{"id":19220,"date":"2010-06-18T22:48:27","date_gmt":"2010-06-18T20:48:27","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wy-ktorzy-pospolita-rzecza-wladacie\/"},"modified":"2010-06-18T22:48:27","modified_gmt":"2010-06-18T20:48:27","slug":"wy-ktorzy-pospolita-rzecza-wladacie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wy-ktorzy-pospolita-rzecza-wladacie\/","title":{"rendered":"Wy, kt\u00f3rzy pospolit\u0105 rzecz\u0105 w\u0142adacie\u2026"},"content":{"rendered":"

\"matejko-stanczyk\"<\/a>STA\u0143CZYK<\/em><\/strong> <\/em><\/p>\n

(id\u0105c)<\/em><\/p>\n

Kto\u015b si\u0119 za mn\u0105 w\u0142\u00f3czy wci\u0105\u017c.<\/em><\/p>\n

DZIENNIKARZ<\/em><\/strong><\/em><\/p>\n

Kto\u015b przede mn\u0105 ci\u0105gle st\u0105pa.<\/em><\/p>\n

S. Wyspia\u0144ski \u201eWesele\u201d<\/p>\n

No w\u0142a\u015bnie wci\u0105\u017c za tym Stasiem G\u0105sk\u0105 pod\u0105\u017camy i wci\u0105\u017c go niestety, dogoni\u0107 nie umiemy. Sta\u0144czyka znamy wszyscy. Przed oczami ukazuje si\u0119 nam zamy\u015blony b\u0142azen w spiczastej czapce z \u201euszami\u201d i dzwoneczkami. Symbolika zadumanej twarzy, wzroku w dal utkwionego\u00a0 z powodu wiadomej wie\u015bci, przed chwil\u0105 odczytanej z listu roz\u0142o\u017conego na stole obok, jest teraz jeszcze bardziej \u201esta\u0144czykowska\u201d.<\/p>\n

Tak to po raz kolejny, spogl\u0105daj\u0105c w tego b\u0142azna, poznajemy \u201ewielkiego m\u0119\u017ca\u201d. No i c\u00f3\u017c \u2013 \u201enie trujmy serc, nie tra\u0107my g\u0142\u00f3w\u201d.<\/p>\n

20 czerwca odb\u0119d\u0105 si\u0119 wybory prezydenckie. Cho\u0107 z racji wieku nie wszyscy mog\u0105 w nich zag\u0142osowa\u0107, to wszyscy mog\u0105 w nich uczestniczy\u0107. Prezydent Rzeczypospolitej, jak pods\u0142ucha\u0142em pewn\u0105 dru\u017cynow\u0105, kt\u00f3ra t\u0142umaczy\u0142a w tramwaju grupie m\u0142odych harcerzy \u201epe\u0142ni rol\u0119 takiego kr\u00f3la\u201d. S\u0142owa to mo\u017ce wielkie, chmurne, ale szczeg\u00f3lnie w ostatnim czasie do\u015bwiadczamy, \u017ce ten konstytucyjny \u201enajwy\u017cszy przedstawiciel Rzeczypospolitej Polskiej\u201d, \u201egwarant ci\u0105g\u0142o\u015bci w\u0142adzy pa\u0144stwowej\u201d, \u201estoj\u0105cy na stra\u017cy suwerenno\u015bci\u201d jest w\u0142a\u015bnie takim troch\u0119 kr\u00f3lem. Na pewno nie jest to po prostu urz\u0119dnik o mniejszych b\u0105d\u017a wi\u0119kszych uprawnieniach. Mimo \u017ce bez ber\u0142a i korony, wci\u0105\u017c \u201eojcem i g\u0142ow\u0105 narodu by\u0107 powinien\u201d \u2013 jak przypomina Konstytucja 3 Maja.<\/p>\n

Z tej okazji powinni\u015bmy postara\u0107 si\u0119 spojrze\u0107 prznikliwym wzrokiem Sta\u0144czyka w dal. Mo\u017ce w\u0142a\u015bnie wyj\u015b\u0107 z ha\u0142a\u015bliwego balu, rozgrywaj\u0105cego si\u0119 za drzwiami. Takiej chwili refleksji nie sprzyjaj\u0105 \u201enieomal b\u0142aze\u0144skie wiece\u201d, nie sprzyja jej r\u00f3wnie\u017c \u201ewojna domowa\u201d.<\/p>\n

J\u00f3zef Pis\u0142udski twierdzi\u0142, \u017ce prezydent powinien mie\u0107 \u201eci\u0119\u017cki ch\u00f3d, lecz lekk\u0105 r\u0119k\u0119\u201d. \u201eCi\u0119\u017cki ch\u00f3d\u201d ma pomaga\u0107 w \u201ewydobywaniu si\u0119 z bagien i trz\u0119sawisk\u201d(jak\u017ce aktualne wobec powodzi). Lekka r\u0119ka natomiast to umiej\u0119tno\u015b\u0107 kompromisu. Istot\u0119 tego kompromisu wydaje si\u0119 nam idealnie oddaj\u0105 s\u0142owa: \u201ewe wszystkich tedy obradach i przedsi\u0119wzi\u0119ciach powinni przenosi\u0107 sprawy posp\u00f3lne nad wszelkie prywatne i pojedynkowe po\u017cytki, jakiekolwiek by one by\u0142y\u201d. S\u0142owa te cho\u0107 pochodz\u0105 z XVI wieku, wci\u0105\u017c s\u0105 aktualne. Ich autorem jest Wawrzyniec Go\u015blicki. Dzie\u0142o, z kt\u00f3rego pochodz\u0105 \u201eDe optimo senatore\u201d, kt\u00f3re inspirowa\u0142o pono\u0107 samego Szekspira uznaje si\u0119 za jeden z fundament\u00f3w angielskiej i ameryka\u0144skiej kultury politycznej.<\/p>\n

Sta\u0144czyk, Go\u015blicki? Gdzie Rzym, a gdzie Krym. Co nas \u0142\u0105czy? Odpowied\u017a mimo pocz\u0105tkowej mglisto\u015bci, wr\u0119cz takiej troch\u0119 fantazji odczuwanej przy szybkim mijaniu placu (zn\u00f3w) Matejki, ukradkowym spojrzeniu na dumnego po grunwaldzku kr\u00f3la Jagie\u0142\u0142\u0119, by doj\u015b\u0107 na tramwaj p\u0119dzacy pod Galeri\u0105 Krakowsk\u0105 (bynajmniej nie jest to galeria sztuki) jest prosta, \u201epospolita cho\u0107 wielka\u201d. Rzeczpospolita.<\/p>\n

Rzeczpospolita, czyli rzecz wsp\u00f3lna, wsp\u00f3lne dobro wszystkich obywateli. Dobro \u2013 te\u017c obowi\u0105zek,\u201dwielki, zbiorowy\u201d \u2013 co podkre\u015bla\u0142 i Norwid, i Dmowski. Za oblicze tej Rzeczypospolitej jeste\u015bmy odpowiedzialni. Tej odpowiedzialno\u015bci, obowi\u0105zku nale\u017cy si\u0119 podj\u0105\u0107 i jak panowie bracia, uczestniczy\u0107 w tej naszej wolnej elekcji, ciesz\u0105c si\u0119, \u017ce odbywa si\u0119 ona w niepodleg\u0142ym kraju, nie pod bagnetami.<\/p>\n

Wspomnijmy r\u00f3wnie\u017c tego Sta\u0144czyka. B\u0142azna, co bawi\u0142 Aleksandra Jagiello\u0144czyka i Zygmunta Starego. Postarajmy si\u0119 jak on, odwa\u017cmy si\u0119 pomy\u015ble\u0107. August II, cho\u0107 dzieci mia\u0142 nie pi\u0119\u0107 a ponad trzysta i ku uciesze szlachty bez trudu zgina\u0142 podkowy i zwija\u0142 w rurk\u0119 aluminiowe talerze (aczkolwiek niekt\u00f3rzy kronikarze twierdzili, \u017ce to tylko \u201ewizerunek\u201d, a sam August by\u0142 mizernej postury) \u201eto jego polityczne posuni\u0119cia nie trafia\u0142y do celu cho\u0107by w po\u0142owie tak dobrze jak jego plemniki.\u201d Micha\u0142 Korybut Wi\u015bniowiecki, mimo \u017ce by\u0142 piastowskim Piastem z Piasta (wywodz\u0105cym si\u0119 ze spolonizowanej szlachty ruskiej), to niespos\u00f3b si\u0119 nie zgodzi\u0107 z kr\u00f3lem Sobieskim, kt\u00f3ry nazywa\u0142 go w listach \u201ema\u0142p\u0105\u201d. W ko\u0144cu nieszcz\u0119sny Stanis\u0142aw Poniatowski, mimo \u015bwiat\u0142o\u015bci, m\u0142odo\u015bci, obycia i urody, kt\u00f3rej ulega\u0142a nawet caryca Katrzyna II, mimo reform i zas\u0142ug, 25 listopada 1795 roku za cen\u0119 sp\u0142acenia swoich d\u0142ug\u00f3w przez pa\u0144stwa zaborcze, podpisa\u0142 w Grodnie akt abdykacji.<\/p>\n

Dlatego zanim udamy si\u0119 do wsi Wola pod Warszaw\u0105 w naszych lokalach wyborczych, usi\u0105d\u017amy na chwil\u0119 w sta\u0144czykowskim fotelu i\u00a0 zostawmy \u201ebal\u201d za drzwiami.<\/p>\n

Na\u015bci; rz\u0105d\u017a!<\/em><\/p>\n

Masz tu kaduceus polski,<\/em><\/p>\n

m\u0105\u0107 nim wod\u0119, m\u0105\u0107.<\/em><\/p>\n

Autorzy: Ziemowit i Przemek Jo\u017awik<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sta\u0144czyka znamy wszyscy. Przed oczami ukazuje si\u0119 nam zamy\u015blony b\u0142azen w spiczastej czapce z \u201euszami\u201d i dzwoneczkami. Symbolika zadumanej twarzy, wzroku w dal utkwionego z powodu wiadomej wie\u015bci, przed chwil\u0105 odczytanej z listu roz\u0142o\u017conego na stole obok, jest teraz jeszcze bardziej \u201esta\u0144czykowska\u201d. <\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[236],"tags":[],"class_list":["post-19220","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-archiwum-2"],"acf":{"attached_posts":null},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19220","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19220"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19220\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19220"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19220"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19220"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}