.Dzi\u015bmo\u017cnaogl\u0105da\u0107jakregionijegostolicazwolnapodnosz\u0105si\u0119zgruzówtegonieszcz\u0119\u015bcia.Pi\u0119tnod\u0142ugotrwa\u0142egokonfliktub\u0119dzienaznacza\u0142ojeszczeprzezd\u0142ugiczas"},"modified":"2015-08-20T21:43:55","modified_gmt":"2015-08-20T19:43:55","slug":"czwarty-rownoleznik-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/czwarty-rownoleznik-3\/","title":{"rendered":"Czwarty r\u00f3wnole\u017cnik"},"content":{"rendered":"

Cztery lata temu w Sudanie sko\u0144czy\u0142a si\u0119 wojna domowa trwaj\u0105ca ponad 20 lat. Dzi\u015b mo\u017cna ogl\u0105da\u0107 region i stolica\u0119 podnosz\u0105ce si\u0119 z gruz\u00f3w.<\/b><\/strong><\/p>\n

<\/h3>\n

<\/b>Do Juby<\/strong><\/h3>\n
\n

Malaria jest na porz\u0105dku dziennym, to takie nasze przezi\u0119bienie.<\/p>\n<\/blockquote>\n

\nW Jubie znalaz\u0142am si\u0119 nie przypadkiem. Polecia\u0142am tam jako pracownik humanitarny Fundacji Polskie Centrum Pomocy Mi\u0119dzynarodowej. Pracowa\u0142am w dw\u00f3ch projektach rozwojowych: edukacyjnym oraz medycznym.<\/p>\n

Dotarcie to tego miasta le\u017c\u0105cego w okolicach 4 r\u00f3wnole\u017cnika nie jest najprostszym zadaniem. Jedyn\u0105 drog\u0105, jak\u0105 mo\u017cna tam dotrze\u0107 jest droga samolotowa. Oczywi\u015bcie mo\u017cna pr\u00f3bowa\u0107 te\u017c innych \u015brodk\u00f3w transportu, jednak w\u00f3wczas podr\u00f3\u017c liczona by\u0142aby w miesi\u0105cach, a i \u201eprzyg\u00f3d\u201d by nie brakowa\u0142o. \u017badne polskie biuro podro\u017cy nie prowadzi sprzeda\u017cy bilet\u00f3w do Sudanu Po\u0142udniowego. Takie mo\u017cna dopiero kupi\u0107 w krajach o\u015bciennych – Ugandzie lub Kenii. Tak wi\u0119c po drodze do Sudanu zatrzyma\u0142am si\u0119 w Nairobi, aby zakupi\u0107 bilet do Juby oraz zdoby\u0107 wiz\u0119 na wjazd do kraju. W Nairobi okaza\u0142o si\u0119, \u017ce w Sudanie Po\u0142udniowym nie przyjmowane s\u0105 banknoty dolarowe wydrukowane przed 2006 roku. Sprawi\u0142o to mi oraz podr\u00f3\u017cuj\u0105cym ze mn\u0105 niebagatelny k\u0142opot, bo oto okaza\u0142o si\u0119, \u017ce cho\u0107 mamy przy sobie spor\u0105 sum\u0119 pieni\u0119dzy, w Sudanie wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich b\u0119dzie bezu\u017cyteczna. Szcz\u0119\u015bliwym trafem uda\u0142o nam si\u0119 wymieni\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 banknot\u00f3w starszych na nowsze tego samego nomina\u0142u. Pojawienie si\u0119 bowiem w takim kraju jak Sudan Po\u0142udniowy bez powa\u017cnej got\u00f3wki jest ryzykowne. Wbrew pozorom \u017cycie w tym kraju jest bardzo drogie – jedna noc w hotelu niskiego standardu kosztuje oko\u0142o 70$, przeci\u0119tna cena obiadu w restauracji (z pewno\u015bci\u0105 bez ani jednej gwiazdki) to koszt oko\u0142o 30-40 z\u0142otych. Nie wspominam przy tym o kosztach \u201eadministracyjnych\u201d, jakie czekaj\u0105 na nas w biurze imigracyjnym – wiza uprawnia nas tylko do wjazdu, w ci\u0105gu trzech dni od przylotu trzeba zarejestrowa\u0107 si\u0119 w biurze imigracyjnym, co kosztuje oko\u0142o 200$. Poza tym trzeba by\u0107 gotowym do pokrycia koszt\u00f3w leczenia, je\u015bli dopadnie nas jaka\u015b tropikalna choroba. A takich mo\u017ce nas dopa\u015b\u0107 ca\u0142e mn\u00f3stwo – gdy przylecia\u0142am do Juby panowa\u0142a tam np. cholera. Malaria jest na porz\u0105dku dziennym, to takie nasze przezi\u0119bienie. Gdy jeste\u015bmy chorzy i udajemy si\u0119 do lekarza musimy liczy\u0107 si\u0119 z tym, \u017ce b\u0119dziemy musieli przywie\u017a\u0107 ze sob\u0105 leki, a je\u015bli to powa\u017cniejsza sprawa – ca\u0142y zestaw kropl\u00f3wek i strzykawek.<\/p>\n

Lotnisko mi\u0119dzynarodowe<\/strong><\/h3>\n
\n

Nie \u0142ud\u017amy si\u0119, \u017ce na lotnisku mi\u0119dzynarodowym w Jubie b\u0119dziemy mieli do czynienia z pasem, po kt\u00f3rym podje\u017cd\u017caj\u0105 do nas baga\u017ce. Tu wszystko wygl\u0105da inaczej.<\/p>\n<\/blockquote>\n

\nGdy wysiad\u0142am z samolotu w Jubie uderzy\u0142a w moj\u0105 twarz fala gor\u0105cego powietrza. Szybko stara\u0142am si\u0119 uciec od tego ra\u017c\u0105cego s\u0142o\u0144ca, pod\u0105\u017caj\u0105c za innymi, kt\u00f3rzy wysiedli z samolotu, w kierunku lotniska.<\/p>\n

Lotnisko w Jubie to parterowy budynek powierzchni oko\u0142o 300 m2, kt\u00f3ry w jednej cz\u0119\u015bci obs\u0142uguje przyloty, w drugiej za\u015b odloty. Z Juby bezpo\u015brednio mo\u017cna dosta\u0107 si\u0119 do Chartumu (stolica Sudanu), Addis Abeby (Etiopia), Nairobi (Kenia) i Kampali (Uganda).<\/p>\n

W budynku lotniska zgromadzony t\u0142um ustawia si\u0119 w dwie kolejki, jak p\u00f3\u017aniej si\u0119 dowiaduj\u0119, jedna jest dla os\u00f3b z zagranicy, druga dla Suda\u0144czyk\u00f3w. Nie ma jednak \u017cadnej informacji o tym m\u00f3wi\u0105cej. Ju\u017c tam czuje si\u0119 gor\u0105co, powietrze jest g\u0119ste, przepe\u0142nione mieszank\u0105 potu wielu ludzi. Dochodz\u0119 do stolika. Siedzi tam kilku urz\u0119dnik\u00f3w, podaj\u0119 im paszport, wbijaj\u0105 piecz\u0105tk\u0119, ja wpisuj\u0119 si\u0119 do zeszytu. Mo\u017cna omin\u0105\u0107 t\u0105 procedur\u0119, ale w\u00f3wczas spotkaj\u0105 nas problemy podczas pr\u00f3by opuszczenia Juby. Z opiecz\u0119towanym paszportem przesuwam si\u0119 za innymi po odbi\u00f3r baga\u017cu. Nie \u0142ud\u017amy si\u0119, \u017ce na lotnisku mi\u0119dzynarodowym w Jubie b\u0119dziemy mieli do czynienia z pasem, po kt\u00f3rym podje\u017cd\u017caj\u0105 do nas baga\u017ce. Tu wszystko wygl\u0105da inaczej. Boczna \u015bciana lotniska ma trzy szerokie otwory, w ka\u017cdym z nich drewniane liche drzwi. Jedne z nich zosta\u0142y teraz otwarte i wida\u0107 nadje\u017cd\u017caj\u0105cy traktor z przyczep\u0105, na kt\u00f3rej jest ca\u0142a g\u00f3ra wielokolorowych baga\u017cy oraz paczek. Przyczepa podje\u017cd\u017ca do otworu w \u015bcianie, dw\u00f3ch pracownik\u00f3w lotniska wrzuca baga\u017ce przez dziur\u0119 w \u015bcianie, dw\u00f3ch m\u0119\u017cczyzn w budynku je przechwytuje. W\u0142a\u015bciciel musi czujnie wypatrywa\u0107 swego baga\u017cu. Gdy go przechwyci kieruje si\u0119 w stron\u0119 stanowiska kontroli baga\u017cu. Wrzuca walizk\u0119 lub plecak na st\u00f3\u0142, otwiera, a urz\u0119dnik celny wsuwa r\u0119k\u0119 do \u015brodka w poszukiwaniu \u201eniebezpiecznych\u201d materia\u0142\u00f3w. Gdy upewni si\u0119, \u017ce nie wwozimy do Juby czego\u015b nielegalnego lub zagra\u017caj\u0105cego krajowi, rysuje kred\u0105 znaczek na baga\u017cu i mo\u017cemy w\u00f3wczas opu\u015bci\u0107 lotnisko.<\/p>\n

Pierwszy rzut oka<\/strong><\/h3>\n
\n

Przez drog\u0119 przechodzi stado afryka\u0144skich kr\u00f3w. Wzbudzaj\u0105 moje zainteresowanie swoimi okaza\u0142ymi, podkr\u0119conymi rogami. Bi\u017cuteria z krowich rog\u00f3w jest bardzo popularna w Afryce Wschodniej.<\/p>\n<\/blockquote>\n

\nNa lotnisku wsiadam do samochodu terenowego. Jak w wielu autach, kierownica jest po prawej stronie (przy prawostronnym ruchu drogowym). Jest to z jednej strony pozosta\u0142o\u015b\u0107 po brytyjskim kolonizatorze, cho\u0107 z drugiej strony trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce wiele samochod\u00f3w do Sudanu sprowadza si\u0119 z s\u0105siedniej Kenii, a tam obowi\u0105zuje ruch lewostronny. Mkniemy oko\u0142o 50 km\/ h do\u015b\u0107 dobrej jako\u015bci asfaltow\u0105 drog\u0105, kt\u00f3ra jednak ko\u0144czy si\u0119 po pokonaniu niespe\u0142na 10 kilometr\u00f3w. Odt\u0105d jazda staje si\u0119 wielk\u0105 nieprzyjemno\u015bci\u0105, polega na powolnym wtoczeniu si\u0119 w dziur\u0119 i tak samo mozolnym wytoczeniu si\u0119 z niej. Cz\u0119sto nim wytoczymy si\u0119 z jednego rowu ju\u017c znale\u017ali\u015bmy si\u0119 w innym. Teraz nasza maksymalna pr\u0119dko\u015b\u0107 to 20 km\/h.<\/p>\n

Mam wra\u017cenie, \u017ce jestem w \u015brodku kamery National Geographic i oczyma reportera, nie swoimi rejestruj\u0119 rzeczywisto\u015b\u0107, w kt\u00f3rej si\u0119 znalaz\u0142am. Nad drog\u0105, kt\u00f3r\u0105 teraz jedziemy unosz\u0105 si\u0119 tumany kurzu. Wida\u0107 dawno nie pada\u0142 deszcz. Jeden z motocyklist\u00f3w jad\u0105cy za ci\u0119\u017car\u00f3wk\u0105 przystan\u0105\u0142 i schroni\u0142 si\u0119 przed wiruj\u0105cym w powietrzu piaskiem za przydro\u017cnym drzewem. Ta burza piaskowa wzburzana jest przez samochody, jest to do\u015b\u0107 powszechne zjawisko, wi\u0119kszo\u015b\u0107 dr\u00f3g w Jubie to drogi \u201epolne\u201d, kt\u00f3re jeszcze do niedawna by\u0142y \u015bcie\u017ckami dla pieszych, ale wzmo\u017cony ruch aut przekszta\u0142ci\u0142 je w \u201eautostrady\u201d. Przez drog\u0119 przechodzi stado afryka\u0144skich kr\u00f3w. Wzbudzaj\u0105 moje zainteresowanie swoimi okaza\u0142ymi, podkr\u0119conymi rogami. Bi\u017cuteria z krowich rog\u00f3w jest bardzo popularna w Afryce Wschodniej. Nasz samoch\u00f3d przystaje, jednak motocykli\u015bci staraj\u0105 si\u0119 jecha\u0107 mimo obecno\u015bci nietypowego uczestnika ruchu drogowego.<\/p>\n

Z drogi wida\u0107 ciekawie wygl\u0105daj\u0105ce, gliniane, niskie chatki pokryte dachem z ga\u0142\u0119zi i suchej trawy, dach stanowi 2\/3 wielko\u015bci ca\u0142ego domku. Wewn\u0105trz mieszka ca\u0142a rodzina – nawet do 10 os\u00f3b. W tukulu – bo tak nazywa si\u0119 te chatki, nie ma elektryczno\u015bci ani bie\u017c\u0105cej wody. Woda dostarczana jest ludno\u015bci w cysternach. Gotowanie odbywa si\u0119 na zewn\u0105trz domu na ma\u0142ych piecykach podgrzewanych w\u0119glem. R\u00f3wnie\u017c poza tukulem znajduje si\u0119 ubikacja. Jest to najcz\u0119\u015bciej bardzo prymitywna latryna.<\/p>\n

Na koniec<\/strong><\/h3>\n

\nStolica Po\u0142udniowego Sudanu zadziwia\u0142a mnie ka\u017cdego dnia pobytu, a pracowa\u0142am tam i \u017cy\u0142am przez prawie p\u00f3\u0142 roku. Jest to z pewno\u015bci\u0105 miejsce szczeg\u00f3lne, kt\u00f3re trzeba zaakceptowa\u0107, je\u015bli zamierza si\u0119 tam zosta\u0107 przez d\u0142u\u017cszy czas. Nawet codzienne czynno\u015bci higieniczne, o kt\u00f3rych nie pisa\u0142am, wymagaj\u0105 przyj\u0119cia specjalnej rutyny i rygorystycznego jej przestrzegania.<\/p>\n

\n

Zdj\u0119cia zosta\u0142y wykonane podczas realizacji projekt\u00f3w Polskiego Centrum Pomocy Mi\u0119dzynarodowej (http:\/\/www.pcpm.org.pl\/<\/a>) w Sudanie Po\u0142udniowym. Projekty by\u0142y finansowane w ramach programu Polska Pomoc 2008 Ministerstwa Spraw Zagranicznych.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Cztery lata temu w Sudanie sko\u0144czy\u0142a si\u0119 wojna domowa trwaj\u0105ca ponad 20 lat. Dzi\u015b mo\u017cna ogl\u0105da\u0107 region i stolica\u0119 podnosz\u0105ce si\u0119 z gruz\u00f3w. <\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[236],"tags":[739,738,461],"class_list":["post-18824","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-archiwum-2","tag-afryka","tag-sudan","tag-wolontariat"],"acf":{"attached_posts":null},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18824","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18824"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18824\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22356,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18824\/revisions\/22356"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18824"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18824"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18824"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}