{"id":19053,"date":"2010-01-09T22:41:10","date_gmt":"2010-01-09T20:41:10","guid":{"rendered":"http:\/\/Gdyby\u0142amma\u0142\u0105dziewczynk\u0105,bardzocz\u0119stopyta\u0142amrodziców,jakwygl\u0105dapowietrze.Iw\u017cadensposóbmojadzieci\u0119ca"},"modified":"2015-07-01T09:30:19","modified_gmt":"2015-07-01T07:30:19","slug":"nauka-oddychania-powietrzem-2-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/nauka-oddychania-powietrzem-2-3\/","title":{"rendered":"Nauka oddychania powietrzem"},"content":{"rendered":"

Gdy by\u0142am ma\u0142\u0105 dziewczynk\u0105, bardzo cz\u0119sto pyta\u0142am rodzic\u00f3w, jak wygl\u0105da powietrze. I w \u017caden spos\u00f3b moja dzieci\u0119ca g\u0142\u00f3wka nie mog\u0142a przyj\u0105\u0107 do wiadomo\u015bci czego\u015b tak abstrakcyjnego: \u017ce istnieje co\u015b, czego nie da si\u0119 opisa\u0107! Dzi\u015b jestem kilkana\u015bcie lat starsza i ju\u017c rozumiem swoich rodzic\u00f3w \u2013 bo teraz sama nie wiem, jak opisa\u0107… \u201eTlen\u201d.<\/strong><\/p>\n

Iwan Wyrypajew, rosyjski dramatopisarz, w 2009 roku przeni\u00f3s\u0142 na ekrany swoj\u0105 sztuk\u0119 teatraln\u0105 pt. \u201eTlen\u201d. Mnie osobi\u015bcie trudno nazwa\u0107 to filmem \u2013 ale na potrzeby tej recenzji zaufam s\u0142owom re\u017cysera, kt\u00f3ry w jednym z wywiad\u00f3w zapytany o sw\u00f3j najnowszy \u201etw\u00f3r\u201d odpowiedzia\u0142, \u017ce \u201ewszystko, co jest pokazywane na ekranie, jest filmem\u201d. Gdybym mog\u0142a czerpa\u0107 z terminologii innych dziedzin sztuki, pos\u0142u\u017cy\u0142abym si\u0119 patchworkiem albo witra\u017cem \u2013 poniewa\u017c film sk\u0142ada si\u0119 z dziesi\u0119ciu scen (plus bonus), a ka\u017cda scena to mnogo\u015b\u0107 d\u017awi\u0119k\u00f3w, obraz\u00f3w i s\u0142\u00f3w \u2013 s\u0142\u00f3w, nade wszystko s\u0142\u00f3w… I dopiero po\u0142\u0105czenie tych wszystkich scen (quasi-teledysk\u00f3w wr\u0119cz) daje magiczn\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107. Zapewniam, \u017ce magiczn\u0105 \u2013 takich film\u00f3w nie tworzy si\u0119 i nie ogl\u0105da codziennie! \u201eTlen\u201d bowiem jest tak niesamowicie wielowarstwowy i \u201ewielowra\u017ceniowy\u201d \u2013 co przyznaje sam Wyrypajew \u2013 \u017ce nie spos\u00f3b tego wszystkiego uchwyci\u0107, wi\u0119c odbi\u00f3r ka\u017cdej jednostki jest s\u0142uszny. Film mo\u017cna rozgryza\u0107 z rozmaitych stron \u2013 lecz to przecie\u017c wci\u0105\u017c to samo dzie\u0142o. Dlatego nie da si\u0119 konkretnie powiedzie\u0107, \u201eo czym to jest\u201d ani \u201eco autor mia\u0142 na my\u015bli\u201d…<\/p>\n

\u201eTlen\u201d jest niejako autorskim dekalogiem Wyrypajewa (cho\u0107 nie jest to film religijny!) \u2013 do kt\u00f3rego stworzenia gar\u015bciami czerpa\u0142 z Pisma \u015awi\u0119tego, lecz wed\u0142ug swojej w\u0142asnej artystycznej wizji \u2013 a ka\u017cde \u201eprzykazanie\u201d wyja\u015bnia widzowi w obrazowy (i to dos\u0142ownie) spos\u00f3b. Wykorzystuje w tym celu mn\u00f3stwo narz\u0119dzi: znajdziemy tu melorecytacj\u0119 g\u0142\u00f3wnych bohater\u00f3w (czyli tak\u017ce Karoliny Gruszki, obecnej \u017cony i muzy re\u017cysera \u2013 pi\u0119kny polski akcent w rosyjskim \u201eTlenie\u201d!), konwencj\u0119 teledysku, dokumentu, r\u00f3\u017cnorakie animacje, muzyk\u0119 wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 (na pewno nie spodziewacie si\u0119 \u015bpiewaj\u0105cych grzybk\u00f3w \u2013 a jednak!) oraz odwo\u0142ania do popkultury i aktualnych wydarze\u0144 na \u015bwiecie. Obecna jest tu r\u00f3wnie\u017c gra z widzem \u2013 czy zauwa\u017cysz np. \u017ce po pi\u0105tce wcale nie nast\u0119puje sz\u00f3stka…? A wszystko to zosta\u0142o opowiedziane pi\u0119knym, prawie poetyckim j\u0119zykiem, s\u0142owami, kt\u00f3rymi chcieliby\u015bmy si\u0119 karmi\u0107 codziennie… Wi\u0119c Wyrypajew atakuje nas nimi jak pociskami z karabinu: seria za seri\u0105, jedna \u015bmia\u0142a my\u015bl goni drug\u0105, nie ma czasu na zastanowienie, na przetrawienie, na zachwyt, na sprzeciw, NA ODDECH. Wszystkie najbardziej szalone pomys\u0142y tw\u00f3rca wi\u0105\u017ce ze sob\u0105 jak tlen z wodorem i pokazuje nam to wsz\u0119dobylskie powietrze: \u017ce da si\u0119 po\u0142\u0105czy\u0107 Moskw\u0119 z Rosj\u0105, \u017ce ameryka\u0144scy \u017bydzi s\u0105 tacy sami, jak iraccy Arabowie (dowiecie si\u0119 jacy), \u017ce mi\u0142o\u015b\u0107 to jak nienawi\u015b\u0107, lecz czwartek to nie sobota, \u017ce p\u0142uca nie ta\u0144cz\u0105, \u017ce bro\u0144 s\u0142u\u017cy do obliczania liczby ofiar, \u0142opata nie jest narz\u0119dziem ogrodniczym, a mi\u0142o\u015b\u0107 to po prostu niedotlenienie… Albo w\u0142a\u015bciwie mog\u0142abym stwierdzi\u0107, \u017ce film jest w\u0142a\u015bnie o mi\u0142o\u015bci. Sasza zakocha\u0142 si\u0119 w Saszy \u2013 i machina ruszy\u0142a!<\/p>\n

Polska premiera \u201eTlenu\u201d (ros. \u201eKislorod\u201d): 5 lutego 2010 roku<\/strong><\/p>\n