{"id":19397,"date":"2011-04-16T12:42:47","date_gmt":"2011-04-16T10:42:47","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/?p=3783"},"modified":"2011-04-16T12:42:47","modified_gmt":"2011-04-16T10:42:47","slug":"legalna-praca-o-matko","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/legalna-praca-o-matko\/","title":{"rendered":"Legalna praca? O matko!"},"content":{"rendered":"<p><strong><a class=\"shutterset_\" title=\"Helping hand shakes another hand as part of an agreement\" href=\"https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/gallery\/04_11\/1097209_99143565.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"ngg-singlepic ngg-right\" src=\"https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/gallery\/04_11\/thumbs\/thumbs_1097209_99143565.jpg\" alt=\"Helping hand shakes another in an agreement\" \/><\/a>Wpadli\u015bcie na szalony pomys\u0142 zdobycia pracy, w kt\u00f3rej podpiszecie umow\u0119, b\u0119dziecie mie\u0107 prawdziwego pracodawc\u0119, prawdziwe wynagrodzenie i prawdziwy urlop? To \u015bwietnie! Ale tu wkracza prawo, kt\u00f3re nie tylko chroni, lecz tak\u017ce mo\u017ce by\u0107 nieprzyjemne, gdy co\u015b przeskrobiecie. Warto si\u0119 zorientowa\u0107, co Was czeka.<\/strong><\/p>\n<p><strong> <\/strong><\/p>\n<p><strong>Umowa? Stoi!<\/strong><\/p>\n<p>Pracodawca mo\u017ce z tob\u0105 zawrze\u0107 tzw. umow\u0119 o prac\u0119 lub umow\u0119 o zatrudnienie cywilnoprawne. O\u00a0ile ten pierwszy termin ka\u017cdemu co\u015b m\u00f3wi, to o co chodzi w tym drugim? W Polsce mamy 3\u00a0rodzaje um\u00f3w o zatrudnienie cywilnoprawne: umow\u0119 o dzie\u0142o, umow\u0119 zlecenie i umow\u0119 agencji. Ta pierwsza, inaczej nazywana \u201e<strong>umow\u0105 rezultatu<\/strong>\u201d, m\u00f3wi o jakim\u015b dziele, kt\u00f3re ma zosta\u0107 wykonane. W tym przypadku osoba zamawiaj\u0105ca nie ponosi ryzyka zwi\u0105zanego z\u00a0wykonaniem danego produktu. Liczy si\u0119 rezultat. Kolejn\u0105 cz\u0119sto podpisywan\u0105 umow\u0105 jest <strong>umowa zlecenia<\/strong>. W\u00a0przypadku tej umowy nie ma prawnej konieczno\u015bci nadzorowania pracy przez zlecaj\u0105cego, co oznacza, \u017ce \u017cadne kierownictwo nie b\u0119dzie Wami zarz\u0105dza\u0107 podczas wykonywania zlecenia \u2013 mo\u017ce tylko dawa\u0107 wskaz\u00f3wki. Ponadto wszelkie czynno\u015bci zawarte w umowie nie musz\u0105 by\u0107 wykonane osobi\u015bcie przez Was, mimo \u017ce to wy podpisujecie umow\u0119. Trzeci \u201epapierek\u201d w tej kategorii to <strong>umowa agencji<\/strong>, gdzie agent jest zobowi\u0105zany do sta\u0142ego po\u015bredniczenia w zawieraniu um\u00f3w na rzecz zleceniodawcy. Jasne jest, \u017ce w tym wypadku agent nie jest podporz\u0105dkowany kierownictwu zleceniodawcy. W \u017cadnej z powy\u017cszych um\u00f3w (przypomnijmy: s\u0105 to <strong>umowy o\u00a0zatrudnienie cywilnoprawne<\/strong>) nie wyst\u0119puje stosunek pracy.<\/p>\n<p>Umowa o prac\u0119 to ju\u017c du\u017co powa\u017cniejsza sprawa. Mamy tu cztery rodzaje. <strong>Umowa na czas nieokre\u015blony<\/strong> oznacza, \u017ce nie ma okre\u015blonego terminu, do kt\u00f3rego umowa b\u0119dzie trwa\u0107. Tego rodzaju umow\u0119 mo\u017cna przekszta\u0142ci\u0107 w umow\u0119 na czas okre\u015blony lub w umow\u0119 na czas wykonywania okre\u015blonej pracy. Z drugiej strony mamy wi\u0119c <strong>umow\u0119 na czas okre\u015blony<\/strong>, w kt\u00f3rej zaznaczona jest wyra\u017anie data albo zdarzenie, kt\u00f3re zako\u0144cz\u0105 t\u0119 umow\u0119. Mo\u017cna j\u0105 rozwi\u0105za\u0107 wcze\u015bniej (je\u015bli jest zawarta na okres d\u0142u\u017cszy ni\u017c 6 miesi\u0119cy) z dw\u00f3ch powod\u00f3w: wypowiedzenie lub og\u0142oszenie upad\u0142o\u015bci\/likwidacji pracodawcy. W obu tych przypadkach nale\u017cy pami\u0119ta\u0107 o 2-tygodniowym okresie wypowiedzenia. <strong>Umowa na czas wykonania okre\u015blonej pracy<\/strong>, jak sama nazwa wskazuje, trwa tyle, ile wykonanie przez pracownika okre\u015blonego zadania. Ten termin jest okre\u015blony z\u00a0g\u00f3ry, za porozumieniem stron. Umow\u0119 tak\u0105 mo\u017cna rozwi\u0105za\u0107 w przypadku og\u0142oszenia upad\u0142o\u015bci pracodawcy, jednak nie istnieje prawna mo\u017cliwo\u015b\u0107 2-tygodniowego wypowiedzenia umowy pracownikowi. Ostatni z rodzaj\u00f3w umowy o prac\u0119 to <strong>umowa na czas zast\u0119pstwa nieobecnego pracownika<\/strong>,<strong> <\/strong>kt\u00f3ra jest szczeg\u00f3lnym rodzajem umowy na czas okre\u015blony.<\/p>\n<p><strong>Mam siedmioro dzieci i trzech m\u0119\u017c\u00f3w (wszyscy karani), ale cicho sza\u2026<\/strong><\/p>\n<p><strong> <\/strong><\/p>\n<p>Pierwszy paragraf art. 22 kodeksu pracy m\u00f3wi o tym, jakich danych mo\u017ce wymaga\u0107 pracodawca od\u00a0kandydata ubiegaj\u0105cego si\u0119 o prac\u0119. W\u015br\u00f3d nich s\u0105:<\/p>\n<p>&#8211; \u00a0imi\u0119 (imiona) i nazwisko,<\/p>\n<p>&#8211; \u00a0imiona rodzic\u00f3w,<\/p>\n<p>&#8211; \u00a0miejsce zamieszkania (je\u015bli jest inne ni\u017c miejsce zameldowania, to r\u00f3wnie\u017c adres do\u00a0korespondencji),<\/p>\n<p>&#8211; \u00a0data urodzenia,<\/p>\n<p>&#8211; \u00a0wykszta\u0142cenie i przebieg dotychczasowego zatrudnienia.<\/p>\n<p>Z powy\u017cszego przepisu wynika, \u017ce pracodawca nie mo\u017ce wymaga\u0107 podania innych informacji ni\u017c te wymienione. Dotyczy to r\u00f3wnie\u017c za\u015bwiadczenia o niekaralno\u015bci (uwaga, wyj\u0105tkiem jest sytuacja, gdy obowi\u0105zek taki wynika z przepis\u00f3w szczeg\u00f3lnych) oraz o stanie cywilnym lub sytuacji rodzinnej. Mo\u017cecie wi\u0119c spokojnie nie m\u00f3wi\u0107 swojemu potencjalnemu pracodawcy, \u017ce w\u0142a\u015bnie jeste\u015bcie w ci\u0105\u017cy z trojaczkami albo chcecie si\u0119 ponownie o\u017ceni\u0107, bo poprzedni\u0105 partnerk\u0119 zamordowali\u015bcie.<\/p>\n<p><strong>Podpisa\u0107, nie podpisa\u0107\u2026 Podpisa\u0107? Nie podpisa\u0107?<\/strong><\/p>\n<p>Zanim podpiszecie umow\u0119 o prac\u0119, upewnijcie si\u0119, czy zawiera ona wszystko, co powinna, i czy wygl\u0105da tak, jak powinna wygl\u0105da\u0107.<\/p>\n<p>1. Umowa o prac\u0119 powinna by\u0107 zawarta w formie pisemnej! Je\u015bli stanie si\u0119 inaczej, to pracodawca ma obowi\u0105zek dostarczenia pracownikowi pisemnego potwierdzenia zawarcia umowy i jej warunk\u00f3w nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c w dniu rozpocz\u0119cia pracy.<\/p>\n<p>2. Nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119, czy w umowie jest dok\u0142adnie okre\u015blony rodzaj wykonywanej pracy. Samo okre\u015blenie zawodu nie wystarczy \u2013 powinny by\u0107 wyszczeg\u00f3lnione czynno\u015bci, do wykonywania kt\u00f3rych jest zobowi\u0105zany pracownik.<\/p>\n<p>3. W umowie musi by\u0107 okre\u015blone miejsce pracy. Oczywi\u015bcie nie musi by\u0107 to siedziba firmy ani \u017cadna instytucja z ni\u0105 zwi\u0105zana. Je\u015bli praca mo\u017ce by\u0107 wykonywana w domu, w\u00a0umowie powinno to by\u0107 zaznaczone.<\/p>\n<p>4. Umowa musi zawiera\u0107 okre\u015blone wynagrodzenie za rodzaj wykonywanej pracy. Powinny by\u0107 wyszczeg\u00f3lnione wszystkie sk\u0142adowe wynagrodzenia wraz z ich wysoko\u015bci\u0105. Je\u015bli pracodawca ma w\u0142asne szerzej opisane przepisy p\u0142acowe, w umowie mo\u017ce znale\u017a\u0107 si\u0119 odno\u015bnik do nich.<\/p>\n<p>5. Wymiar czasu pracy \u2013 w tym miejscu umowy okre\u015bla si\u0119 rodzaj etatu, np. pe\u0142en etat albo 1\/4 etatu.<\/p>\n<p>6. Rzecz prozaiczna: w umowie nale\u017cy okre\u015bli\u0107 dzie\u0144, w kt\u00f3rym pracownik ma rozpocz\u0105\u0107 prac\u0119.<\/p>\n<p>Podpisanie umowy to nie koniec ustale\u0144 dotycz\u0105cych warunk\u00f3w pracy. W ci\u0105gu 7\u00a0dni od dnia rozpocz\u0119cia pracy przez pracownika pracodawca ma obowi\u0105zek ustalenia regulaminu pracy oraz przedstawienia (pisemnego!) informacji dotycz\u0105cych cz\u0119stotliwo\u015bci wyp\u0142aty wynagrodzenia za\u00a0prac\u0119, urlopu wypoczynkowego oraz d\u0142ugo\u015bci wypowiedzenia umowy o prac\u0119.<\/p>\n<p><strong>Pan ju\u017c tu nie pracuje!<\/strong><\/p>\n<p>Je\u015bli podpisuj\u0105c umow\u0119 na czas nieokre\u015blony, czujecie, \u017ce \u0142apiecie pana Boga za nogi, to dobrze \u2013 ale to wcale nie jest tak, \u017ce jeste\u015bcie ustawieni do ko\u0144ca \u017cycia i mo\u017cecie sobie pozwoli\u0107 na wi\u0119cej! Mimo wszystko musicie by\u0107 ostro\u017cni, bo pracodawca ma par\u0119 as\u00f3w w r\u0119kawie. Istnieje pi\u0119\u0107 powod\u00f3w, w wyniku kt\u00f3rych pracownikowi mo\u017ce zosta\u0107 wypowiedziana umowa na czas nieokre\u015blony.<\/p>\n<p><strong>1.<\/strong> <strong>Osi\u0105gni\u0119cie wieku emerytalnego.<\/strong> No, niestety, ka\u017cdego z nas to czeka (cho\u0107 jednych szybciej ni\u017c innych\u2026). Cho\u0107by\u015bcie si\u0119 zapierali r\u0119kami i nogami, to zwolnienie z\u00a0powodu osi\u0105gni\u0119cia wieku emerytalnego nie jest przejawem dyskryminacji.<\/p>\n<p><strong>2.<\/strong> <strong>Brak predyspozycji do pracy na stanowisku kierowniczym.<\/strong> Mo\u017ce si\u0119 zdarzy\u0107 tak, \u017ce pracownik jest na stanowisku, gdzie samodzielnie musi organizowa\u0107 swoj\u0105 prac\u0119, ale robi to w taki spos\u00f3b, \u017ce nie osi\u0105ga za\u0142o\u017conych rezultat\u00f3w. Na t\u0119 przyczyn\u0119 rozwi\u0105zania umowy nie maj\u0105 wp\u0142ywu kwalifikacje pracownika, liczy si\u0119 jego brak umiej\u0119tno\u015bci organizacyjnych.<\/p>\n<p><strong>3.<\/strong> <strong>Cz\u0119ste zwolnienia lekarskie.<\/strong> Na kombinatorstwo te\u017c jest spos\u00f3b. Je\u015bli d\u0142ugotrwa\u0142e zwolnienia z powodu choroby s\u0105 podejrzane i szkodz\u0105 interesom pracodawcy, to jest to podstawa do zwolnienia. Jednakowo\u017c nale\u017cy dok\u0142adnie zbada\u0107 spraw\u0119, \u017ceby biednego naprawd\u0119 chorego cz\u0142owieka nie zostawi\u0107 bez pieni\u0119dzy na leki!<\/p>\n<p><strong>4<\/strong>. <strong>Utrata zaufania do pracownika.<\/strong> Mo\u017cna o niej m\u00f3wi\u0107 np. wtedy, gdy pracownikowi powierzono jakie\u015b warto\u015bciowe mienie firmy i pracownik przez swoje niedopatrzenie lub umy\u015blne dzia\u0142anie przyczyni\u0142 si\u0119 do strat. Z t\u0105 przyczyn\u0105 rozwi\u0105zania umowy te\u017c nale\u017cy post\u0119powa\u0107 ostro\u017cnie, poniewa\u017c \u201eutrata zaufania\u201d to bardzo og\u00f3lne sformu\u0142owanie.<\/p>\n<p><strong>5<\/strong>. <strong>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 konkurencyjna pracownika.<\/strong> Nie mo\u017cna trzyma\u0107 wielu srok za ogon. Niezale\u017cnie, czy podpisali\u015bcie z pracodawc\u0105 umow\u0119 o zakazie konkurencji czy nie, on i\u00a0tak mo\u017ce Was zwolni\u0107, je\u015bli zrobicie mu tego rodzaju \u015bwi\u0144stwo. Wi\u0119c nie r\u00f3bcie.<\/p>\n<p>Nie ma lekko, prawda? Ale s\u0105 te\u017c takie artyku\u0142y w kodeksie pracy, kt\u00f3re chroni\u0105 Was jako pracownik\u00f3w przed wypowiedzeniem umowy o prac\u0119. Sytuacje, w kt\u00f3rych mo\u017cecie odetchn\u0105\u0107 cho\u0107 na chwil\u0119 z ulg\u0105, s\u0105 nast\u0119puj\u0105ce:<\/p>\n<p><strong>1. Usprawiedliwiona nieobecno\u015b\u0107 w pracy <\/strong>\u2013 to do\u015b\u0107 oczywiste, \u017ce raczej niemi\u0142o by by\u0142o, gdyby\u015bcie dostali wypowiedzenie podczas opalania si\u0119 na hamaku w podciechoci\u0144skiej wiosce. Urlop i tego typu wydarzenia to okres ochronny. Wi\u0119c odpoczywajcie i chorujcie spokojnie.<\/p>\n<p><strong>2. Wiek przedemerytalny<\/strong> \u2013 zn\u00f3w mo\u017ce nie do ko\u0144ca Was to dotyczy, ale kiedy\u015b b\u0119dzie. I\u00a0je\u015bli przepisy si\u0119 zmieni\u0105, to miejmy nadziej\u0119, \u017ce na Wasz\u0105 korzy\u015b\u0107. Art. 39 kodeksu pracy m\u00f3wi, \u017ce \u201epracodawca nie mo\u017ce wypowiedzie\u0107 umowy o prac\u0119 pracownikowi, kt\u00f3remu brakuje nie wi\u0119cej ni\u017c 4 lata do osi\u0105gni\u0119cia wieku emerytalnego, je\u017celi okres zatrudnienia umo\u017cliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osi\u0105gni\u0119ciem tego wieku\u201d.<\/p>\n<p><strong>3<\/strong>. <strong>Ci\u0105\u017ca i macierzy\u0144stwo<\/strong> \u2013 pracodawca nie mo\u017ce rozwi\u0105za\u0107 umowy z pracownic\u0105 w\u00a0okresie ci\u0105\u017cy i urlopu macierzy\u0144skiego. Co wi\u0119cej, \u201eumowa o prac\u0119 zawarta na czas okre\u015blony lub na czas wykonania okre\u015blonej pracy albo na okres pr\u00f3bny przekraczaj\u0105cy jeden miesi\u0105c, kt\u00f3ra uleg\u0142aby rozwi\u0105zaniu po up\u0142ywie trzeciego miesi\u0105ca ci\u0105\u017cy, ulega przed\u0142u\u017ceniu do dnia porodu\u201d. Nie\u017ale, co? Nic, tylko w ci\u0105\u017c\u0119 zachodzi\u0107!<\/p>\n<p><strong>4. Urlop macierzy\u0144ski <\/strong>\u2013 tutaj pracownik jest chroniony od dnia z\u0142o\u017cenia wniosku o\u00a0udzielenie urlopu wychowawczego a\u017c do dnia zako\u0144czenia tego urlopu.<\/p>\n<p><strong>Pozytywny akcent na koniec<\/strong><\/p>\n<p><strong> <\/strong><\/p>\n<p>\u017beby jaka\u015b taka milsza atmosfera si\u0119 zrobi\u0142a i nie pozosta\u0142 \u017caden niesmak po przeczytaniu tego tekstu, to warto wspomnie\u0107 jeszcze o urlopie. Je\u015bli pracujesz mniej ni\u017c 10 lat, nale\u017cy ci si\u0119 20 dni urlopu. Je\u015bli popracujesz wi\u0119cej \u2013 mo\u017cesz liczy\u0107 na 26 dni le\u017cenia do g\u00f3ry brzuchem. Co wa\u017cne, liczy si\u0119 tutaj tak\u017ce czas poprzedniego zatrudnienia, bez wzgl\u0119du na jakiekolwiek przerwy w zatrudnieniu.<\/p>\n<p>Mo\u017ce nie wszyscy o tym wiedz\u0105, ale okres nauki r\u00f3wnie\u017c wlicza si\u0119 do okresu pracy, od kt\u00f3rego uzale\u017cniony jest urlop wypoczynkowy! Ma tu znaczenie uko\u0144czenie nast\u0119puj\u0105cych szk\u00f3\u0142 (podaj\u0119 liczby, kt\u00f3re zalicza si\u0119 jako okres pracy w naliczaniu urlopu w przypadku poszczeg\u00f3lnych szk\u00f3\u0142):<\/p>\n<p>&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 zasadnicza (lub inna r\u00f3wnorz\u0119dna) szko\u0142a zawodowa \u2013 przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, jednak nie wi\u0119cej ni\u017c 3 lata;<\/p>\n<p>&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u015brednia szko\u0142a zawodowa \u2013 przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, jednak nie wi\u0119cej ni\u017c 5 lat;<\/p>\n<p>&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u015brednia szko\u0142a zawodowa dla absolwent\u00f3w zasadniczych (r\u00f3wnorz\u0119dnych) szk\u00f3\u0142 zawodowych \u2013 5 lat;<\/p>\n<p>&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u015brednia szko\u0142a og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105ca \u2013 4 lata;<\/p>\n<p>&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 szko\u0142a policealna \u2013 6 lat;<\/p>\n<p>&#8211;\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 szko\u0142a wy\u017csza \u2013 8 lat.<\/p>\n<p>Cho\u0107 mo\u017ce wydaje si\u0119 oczywiste, \u017ce nale\u017cy dok\u0142adnie przeczyta\u0107 umow\u0119 i dopyta\u0107 o wszystko, to cz\u0119sto ludzie tego nie robi\u0105. Czasem z lenistwa, a czasem po prostu ufaj\u0105 pracodawcy. To b\u0142\u0105d. Wiele si\u0119 mo\u017ce zmieni\u0107 w okresie zatrudnienia, dlatego warto zawsze czyta\u0107 to, co jest napisane ma\u0142ym druczkiem. A jak ju\u017c zostaniecie szcz\u0119\u015bliwie zatrudnieni, to nie b\u00f3jcie si\u0119 dochodzi\u0107 swoich praw. W ko\u0144cu \u017cyjemy w Polsce i niejeden pracodawca b\u0119dzie chcia\u0142 was wykiwa\u0107\u2026 <em>(O<\/em><em>statnie zdanie jest napisane szeptem).<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wpadli\u015bcie na pomys\u0142 zdobycia pracy, w kt\u00f3rej podpiszecie umow\u0119, b\u0119dziecie mie\u0107 prawdziwego pracodawc\u0119,  wynagrodzenie i urlop? To \u015bwietnie! Ale tu wkracza prawo, kt\u00f3re nie tylko chroni, lecz tak\u017ce mo\u017ce by\u0107 nieprzyjemne, gdy co\u015b przeskrobiecie. Warto si\u0119 zorientowa\u0107, co Was czeka.<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[236],"tags":[],"class_list":["post-19397","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-archiwum-2"],"acf":{"attached_posts":null},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19397","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19397"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19397\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19397"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19397"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19397"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}