{"id":19579,"date":"2012-04-22T22:19:56","date_gmt":"2012-04-22T20:19:56","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/?p=6610"},"modified":"2015-09-03T12:51:59","modified_gmt":"2015-09-03T10:51:59","slug":"20-000-kilometrow-transsyberyjskiej-zeglugi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/20-000-kilometrow-transsyberyjskiej-zeglugi\/","title":{"rendered":"20\u00a0000 kilometr\u00f3w transsyberyjskiej \u017ceglugi"},"content":{"rendered":"

Nasz przyk\u0142ad pokazuje, \u017ce chcie\u0107 znaczy m\u00f3c. Pomys\u0142 podr\u00f3\u017cy Kolej\u0105 Transsyberyjsk\u0105, kt\u00f3ry narodzi\u0142 si\u0119 w pewien zimowy wiecz\u00f3r, zaprowadzi\u0142 nas przez Syberi\u0119, Mongoli\u0119, Chiny a\u017c do W\u0142adywostoku. Ale cofnijmy si\u0119 do pocz\u0105tku i opowiedzmy t\u0119 histori\u0119 jak nale\u017cy \u2013 czyli po kolei.
\n<\/strong><\/p>\n

Prolog: Ukraina<\/strong><\/h3>\n

Postanowili\u015bmy wyruszy\u0107 ze Lwowa a nast\u0119pnie przez Moskw\u0119, Bajka\u0142, U\u0142an-Bator, Pekin dotrze\u0107 do W\u0142adywostoku. No i z powrotem. Na pocz\u0105tku lipca zebrali\u015bmy si\u0119 w Medyce na granicy polsko-ukrai\u0144skiej, sk\u0105d mieli\u015bmy wyruszy\u0107 na wsch\u00f3d. Za 10 hrywien (ok. 4 z\u0142) dojechali\u015bmy do Lwowa, gdzie korzystaj\u0105c z ofert wsz\u0119dobylskich babuszek, zakwaterowali\u015bmy si\u0119 w mieszkaniu na jednym z ukrai\u0144skich blokowisk. Za nocleg p\u0142acili\u015bmy 60 hrywien od osoby.<\/p>\n

Lw\u00f3w jest jednym z moich ulubionych miast, z niepowtarzalnym polsko-ukrai\u0144skim klimatem. Podczas przechadzek cz\u0119sto mo\u017cna spotka\u0107 si\u0119 z polskimi napisami na przedwojennych kamienicach, zazna\u0107 ukrai\u0144skiej serdeczno\u015bci, a tak\u017ce wda\u0107 si\u0119 w rozmow\u0119 z lwowiakiem z pokolenia naszych dziadk\u00f3w. Tacy z ch\u0119ci\u0105 opowiedz\u0105 nam przedwojenne historie – szczeg\u00f3lnie ci, kt\u00f3rzy opiekuj\u0105 si\u0119 grobami na Cmentarzu \u0141yczakowskim i Cmentarzu Orl\u0105t Lwowskich. Ceny s\u0105 bardzo zbli\u017cone do polskich, cho\u0107 jak zauwa\u017cy\u0142 jeden z koleg\u00f3w- \u0142atwiej tutaj kupi\u0107 alkohol ni\u017c chleb. Menu na ka\u017cd\u0105 kiesze\u0144 to czeburiaki, czyli tatarskie pierogi wype\u0142nione farszem z cebuli i baraniny.<\/p>\n

Akt I: Moskwa<\/strong>
\n\"s6300216\"<\/a><\/h3>\n

Kolejnym przystankiem by\u0142a Moskwa. Do rosyjskiej stolicy za ok. 300 hrywien przywi\u00f3z\u0142 nas poci\u0105g pospieszny (wagon p\u0142ackartyj, najta\u0144szy z mo\u017cliwych). – Przedzia\u0142\u00f3w brak, a radziecka my\u015bl technologiczna pozwoli\u0142a na upchni\u0119cie \u0142\u00f3\u017cek tam, gdzie nasze PKP ledwie zmie\u015bci\u0142oby siedzenia. W ka\u017cdym wagonie znajdowa\u0142a si\u0119 kompaktowa \u0142azienka z umywalk\u0105 i samowar (darmowy wrz\u0105tek!). Prowadnica, czyli rosyjski odpowiednik naszej konduktorki, wr\u0119czy\u0142a ka\u017cdemu po\u015bciel i ulokowali\u015bmy si\u0119 na swoich \u0142\u00f3\u017ckach. Po pierwszym starciu ze wschodnimi kolejami, kt\u00f3re trwa\u0142o ponad 23 godziny, wysiedli\u015bmy na moskiewskim dworcu.<\/p>\n

Jeszcze w maju skontaktowali\u015bmy si\u0119 z polskim ko\u015bcio\u0142em w Moskwie, kt\u00f3ry za op\u0142at\u0105 ok. 500 rubli zaoferowa\u0142 nam nocleg, z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 prania. Stolica Rosji, jak przysta\u0142o na najwi\u0119ksze pa\u0144stwo na \u015bwiecie, jest imponuj\u0105cych rozmiar\u00f3w. Komunikacj\u0119 znacznie u\u0142atwia jedena\u015bcie linii metra – bilet pojedynczy kosztuje ok. 22 rubli, a karnet na dziesi\u0119\u0107 przejazd\u00f3w to wydatek rz\u0119du 165 rubli. Warto przejecha\u0107 si\u0119 lini\u0105 metra nr 5 (linia Kolcewaja – Okr\u0119\u017cna). Na niemal\u017ce ka\u017cdej stacji mo\u017cna zobaczy\u0107 mozaiki i p\u0142askorze\u017aby z czas\u00f3w komunizmu traktuj\u0105ce o krajach, wchodz\u0105cych niegdy\u015b w sk\u0142ad ZSRR\u2013 Bia\u0142orusi czy Ukrainie. Moskwa, wbrew pozorom, nie jest drogim miastem. Ceny, za wyj\u0105tkiem \u015bcis\u0142ego centrum, dor\u00f3wnuj\u0105 tym z warszawskiego \u015br\u00f3dmie\u015bcia.<\/p>\n

Zanim wyruszyli\u015bmy w dalsz\u0105 drog\u0119, do U\u0142an-Ude, musieli\u015bmy wydrukowa\u0107 zakupione przez Internet bilety, w kasach samoobs\u0142ugowych (na szcz\u0119\u015bcie kasy dzia\u0142a\u0142y r\u00f3wnie\u017c w wersji angloj\u0119zycznej). Podobnie jak wcze\u015bniej, zdecydowali\u015bmy si\u0119 na wagon p\u0142ackartnyj. Obok oczywistych wzgl\u0119d\u00f3w finansowych, za takim rozwi\u0105zaniem przemawia\u0142y atrakcje kulturowe- mo\u017cliwo\u015b\u0107 podr\u00f3\u017cowania w towarzystwie rodowitych mieszka\u0144c\u00f3w Syberii. Standard nie r\u00f3\u017cni\u0142 si\u0119 niczym od ukrai\u0144skich kuszetek, za jednym wyj\u0105tkiem \u2013 tym razem prowadnica zaoferowa\u0142a pasa\u017cerom \u015bpi\u0105cym na g\u00f3rnych \u0142\u00f3\u017ckach szelki, z kt\u00f3rych mo\u017cna by\u0142o skonstruowa\u0107 prowizoryczne barierki.<\/p>\n

Podr\u00f3\u017cuj\u0105c Kolej\u0105 Transsyberyjsk\u0105, nie musimy martwi\u0107 si\u0119 o jedzenie. Co dwie-trzy godziny poci\u0105g zatrzymuje si\u0119 na kilkunastominutowe przystanki, podczas kt\u00f3rych mo\u017cna skorzysta\u0107 z menu proponowanego przez wyczekuj\u0105ce na peronach babuszki. W ofercie mo\u017cna znale\u017a\u0107 ciep\u0142e ziemniaki, blinciki z syrom (nale\u015bniki z najlepszym serem, jaki kiedykolwiek jad\u0142am), suszone ryby (cho\u0107 to bardziej nadaje si\u0119 jako przek\u0105ska do piwa), nadziewane piero\u017cki, a tak\u017ce najr\u00f3\u017cniejsze ciasta i s\u0142odycze. Jednym s\u0142owem \u2013 jest w czym wybiera\u0107. A co do picia? Tutaj z pomoc\u0105 przychodzi nam samowar z gor\u0105c\u0105 wod\u0105, kt\u00f3ry notabene, przydaje si\u0119 nie tylko do zaparzenia herbaty, ale r\u00f3wnie\u017c do zmycia z siebie trud\u00f3w podr\u00f3\u017cy. Toalety w rosyjskich poci\u0105gach s\u0105 zamykane na kilka minut przed postojem w du\u017cym mie\u015bcie i uruchamiane ponownie po ruszeniu. Dysponuj\u0105c dwulitrow\u0105 butelk\u0105 mo\u017cemy urz\u0105dzi\u0107 sobie prowizoryczny prysznic.<\/p>\n

Wielu z was zastanawia si\u0119 zapewne co mo\u017cna robi\u0107 podczas kilku dni podr\u00f3\u017cy w poci\u0105gu. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 czasu sp\u0119dza si\u0119 w pozycji siedz\u0105cej lub le\u017c\u0105cej (odespa\u0142am wszystkie zarwane noce przed egzaminami), rozmawiaj\u0105c z miejscowymi, graj\u0105c z nimi w karty czy te\u017c czytaj\u0105c ksi\u0105\u017cki. Inn\u0105 opcj\u0105 jest wagon restauracyjny, kt\u00f3ry najpierw trzeba odnale\u017a\u0107 (nasz poci\u0105g sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z czterdziestu wagon\u00f3w), co ju\u017c samo w sobie sprawia sporo frajdy. Dla os\u00f3b wra\u017cliwych na zmiany czasu podr\u00f3\u017c mo\u017ce by\u0107 nieco k\u0142opotliwa \u2013 sami jedli\u015bmy \u015bniadanie w niemal ka\u017cdym mo\u017cliwym po\u0142o\u017ceniu s\u0142o\u0144ca i ksi\u0119\u017cyca.<\/p>\n

Droga z Moskwy do U\u0142an-Ude zaj\u0119\u0142a nam trzy dni. Zdecydowali\u015bmy si\u0119 omin\u0105\u0107 najbardziej popularn\u0105 destynacj\u0119 w tym regionie \u2013 Irkuck \u2013 z uwagi na du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 turyst\u00f3w oraz wysoki poziom zanieczyszczenia Bajka\u0142u. Co warto wiedzie\u0107 o samym U\u0142an-Ude? Przede wszystkim to, \u017ce jest stolic\u0105 Buriacji \u2013 autonomicznej prowincji Rosji. Buriaci stanowi\u0105 tutaj 28% ludno\u015bci. Wywodz\u0105 si\u0119 oni z Mongolii i, inaczej ni\u017c ich s\u0142owia\u0144scy s\u0105siedzi, praktykuj\u0105 g\u0142\u00f3wnie buddyzm oraz szamanizm. Na miejscu skorzystali\u015bmy z go\u015bcinno\u015bci dziewczyny, kt\u00f3r\u0105 poznali\u015bmy jeszcze w poci\u0105gu. Najpierw zaproponowa\u0142a nam wizyt\u0119 w prawdziwej bani (rosyjska odmiana sauny), a nast\u0119pnie obiad sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 z omul\u00f3w (endemicznych ryb wyst\u0119puj\u0105cych jedynie w Bajkale).<\/p>\n

\"s6300215\"<\/a><\/p>\n

W U\u0142an-Ude po raz pierwszy zetkn\u0119li\u015bmy si\u0119 z obowi\u0105zkiem rejestracji pobytu turystycznego. Prawo rosyjskie nakazuje, \u017ceby przebywaj\u0105c w jednym miejscu d\u0142u\u017cej ni\u017c trzy dni, zg\u0142osi\u0107 swoj\u0105 obecno\u015b\u0107 w hotelu lub budynku administracji (tzw. OVIR). Jako \u017ce chcieli\u015bmy sp\u0119dzi\u0107 kilka dni nad samym Bajka\u0142em, korzystaj\u0105c z wyrobionych znajomo\u015bci, zarejestrowali\u015bmy si\u0119 w jednym z hoteli. W\u0142a\u015bciciel hotelu poinformowa\u0142 o naszym pobycie odpowiednie s\u0142u\u017cby i w ten spos\u00f3b otrzymali\u015bmy kwitek uprawniaj\u0105cy nas do prawie legalnego pobytu nad najg\u0142\u0119bszym jeziorem na \u015bwiecie. Rejestracja mo\u017ce nastr\u0119cza\u0107 pewnych trudno\u015bci, dlatego warto wcze\u015bniej zorientowa\u0107 si\u0119, czy obs\u0142uga hotelu b\u0105d\u017a hostelu b\u0119dzie sk\u0142onna wystawi\u0107 nam dokument, podczas gdy my b\u0119dziemy w tym czasie rozbija\u0107 namiot nad brzegiem Bajka\u0142u.<\/p>\n

Ju\u017c pierwszego dnia postanowili\u015bmy uda\u0107 si\u0119 do Ust-Barguzin po\u0142o\u017conego nad brzegiem jeziora. Stamt\u0105d ju\u017c tylko kawa\u0142ek dzieli\u0142 nas od Zabajklaskiego Parku Narodowego, kt\u00f3ry zosta\u0142 utworzony w najczystszej cz\u0119\u015bci Bajka\u0142u. Pisz\u0105c \u201ekawa\u0142ek\u201d mam na my\u015bli \u201esyberyjski kawa\u0142ek\u201d, kt\u00f3ry raczej trzeba pokona\u0107 samochodem ni\u017celi pieszo. Na ca\u0142e szcz\u0119\u015bcie miejscowa ludno\u015b\u0107 jest przyja\u017anie nastawiona do autostopowicz\u00f3w, dlatego nie mieli\u015bmy wi\u0119kszych problem\u00f3w z przemieszczaniem si\u0119. Niestety transport ma te\u017c swoj\u0105 cen\u0119 \u2013 autostop kosztuje tutaj oko\u0142o 80 rubli.<\/p>\n

Bajka\u0142, nazwany r\u00f3wnie\u017c \u201eB\u0142\u0119kitnym Okiem Syberii\u201d jest nie tylko najg\u0142\u0119bszym, ale i najstarszym jeziorem na \u015bwiecie, a z uwagi na swoj\u0105 wielko\u015b\u0107 (si\u00f3dme miejsce w rankingu wszechczas\u00f3w) obfituje w sztormy. Dla miejscowej ludno\u015bci jest jednak przede wszystkim g\u0142\u00f3wnym \u017ar\u00f3d\u0142em utrzymania \u2013 jezioro ma du\u017ce znaczenie dla \u017ceglugi oraz rybo\u0142\u00f3wstwa. Co ciekawe, woda w tych rejonach jest tak czysta, \u017ce mo\u017cna j\u0105 pi\u0107 wprost z jeziora. Bajka\u0142 to r\u00f3wnie\u017c atrakcja turystyczna dla Europejczyk\u00f3w a zarazem miejsce wypoczynku dla Rosjan. Wielokrotnie widywali\u015bmy miasteczka namiotowe, rozk\u0142adane przez mniej lub bardziej zamo\u017cnych pan\u00f3w z brzuszkami, kt\u00f3rzy od czasu do czasu podrygiwali w rytm popsy (tandetnego miejscowego popu).<\/p>\n

Akt II: Mongolia<\/strong>
\n\"s6300354\"<\/a><\/h3>\n

Po kr\u00f3tkim pobycie nad Bajka\u0142em zwr\u00f3cili\u015bmy si\u0119 w kierunku granicy rosyjsko-mongolskiej. Do po\u0142o\u017conych przy granicy Nauszek dotarli\u015bmy \u2013 tradycyjnie ju\u017c \u2013 poci\u0105giem, jednak tym razem zdecydowali\u015bmy si\u0119 na miejsca w klasie obszczyj (najta\u0144sze z mo\u017cliwych, przypominaj\u0105 nieco nasze stare poci\u0105gi pospieszne). Niestety w Nauszkach nie uda\u0142o nam si\u0119 za\u0142apa\u0107 na poci\u0105g jad\u0105cy przez sam\u0105 granic\u0119, w zwi\u0105zku z czym skorzystali\u015bmy z us\u0142ug przewo\u017anik\u00f3w autobusowych obs\u0142uguj\u0105cych wycieczkowicz\u00f3w. Do krainy potomk\u00f3w Czyngis-chana uda\u0142o nam si\u0119 wjecha\u0107 dopiero po dw\u00f3ch dniach. Niestety granica zamykana jest na noc, co skutkuje ogromnymi korkami, ponadto wiele czasu zmarnowali\u015bmy przez pijanego kierowc\u0119, kt\u00f3ry podpad\u0142 rosyjskim stra\u017cnikom. Przez op\u00f3\u017anienia na granicy, nie zg\u0142osili\u015bmy si\u0119 na czas naszego pobytu w Nauszkach i celnik za\u017c\u0105da\u0142 od nas kary w wysoko\u015bci 2000 rubli od osoby. Tutaj z pomoc\u0105 przysz\u0142a znajomo\u015b\u0107 j\u0119zyka rosyjskiego i dokumenty potwierdzaj\u0105ce status studenta. Lepiej nie ujawnia\u0107 si\u0119, \u017ce potrafimy rozmawia\u0107 w j\u0119zyku angielskim, poniewa\u017c w\u00f3wczas celnicy mog\u0105 nie by\u0107 ju\u017c tak pob\u0142a\u017cliwi. Jak si\u0119 p\u00f3\u017aniej okaza\u0142o, przekroczenie granicy by\u0142o jednym z najwi\u0119kszych wydatk\u00f3w podczas naszej wizyty w Mongolii. Ostatecznie uda\u0142o nam si\u0119 dojecha\u0107 do S\u00fckhbaatar, ale uczulam wszystkich wybieraj\u0105cych si\u0119 na pogranicze rosyjsko-mongolskie \u2013 nie lekcewa\u017ccie prawa, nawet je\u017celi obowi\u0105zek rejestracji wydaje si\u0119 wam absurdalny. I gromad\u017acie dokumenty z podr\u00f3\u017cy \u2013 bilety, kwitki, wszystko \u2013 nigdy nie wiadomo, kiedy mog\u0105 si\u0119 przyda\u0107.<\/p>\n

Zostawmy jednak to co uci\u0105\u017cliwe i nieprzyjemne. Mongolia przywita\u0142a nas bardzo serdecznie \u2013 ceny w sklepach by\u0142y trzy-, czterokrotnie ni\u017csze ni\u017c w Polsce. Za obiadow\u0105 porcj\u0119 baraniny z warzywami zap\u0142acili\u015bmy zaledwie trzy z\u0142ote. Z trunk\u00f3w, warto spr\u00f3bowa\u0107 kumysu \u2013 napoju alkoholowego na bazie mleka klaczy, kt\u00f3ry uchodzi za lokalny przysmak. Abstynentom polecam z kolei solon\u0105 herbat\u0119 z mlekiem.<\/p>\n

Przez Mongoli\u0119 ci\u0105gnie si\u0119 jedna nitka kolejowa, wybudowana jeszcze za czas\u00f3w ZSRR. Bilet nocny do U\u0142an-Bator kosztowa\u0142 nas oko\u0142o 12 z\u0142, a ca\u0142y kraj mo\u017cna przejecha\u0107 za kwot\u0119 tylko dwukrotnie wi\u0119ksz\u0105. W poci\u0105gu po raz pierwszy zetkn\u0119li\u015bmy si\u0119 z j\u0119zykiem chi\u0144skim, chocia\u017c w dalszym ci\u0105gu dominowa\u0142 j\u0119zyk rosyjski. Z peron\u00f3w znikn\u0119\u0142y babuszki, a wagony by\u0142y w nieco gorszym stanie ni\u017c przyzwyczai\u0142y nas do tego rosyjskie standardy. W samej stolicy zakotwiczyli\u015bmy w hostelu Gana\u2019s Guesthouse, kt\u00f3ry oferowa\u0142 noclegi ju\u017c od 12 z\u0142 za osob\u0119 i to ze \u015bniadaniem. Zaoferowano nam r\u00f3wnie\u017c nocowanie w jurtach, czyli tradycyjnych mongolskich namiotach mieszkalnych.<\/p>\n

\"p1020385\"<\/a><\/p>\n

Co ciekawe, w mongolskich sklepach mo\u017cna znale\u017a\u0107 polskie produkty \u2013 natrafili\u015bmy na kiszone og\u00f3rki, dra\u017ce, a nawet soki marchwiowe. Jednak por\u00f3wnuj\u0105c ceny z supermarketu z tymi z restauracji, szybko doszli\u015bmy do wniosku, \u017ce nie op\u0142aca si\u0119 samemu przygotowywa\u0107 posi\u0142k\u00f3w. Restauracje, w kt\u00f3rych sto\u0142uj\u0105 si\u0119 Mongo\u0142owie s\u0105 tanie i dobre \u2013 czeg\u00f3\u017c chcie\u0107 wi\u0119cej?<\/p>\n

Wybieraj\u0105c si\u0119 do stolicy Mongolii trzeba wiedzie\u0107, \u017ce U\u0142an-Bator nie oferuje zbyt wielu atrakcji turystycznych. Poza kompleksem \u015bwi\u0105ty\u0144 buddyjskich (np. Gandan), muzeum narodowym, muzeum \u0142amig\u0142\u00f3wek czy g\u0142\u00f3wnym placem z imponuj\u0105cym pomnikiem Czyngis-chana, znajdziemy tu niewiele ciekawego. Dlatego wielu turyst\u00f3w decyduje si\u0119 na wynaj\u0119cie jeepa, miejscowego przewodnika i eksploracj\u0119 interioru. Ju\u017c za kwot\u0119 ok. 45$\/dzie\u0144 mo\u017cemy podziwia\u0107 bezkres mongolskich step\u00f3w. Wypo\u017cyczenie w\u0142asnego samochodu rozwi\u0105zuje problem komunikacji publicznej, kt\u00f3ra nie nale\u017cy do szczeg\u00f3lnie komfortowych \u2013 kiepskie drogi, przepe\u0142nione autobusy, a baga\u017c trzeba trzyma\u0107 na kolanach. Dlatego wszyscy z ut\u0119sknieniem wyczekuj\u0105 postoj\u00f3w, podczas kt\u00f3rych dochodzi do ciekawych scenek, kiedy pasa\u017cerowie poszukuj\u0105 odrobiny prywatno\u015bci celem za\u0142atwienia potrzeb fizjologicznych na bezkresnym stepie. O ile panowie wystarczy, \u017ce obr\u00f3c\u0105 si\u0119 plecami do autobusowej widowni, o tyle panie musz\u0105 wyczynia\u0107 zr\u0119czne akrobacje, by ukry\u0107 swoje wdzi\u0119ki za \u017ad\u017ab\u0142em trawy.<\/p>\n

Akt III: Chiny<\/strong><\/h3>\n

\"p1020586\"<\/a><\/p>\n

Z kraju s\u0142yn\u0105cego z pustyni Gobi wybrali\u015bmy si\u0119 poci\u0105giem do Pa\u0144stwa \u015arodka. Inaczej ni\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 turyst\u00f3w, wysiedli\u015bmy przed granic\u0105 mongolsko-chi\u0144sk\u0105, a po jej przekroczeniu kupili\u015bmy bilety ju\u017c bezpo\u015brednio do Pekinu \u2013 w ten spos\u00f3b omin\u0119li\u015bmy drogie mi\u0119dzynarodowe po\u0142\u0105czenia. Opuszczaj\u0105c Mongoli\u0119 trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce tamtejsza waluta jest (tugriki) niewymienialna poza granicami pa\u0144stwa.<\/p>\n

O czym trzeba wiedzie\u0107 udaj\u0105c si\u0119 do Chin? Przede wszystkim o tym, \u017ce w okresie wakacyjnym Chi\u0144czycy masowo wykupuj\u0105 bilety kolejowe, st\u0105d mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 problem z u\u0142o\u017ceniem planu podr\u00f3\u017cy. Ratunkiem okazuj\u0105 si\u0119 nocne autobusy kursuj\u0105ce spod granicy, kt\u00f3re po trzynastu godzinach wysadzaj\u0105 nas na przedmie\u015bciach Pekinu (ok. 90 z\u0142).<\/p>\n

Stolica Pa\u0144stwa \u015arodka osza\u0142amia wielko\u015bci\u0105, t\u0142umami kr\u0105\u017c\u0105cymi po mie\u015bcie ju\u017c od pi\u0105tej rano, a tak\u017ce zast\u0119pami policji. T\u0142ok w samym mie\u015bcie przek\u0142ada si\u0119 na ilo\u015b\u0107 turyst\u00f3w w Zakazanym Mie\u015bcie czy miasteczku olimpijskim. Od t\u0142um\u00f3w mo\u017cna cho\u0107 na chwil\u0119 uwolni\u0107 si\u0119 wynajmuj\u0105c rower wodny w Pa\u0142acu Letnim.<\/p>\n

Pekin pokrywa obecnie siatka sk\u0142adaj\u0105ca si\u0119 z dziesi\u0119ciu linii metra (jeszcze w 2009 r. by\u0142o ich zaledwie sze\u015b\u0107). Przejazd metrem kosztuje trzy juany (czyli ok. 1,5 z\u0142), dlatego oszcz\u0119dzanie na transporcie (np. wynajmowanie rower\u00f3w) nieznacznie wspomo\u017ce nasze fundusze. W chi\u0144skiej stolicy skorzystali\u015bmy z uprzejmo\u015bci couchsurfera, kt\u00f3ry musia\u0142 zg\u0142osi\u0107 nasz pobyt na komisariacie policji. Nie chc\u0105c nadwyr\u0119\u017ca\u0107 jego go\u015bcinno\u015bci, przenie\u015bli\u015bmy si\u0119 szybko do hostelu (mo\u017cna znale\u017a\u0107 ju\u017c od 15 z\u0142 za nocleg).<\/p>\n

\"p1020716\"<\/a><\/p>\n

Posi\u0142ki w chi\u0144skich restauracjach kosztuj\u0105 oko\u0142o 5-6 z\u0142otych, ale decyduj\u0105c si\u0119 na knajpy dla obcokrajowc\u00f3w, z menu w j\u0119zyku angielskim, zap\u0142acimy du\u017co wi\u0119cej. Problem nieznajomo\u015bci j\u0119zyka rozwi\u0105zuje s\u0142owniczek obrazkowy. Warto jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce r\u00f3\u017cnice kulturowe wp\u0142ywaj\u0105 na r\u00f3\u017cne rozumienie symboli, np. pokazuj\u0105c nasz\u0105 \u201etr\u00f3jk\u0119\u201d (kciuk, wskazuj\u0105cy i \u015brodkowy palec) otrzymamy w sklepie nie trzy, a siedem bu\u0142ek. Sami przymierzaj\u0105c si\u0119 do zakupu kurczaka na obiad, wskazali\u015bmy kucharce w menu symbol, kt\u00f3ry wydawa\u0142 si\u0119 by\u0107 odpowiedni. Jak si\u0119 p\u00f3\u017aniej okaza\u0142o, zignorowali\u015bmy znaczek, kt\u00f3ry go poprzedza\u0142 \u2013 w efekcie dostali\u015bmy jajecznic\u0119.<\/p>\n

Osoby, kt\u00f3re chc\u0105 posmakowa\u0107 orientalnych specja\u0142\u00f3w, ka\u017cdego wieczora mog\u0105 uda\u0107 si\u0119 na jedn\u0105 z g\u0142\u00f3wnych arterii miasta, gdzie na stoiskach ulicznych sprzedawc\u00f3w mo\u017cna skosztowa\u0107 sma\u017conych skorpion\u00f3w, krewetek, owad\u00f3w i innych przysmak\u00f3w. Wbrew pozorom, nie jest \u0142atwo dosta\u0107 psie mi\u0119so \u2013 wi\u0119kszo\u015b\u0107 ofert to chwyt reklamowy maj\u0105cy przyci\u0105gn\u0105\u0107 turyst\u00f3w. R\u00f3wnie trudno zakupi\u0107 chleb czy inne europejskie produkty \u015bniadaniowe. Mam r\u00f3wnie\u017c z\u0142\u0105 wiadomo\u015b\u0107 dla mi\u0142o\u015bnik\u00f3w czekolady – jedynymi batonikami z przetworzonych nasion kakaowca, s\u0105 koszmarnie drogie s\u0142odycze Dove. Ca\u0142a reszta przek\u0105sek to specyficzne przysmaki chi\u0144skiej kuchni, np. jagodowe Lay\u2019s czy kie\u0142baski o smaku groszku. Warto nadmieni\u0107, \u017ce bardzo cz\u0119sto produkty s\u0105 sprzedawane po innej cenie miejscowym, a po innej (dwukrotnie wy\u017cszej) turystom.<\/p>\n

\"s6306395\"<\/a><\/p>\n

B\u0119d\u0105c w Pekinie nie wolno pomin\u0105\u0107 Wielkiego Muru Chi\u0144skiego, kt\u00f3ry znajduje si\u0119 nieco poza miastem. Tutaj trzeba uwa\u017ca\u0107 na licznych naci\u0105gaczy pr\u00f3buj\u0105cych wcisn\u0105\u0107 turystom fa\u0142szywe bilety. W niekt\u00f3rych miejscach, takich jak Jinshanling, mo\u017cliwe jest rozbicie namiotu na s\u0142ynnym murze b\u0105d\u017a sp\u0119dzenie nocy w stra\u017cnicy. Nie potrzeba do tego specjalnych zezwole\u0144, dlatego nie warto zaprz\u0105ta\u0107 sobie g\u0142owy organizowanymi dla wygodnickich \u201ecamping tours\u201d.<\/p>\n

Nastawiaj\u0105c si\u0119 na korzystanie z CouchSurfingu, b\u0119dziemy potrzebowali Internetu. Wybieraj\u0105c si\u0119 do kafejki internetowej, nie zdziwmy si\u0119, kiedy w\u0142a\u015bciciel za ka\u017cdym razem b\u0119dzie prosi\u0142 o nasze dane. A surfuj\u0105c po sieci mo\u017cemy zapomnie\u0107 o wizytach na takich serwisach jak blogspot.com czy Picasa. C\u00f3\u017c, cenzura jednak obowi\u0105zuje.<\/p>\n

Po kilku dniach sp\u0119dzonych w Pekinie zdecydowali\u015bmy si\u0119 pojecha\u0107 na p\u00f3\u0142noc przez miejscowo\u015b\u0107 Haerbin, a\u017c do Sukhenne na granicy chi\u0144sko-rosyjskiej. Tam czeka\u0142a nas niemi\u0142a niespodzianka, poniewa\u017c przej\u015bcia nie mo\u017cna by\u0142o przekroczy\u0107 pieszo. Jedyn\u0105 drog\u0105 powrotu do Rosji okaza\u0142 si\u0119 autobus, kt\u00f3ry kosztowa\u0142 ok. 100 z\u0142.<\/p>\n

Epilog: Rosja<\/strong><\/h3>\n

\"s6306437\"<\/a><\/p>\n

W\u0142adywostok \u2013 pierwsza (b\u0105d\u017a ostatnia \u2013 zale\u017cy od kt\u00f3rej strony patrze\u0107) stacja Kolei Transsyberyjskiej. Samo miasto nie oferuje zbyt wiele, poza portem i cumuj\u0105cymi w nim statkami wojennymi. Oczekuj\u0105c na nasz poci\u0105g na zach\u00f3d (bilety zakupili\u015bmy jeszcze w U\u0142an-Ude), udali\u015bmy si\u0119 na wysp\u0119 Rossija, kt\u00f3ra dekad\u0119 temu by\u0142a nieodst\u0119pnym dla cywil\u00f3w terenem wojskowym. Prom kosztowa\u0142 zaledwie kilka z\u0142otych, a za t\u0119 cen\u0119 mogli\u015bmy podziwia\u0107 cudown\u0105 zatok\u0119 i widok wojskowych statk\u00f3w, p\u0142ywaj\u0105cych nad ranem. Podr\u00f3\u017c powrotn\u0105 do Moskwy sp\u0119dzili\u015bmy w towarzystwie rosyjskich student\u00f3w oraz przybysz\u00f3w z Tad\u017cykistanu. Nie brakowa\u0142o wizyt milicji, \u015bpiew\u00f3w przy akompaniamencie gitar, recytacji wierszy, a tak\u017ce specja\u0142\u00f3w rosyjskiej kuchni. Oczywi\u015bcie wszystko to w j\u0119zyku rosyjskim, dlatego polecam jego opanowanie przed wyjazdem. Wbrew ugruntowanym stereotypom alkohol wcale nie leje si\u0119 strumieniami, a od czasu do czasu pasa\u017cer\u00f3w wizytuj\u0105 milicjanci i spisuj\u0105 tych lubuj\u0105cych si\u0119 w wysokoprocentowych napojach.<\/p>\n

W ci\u0105gu dw\u00f3ch miesi\u0119cy spe\u0142nili\u015bmy marzenia, kt\u00f3re wielu snuje przez ca\u0142e \u017cycie, ale nie ma odwagi ich zrealizowa\u0107. Wspomnienia z podr\u00f3\u017cy ci\u0105gle powracaj\u0105 \u2013 kiedy znajduj\u0119 bilet kolejowy, rachunek z chi\u0144skiego supermarketu czy dokument z rosyjskiego hostelu. Wyobra\u017acie sobie ile podobnych drobiazg\u00f3w uzbiera\u0142o si\u0119 po przebyciu 20 tysi\u0119cy kilometr\u00f3w poci\u0105giem. Argenty\u0144ski pisarz, Julio Cort\u00e1zar, powiedzia\u0142 kiedy\u015b, \u017ce wspomnienia maj\u0105 tylko urozmaica\u0107 ma\u0142o interesuj\u0105ce cz\u0119\u015bci przesz\u0142o\u015bci. No c\u00f3\u017c, chyba nigdy nie jecha\u0142 Kolej\u0105 Transsyberyjsk\u0105.<\/p>\n

Dla dociekliwych: praktyczne informacje<\/strong><\/h3>\n

Koszt dwumiesi\u0119cznej podr\u00f3\u017cy przy korzystaniu z namiotu, spaniu w poci\u0105gach i okazjonalnie w hostelach wyni\u00f3s\u0142 nas w 2009 r. po 4500 z\u0142 na osob\u0119. Wyje\u017cd\u017caj\u0105c koniecznie trzeba si\u0119 ubezpieczy\u0107, jednak tutaj z pomoc\u0105 przychodzi nam karta ISIC, kt\u00f3ra dodatkowo uprawnia do korzystania ze zni\u017cek w hostelach (w przypadku wykupienia opcji \u201eHostelling International\u201d), muzeach i \u015brodkach transportu, a tak\u017ce potwierdza nasz status studenta.<\/p>\n

Nie by\u0142o \u0142atwo odnale\u017a\u0107 informacje o kosztach, wizach i problemach, jakie mog\u0105 spotka\u0107 nas na trasie. Lektur\u0119 zacz\u0119li\u015bmy od popularnego przewodnika \u201eKolej Transsyberyjska\u201d wydawnictwa Bezdro\u017ca. Zaopatrzyli\u015bmy si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w jedne z najpopularniejszych przewodnik\u00f3w turystycznych na \u015bwiecie, sygnowanych logiem Lonely Planet (okaza\u0142o si\u0119 to strza\u0142em w dziesi\u0105tk\u0119).<\/p>\n

W pierwszej kolejno\u015bci zainteresowali\u015bmy si\u0119 szczepionkami. Lekarze zalecili nam zabezpieczy\u0107 si\u0119 przed:
\nWZW A \u2013 \u017c\u00f3\u0142taczka typu A (I dawka, II po 6-12 miesi\u0105cach) \u2013 ok. 160 z\u0142 za dawk\u0119.
\nKleszczowe zapalenie m\u00f3zgu \u2013 przenoszone przez kleszcze (I dawka, II dawka po miesi\u0105cu oraz III po 6-12 miesi\u0105cach) \u2013 ok. 110 z\u0142 za dawk\u0119.
\nPrzypominaj\u0105ca szczepionka na polio (po uko\u0144czeniu 20. roku \u017cycia warto si\u0119 ponownie zaszczepi\u0107, je\u017celi udajemy si\u0119 w po\u0142udniowe rejony Azji) \u2013 I dawka ok. 65 z\u0142
\nDur brzuszny \u2013 I dawka \u2013 ok. 180 z\u0142<\/p>\n

Gubi\u0105c si\u0119 w meandrach prawa wizowego, postanowili\u015bmy powierzy\u0107 t\u0119 dzia\u0142k\u0119 profesjonalistom. Podr\u00f3\u017cowali\u015bmy w pi\u0105tk\u0119, a ka\u017cdy z nas potrzebowa\u0142 trzech wiz (rosyjskiej, mongolskiej i chi\u0144skiej). Sama obs\u0142uga biura po\u015brednicz\u0105cego kosztowa\u0142a nas ostatecznie 140 z\u0142 od osoby.<\/p>\n

Najwi\u0119kszym wyzwaniem, ca\u0142kiem nieoczekiwanie, okaza\u0142a si\u0119 by\u0107 wiza rosyjska dwukrotnego wjazdu \u2013 wszystko dlatego, \u017ce do wyrobienia dokumentu uprawniaj\u0105cego do wjazdu na terytorium Federacji Rosyjskiej wymagane jest zaproszenie. Agencja zaproponowa\u0142a nam za\u0142atwienie takiego zaproszenia w pakiecie z wiz\u0105 biznesow\u0105, gdy\u017c jak twierdzili mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107 k\u0142opoty z uzyskaniem dwukrotnej wizy turystycznej. Ostatecznie zap\u0142acili\u015bmy 160 z\u0142 za dwukrotn\u0105 wiz\u0119 biznesow\u0105 (wa\u017cn\u0105 przez 90 dni), a zaproszenie od rosyjskiej firmy kosztowa\u0142o dodatkowe 350 z\u0142.<\/p>\n

Mniejsze problemy by\u0142y z uzyskaniem wizy mongolskiej (jednokrotna turystyczna jest wa\u017cna przez 30 dni) \u2013 koszt ok. 60 euro. Bez problemu wyrobili\u015bmy r\u00f3wnie\u017c wiz\u0119 do Chin (jednokrotna turystyczna jest wa\u017cna przez 30 dni). Chi\u0144ska ambasada w Polsce wymaga uiszczenia op\u0142aty w wysoko\u015bci 220 z\u0142, cho\u0107 jeszcze w 2009 r. istnia\u0142a r\u00f3wnie\u017c mo\u017cliwo\u015b\u0107 wystawienia wizy w U\u0142an-Bator nieodp\u0142atnie w budynku ambasady ChRL. Niestety nie wiem czy w dalszym ci\u0105gu mo\u017cna w taki spos\u00f3b obni\u017cy\u0107 koszty podr\u00f3\u017cy.<\/p>\n

Bilety na odcinek kolei w Rosji najlepiej kupowa\u0107 jak najwcze\u015bniej (nie wcze\u015bniej jednak ni\u017c 60 dni przed planowan\u0105 podr\u00f3\u017c\u0105). W przypadku okresu wakacyjnego bilety s\u0105 rozchwytywane, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 wykupuj\u0105 agencje turystyczne oferuj\u0105ce wycieczki kolej\u0105 transsyberyjsk\u0105. Warto r\u00f3wnie\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce poza sezonem letnim obowi\u0105zuje ni\u017csza taryfa. Bilety mo\u017cna zakupi\u0107 w serwisach www.rzd.ru lub www.poezd.ru (strony w j\u0119zyku rosyjskim). W 2009 r. bilet kosztowa\u0142 ok. 3390 rubli (ok. 370 z\u0142) za odcinek z Moskwy do U\u0142an-Ude, sk\u0105d ju\u017c tylko kilkana\u015bcie kilometr\u00f3w dzieli\u0142o nas od jeziora Bajka\u0142. Problemy pojawi\u0142y si\u0119 kiedy wjechali\u015bmy do Chin \u2013 d\u0142ugie kolejki i brak bilet\u00f3w zmusi\u0142y nas do weryfikacji plan\u00f3w. Z kolei bilet powrotny, z W\u0142adywostoku do Moskwy, kosztowa\u0142 nas 5383 rubli (r\u00f3wno 600 z\u0142).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nasz przyk\u0142ad pokazuje, \u017ce chcie\u0107 znaczy m\u00f3c. Pomys\u0142 podr\u00f3\u017cy Kolej\u0105 Transsyberyjsk\u0105, kt\u00f3ry narodzi\u0142 si\u0119 w pewien zimowy wiecz\u00f3r, zaprowadzi\u0142 nas przez Syberi\u0119, Mongoli\u0119, Chiny a\u017c do W\u0142adywostoku. Ale cofnijmy si\u0119 do pocz\u0105tku i opowiedzmy t\u0119 histori\u0119 jak nale\u017cy \u2013 czyli po kolei.<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[236],"tags":[],"class_list":["post-19579","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-archiwum-2"],"acf":{"attached_posts":null},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19579","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19579"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19579\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22411,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19579\/revisions\/22411"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19579"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19579"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19579"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}