{"id":19230,"date":"2010-09-14T19:51:20","date_gmt":"2010-09-14T17:51:20","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/?p=1894"},"modified":"2010-09-14T19:51:20","modified_gmt":"2010-09-14T17:51:20","slug":"gdzies-na-granicy-rzeczywistosci-i-iluzji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/gdzies-na-granicy-rzeczywistosci-i-iluzji\/","title":{"rendered":"Gdzie\u015b na granicy rzeczywisto\u015bci i iluzji"},"content":{"rendered":"

Najbardziej lubi\u0119 chwile, kiedy nigdzie nie musz\u0119 si\u0119 spieszy\u0107, kiedy wiem, \u017ce nikt nie zadzwoni i nikt nie czeka na mnie gdzie\u015b tam, na zewn\u0105trz, gdzie pada deszcz i wieje wiatr; kiedy mog\u0119 spokojnie przechodzi\u0107 pomi\u0119dzy p\u00f3\u0142kami uginaj\u0105cymi si\u0119 pod ci\u0119\u017carem wiekowych ksi\u0105\u017cek, kt\u00f3re pozna\u0142y dotyk tylu ju\u017c ludzi. Zwykle wtedy w\u0119druj\u0119 d\u0142oni\u0105 po kolejnych grzbietach, szukam tej jednej, jedynej ksi\u0105\u017cki. Omijam grube tomy z kolorowymi ok\u0142adkami, z\u0142otymi lub wygrawerowanymi literami, pachn\u0105ce nowo\u015bci\u0105, jeszcze nieczytane, \u017ceby znale\u017a\u0107 j\u0105 \u2013 drobn\u0105, niepozorn\u0105, cz\u0119sto z obwolut\u0105, kt\u00f3ra dawno ju\u017c zapomnia\u0142a, jaki kiedy\u015b mia\u0142a kolor, z po\u017c\u00f3\u0142k\u0142ymi stronami i przede wszystkim wielokrotnie przeczytan\u0105. Takie ksi\u0105\u017cki pachn\u0105 bowiem najpi\u0119kniej. W ten spos\u00f3b znalaz\u0142am kiedy\u015b zwyk\u0142y zbi\u00f3r opowiada\u0144, od kt\u00f3rego zacz\u0119\u0142o si\u0119 moje niecodzienne zakochanie w ich autorze.<\/p>\n

\"esc-julio-cortazar\"<\/a>Jego opowiadania czyta\u0142am ju\u017c wielokrotnie. Wydawa\u0142oby si\u0119 w takim razie, \u017ce tomy \u201eBestiarium\u201d, \u201eOpowiadania zebrane\u201d czy \u201eOpowiadania o \u0141ukaszu\u201d powinnam zna\u0107 na pami\u0119\u0107. W rzeczywisto\u015bci jest jednak inaczej. Za ka\u017cdym kolejnym razem zako\u0144czenie jest dla mnie nowo\u015bci\u0105, a w trakcie czytania prze\u017cywam to samo, co za pierwszym razem: rodz\u0105c\u0105 si\u0119 ciekawo\u015b\u0107 po ka\u017cdym s\u0142owie, zaintrygowanie zagadk\u0105, kt\u00f3rej nie potrafi\u0119 rozwi\u0105za\u0107, niecierpliwo\u015b\u0107, poczucie, \u017ce ju\u017c zaraz, ju\u017c za moment zrozumiem, a ostatecznie zdziwienie, czasem za\u017cenowanie, nierzadko co\u015b, co mo\u017cna por\u00f3wna\u0107 do uczucia po oblaniu kub\u0142em zimnej wody. Zawsze te\u017c towarzyszy mi to nik\u0142e uczucie, \u017ce wiem, tym razem naprawd\u0119 wiem, co autor chcia\u0142 opisa\u0107. Oraz strach, \u017ce mia\u0142 racj\u0119 co do tego, jak urz\u0105dzony jest nasz \u015bwiat. Mimo \u017ce pisa\u0142 to przesz\u0142o trzydzie\u015bci lat temu, \u017ce opisywa\u0142 swoje rodzinne Buenos Aires i Pary\u017c, w kt\u00f3rym przysz\u0142o mu \u017cy\u0107.<\/p>\n

Julio Cort\u00e1zar by\u0142 pono\u0107 jednym z najwi\u0119kszych prozaik\u00f3w XX wieku, jednym z najwi\u0119kszych pisarzy iberoameryka\u0144skich, wyk\u0142adowc\u0105 literatury niepogodzonym z dyktatur\u0105 Juana Perona. Wyemigrowa\u0142 z tego powodu do Pary\u017ca, ale o ukochanej Argentynie pami\u0119ta\u0142 i wspomina\u0142 we wszystkich swoich opowiadaniach oraz ksi\u0105\u017ckach. Wyczyta\u0142am kiedy\u015b w notce od wydawcy, \u017ce ten wyj\u0105tkowy Argenty\u0144czyk \u2013 mimo s\u0142awy \u2013 by\u0142 osob\u0105 bardzo skromn\u0105, a o swojej tw\u00f3rczo\u015bci nie m\u00f3wi\u0142 nic. Krytycy raz go wychwalali pod niebiosa za nowatorskie podej\u015bcie czy poruszanie temat\u00f3w tabu, a kiedy indziej mieszali z b\u0142otem za niezrozumia\u0142y styl pisania.<\/p>\n

\"cortazar\"<\/a>W \u201eOpowiadaniach zebranych\u201d (to od nich zacz\u0119\u0142a si\u0119 moja mi\u0142o\u015b\u0107 do tego sposobu sk\u0142adania s\u0142\u00f3w, trzymania czytelnika w niepewno\u015bci co do ka\u017cdego kolejnego zdania, budzenia l\u0119ku i \u015bwiadomo\u015bci, \u017ce \u015bwiat, w kt\u00f3rym \u017cyjemy, ani troch\u0119 nie jest pi\u0119kny), ale i w pozosta\u0142ych swoich utworach, porusza tematy obyczajowo-spo\u0142eczne. Wszystko to podszyte humorem i przepe\u0142nione fantastyk\u0105 zaskakuje czytelnika nieprzewidywalno\u015bci\u0105 zako\u0144czenia. A przede wszystkim opowiada niedos\u0142ownie, ale w wystarczaj\u0105co jasny do zrozumienia spos\u00f3b o dramacie cz\u0142owieka osamotnionego we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie. A dla czytelnika wci\u0105\u0107 trwa w tym wszystkim nieustaj\u0105ca zagadka, gdzie ko\u0144czy si\u0119 rzeczywisto\u015b\u0107, a zaczyna iluzja, kiedy czytelnik sam staje si\u0119 bohaterem opowiadania.<\/p>\n

Pr\u00f3bowa\u0142am przeczyta\u0107 kiedy\u015b interpretacj\u0119 jakiego\u015b mniej znanego krytyka tego w\u0142a\u015bnie tomu opowiada\u0144. Poleg\u0142am, cho\u0107 ch\u0119ci mia\u0142am szczere. Dosz\u0142am wtedy do wniosku, \u017ce Cort\u00e1zara nie mo\u017cna zrozumie\u0107. Mo\u017cna tylko poczu\u0107 sob\u0105 to, co napisa\u0142: l\u0119k cz\u0142owieka, kt\u00f3ry zaczyna wymiotowa\u0107 kr\u00f3likami, coraz wi\u0119ksze przera\u017cenie m\u0119\u017cczyzny usi\u0142uj\u0105cego zdj\u0105\u0107 z siebie sweter, nud\u0119 uwi\u0119zionego w wielkim korku na drodze do Pary\u017ca kierowcy.<\/p>\n

U Cort\u00e1zara s\u0142owa uk\u0142adaj\u0105 si\u0119 w pi\u0119kne wzory, tworz\u0105 obraz, kt\u00f3ry w cz\u0142owieka wnika i zostawia w nim jak\u0105\u015b drobn\u0105 ran\u0119, a jednocze\u015bnie nadziej\u0119, \u017ce od dramatu, o kt\u00f3rym w\u0142a\u015bnie sko\u0144czyli\u015bmy czyta\u0107, dzieli nas zwyk\u0142e szcz\u0119\u015bcie, \u017ce nie nas dotyczy\u0142 i mo\u017ce dotyczy\u0107 nie b\u0119dzie; otwiera oczy na sprawy, kt\u00f3re ka\u017cdego dnia dziej\u0105 si\u0119 obok nas, a na kt\u00f3re nie zwracamy uwagi. Czy wiedzieli\u015bcie na przyk\u0142ad, \u017ce p\u0142aka\u0107 mo\u017cna tylko w okre\u015blony spos\u00f3b? Albo czy zdawali\u015bcie sobie spraw\u0119, jak przera\u017cony i za\u017cenowany mo\u017ce by\u0107 cz\u0142owiek, kt\u00f3ry musi opu\u015bci\u0107 towarzystwo i uda\u0107 si\u0119 do toalety? A czemu, to ju\u017c sami mo\u017cecie wyczyta\u0107 w \u201eOpowiadaniach o \u0141ukaszu\u201d, \u201eOpowiadaniach zebranych\u201d czy \u201eOpowie\u015bciach o kronopiach i famach i innych historiach\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Omijam tomy pachn\u0105ce nowo\u015bci\u0105, \u017ceby znale\u017a\u0107 j\u0105 \u2013 niepozorn\u0105, z po\u017c\u00f3\u0142k\u0142ymi stronami i wielokrotnie przeczytan\u0105. Takie ksi\u0105\u017cki pachn\u0105 najpi\u0119kniej. W ten spos\u00f3b znalaz\u0142am zwyk\u0142y zbi\u00f3r opowiada\u0144, od kt\u00f3rego zacz\u0119\u0142o si\u0119 moje zakochanie w ich autorze.<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[236],"tags":[],"class_list":["post-19230","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-archiwum-2"],"acf":{"attached_posts":null},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19230","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19230"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19230\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19230"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19230"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19230"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}