{"id":22799,"date":"2015-11-21T17:22:04","date_gmt":"2015-11-21T15:22:04","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/?p=22799"},"modified":"2016-04-20T13:17:08","modified_gmt":"2016-04-20T11:17:08","slug":"zmien-sie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/zmien-sie\/","title":{"rendered":"Zmie\u0144 si\u0119"},"content":{"rendered":"<p><strong>Na pocz\u0105tku grudnia odb\u0119dzie si\u0119 XXI Konferencja Klimatyczna ONZ, z kt\u00f3r\u0105 wi\u0105\u017ce si\u0119 nadzieje wypracowania porozumienia hamuj\u0105cego globalne ocieplenie, ale ka\u017cdy z nas mo\u017ce od razu zrobi\u0107 co\u015b dobrego dla Ziemi.<\/strong><\/p>\n<p>\u015awiatowa Organizacja Meteorologiczna poda\u0142a, \u017ce w 2014 roku zanotowa\u0142a rekordowe st\u0119\u017cenie dwutlenku w\u0119gla, metanu i tlenku azotu, czyli gaz\u00f3w odpowiedzialnych za globalne ocieplenie. Wed\u0142ug naukowc\u00f3w od 800 tysi\u0119cy lat nie by\u0142o tak du\u017co tych gaz\u00f3w w atmosferze. Problemem nie jest sama ich ilo\u015b\u0107, a tego konsekwencje. Wysi\u0142ki maj\u0105ce ograniczy\u0107 globalne ocieplenie polegaj\u0105 na zapobieganiu zjawiskom, kt\u00f3rych nie znamy i kt\u00f3rych nie mo\u017cna w pe\u0142ni przewidzie\u0107.<\/p>\n<blockquote><p>Celem jest dopuszczenie do wzrostu \u015bredniej temperatury na Ziemi maksymalnie o 2\u00b0C<\/p><\/blockquote>\n<p>W\u0142a\u015bnie z tego powodu na pocz\u0105tku grudnia w Pary\u017cu odb\u0119dzie si\u0119 Konferencja Klimatyczna ONZ, podczas kt\u00f3rej wiele os\u00f3b chcia\u0142oby by\u0107 \u015bwiadkami prze\u0142omu. Cel jest ambitny, poniewa\u017c jest nim dopuszczenie do wzrostu \u015bredniej temperatury na Ziemi maksymalnie o 2\u00b0C w por\u00f3wnaniu do \u015bredniej temperatury sprzed 1880 roku. Wed\u0142ug Mi\u0119dzynarodowego Zespo\u0142u ds. Zmian Klimatu (IPCC) wi\u0119kszy wzrost temperatury spowoduje tak ekstremalne zjawiska pogodowe, \u017ce cz\u0142owiek nie b\u0119dzie w stanie sobie z nimi poradzi\u0107. Dlaczego tym razem miano by osi\u0105gn\u0105\u0107 og\u00f3lno\u015bwiatowe porozumienia klimatyczne? Przes\u0142anek jest kilka, ale nie b\u0119dziemy tego analizowa\u0107, poniewa\u017c ka\u017cdy w\u0119drownik mo\u017ce ograniczy\u0107 sw\u00f3j wp\u0142yw na \u015brodowisko w zupe\u0142nie inny spos\u00f3b \u2013 zmieniaj\u0105c codzienne przyzwyczajenia.<\/p>\n<h3><strong>Nie marnuj wody<\/strong><\/h3>\n<p>Wystarczy zakr\u0119ci\u0107 kran podczas mycia z\u0119b\u00f3w i r\u0105k. Nie my\u0107 naczy\u0144 pod bie\u017c\u0105c\u0105 wod\u0105. To jedno z kilku zachowa\u0144, kt\u00f3re naj\u0142atwiej zmieni\u0107. Brzmi banalnie, ale wcale takie nie jest. S\u0142odkiej wody na Ziemi jest tylko 2,5%. Reszta to woda s\u0142ona, ale cz\u0142owiek ma do dyspozycji jeszcze mniej ni\u017c te 2,5% wody s\u0142odkiej, poniewa\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 s\u0142odkiej wody magazynuj\u0105 lodowce. Nie jest niczym odkrywczym stwierdzenie, \u017ce wody mo\u017ce kiedy\u015b zabrakn\u0105\u0107, ale ju\u017c teraz cz\u0142owiek odczuwa jej niedostatki. W tym roku w Polsce zbiory z powodu suszy by\u0142y o 40% ni\u017csze. W Kalifornii od prawie 5 lat trwa susza, co wp\u0142ywa na codzienne zachowania ludzi. Niekt\u00f3rzy przydomowe trawniki zamienili na sztuczn\u0105 traw\u0119, kt\u00f3rej nie trzeba podlewa\u0107, a w restauracjach dania podaje si\u0119 na jednorazowych naczyniach, aby nie trzeba by\u0142o ich my\u0107. Racjonalne wykorzystywanie wody i dbanie o jej prawid\u0142owy obieg w przyrodzie mo\u017ce w przysz\u0142o\u015bci uchroni\u0107 nas przed podobnymi sytuacjami.<\/p>\n<blockquote><p>Jedn\u0105 z przyczyn wojny domowej w Syrii jest susza trwaj\u0105ca od 2006 roku<\/p><\/blockquote>\n<p>Jednak jest co\u015b gorszego od suszy w Kalifornii. S\u0105 to konflikty o wod\u0119. Prawdopodobnie w niedalekiej przysz\u0142o\u015bci wojny o wod\u0119 b\u0119d\u0119 codzienno\u015bci\u0105. Wed\u0142ug cz\u0119\u015bci badaczy ju\u017c teraz mo\u017cemy obserwowa\u0107 takie konflikty, poniewa\u017c jedn\u0105 z przyczyn wojny domowej w Syrii jest susza trwaj\u0105ca od 2006 roku. Jak to mo\u017cliwe? Po prostu 1,5 mln Syryjczyk\u00f3w przenios\u0142o si\u0119 do miast, poniewa\u017c na wsi nie by\u0142o dla nich pracy. W miastach te\u017c tej pracy nie by\u0142o, co rodzi\u0142o frustracj\u0119 i jeszcze bardziej podgrzewa\u0142o napi\u0119t\u0105 sytuacj\u0119 spo\u0142eczn\u0105 w Syrii. Wystarczy\u0142a tylko iskra, \u017ceby rozpali\u0107 konflikt na d\u0142ugie lata.<\/p>\n<h3><strong>Zmie\u0144 nawyki \u017cywieniowe<\/strong><\/h3>\n<p>Zmiana nawyk\u00f3w \u017cywieniowych mo\u017ce spowodowa\u0107 wi\u0119cej trudno\u015bci ni\u017c oszcz\u0119dzanie wody, ale wskazuje si\u0119, \u017ce ograniczaj\u0105c spo\u017cywanie mi\u0119sa, mo\u017cna pozytywnie wp\u0142yn\u0105\u0107 na otoczenie. Zacz\u0105\u0107 trzeba od tego, \u017ce ludzie w Europie i Ameryce jedz\u0105 go za du\u017co. Nie trzeba przez ca\u0142y tydzie\u0144 na \u015bniadanie, obiad i kolacj\u0119 je\u015b\u0107 mi\u0119sa, \u017ceby dostarczy\u0107 sobie potrzebnych sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych. Wystarcz\u0105 dwa lub trzy mi\u0119sne posi\u0142ki w tygodniu, \u017ceby zapewni\u0107 sobie odpowiedni\u0105 ilo\u015b\u0107 chocia\u017cby bia\u0142ka, je\u017celi kto\u015b nie lubi zamiennik\u00f3w mi\u0119sa. Nawet w cz\u0119\u015bci pa\u0144stw wprowadza si\u0119 \u201ebezmi\u0119sny poniedzia\u0142ek\u201d, aby zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na ten problem i ograniczy\u0107 spo\u017cycie mi\u0119sa.<\/p>\n<p>Jaki to problem? Produkcja mi\u0119sa jest odpowiedzialna za emitowanie 13% gaz\u00f3w cieplarnianych. Co wi\u0119cej, gdyby na terenach przeznaczonych pod upraw\u0119 pasz i hodowl\u0119 zwierz\u0105t zasia\u0107 potrzebne cz\u0142owiekowi zbo\u017ca i inne ro\u015bliny, to zlikwidowaliby\u015bmy g\u0142\u00f3d na \u015bwiecie. Dodatkowo szacuje si\u0119, \u017ce produkcja mi\u0119sa b\u0119dzie wzrasta\u0107, poniewa\u017c w krajach rozwijaj\u0105cych si\u0119 przybywa ludzi, kt\u00f3rych sta\u0107 na jedzenie w ich mniemaniu ekskluzywnego produktu, jakim jest mi\u0119so.<\/p>\n<h3><strong>Oszcz\u0119dzaj papier i segreguj odpady<\/strong><\/h3>\n<p>Ten punkt pokrywa si\u0119 z poprzednimi dwoma, poniewa\u017c oszcz\u0119dzaj\u0105c papier i segreguj\u0105c odpady, przyczyniamy si\u0119 do racjonalnego gospodarowania zasobami naturalnymi. Nie zapominajmy, \u017ce do wyprodukowania na przyk\u0142ad papieru z recyklingu potrzebny jest te\u017c \u015bwie\u017cy surowiec. Deforestacja g\u0142\u00f3wnie spowodowana powi\u0119kszaniem pastwisk i upraw soi oraz palmy olejowej odpowiada za 11% emitowanych gaz\u00f3w cieplarnianych.<\/p>\n<h3><strong>Zacznij je\u017adzi\u0107 na rowerze<\/strong><\/h3>\n<blockquote><p>Transport odpowiada za 14% wszystkich gaz\u00f3w, czyli niewiele wi\u0119cej ni\u017c rolnictwo i wycinka las\u00f3w<\/p><\/blockquote>\n<p>By\u0107 mo\u017ce s\u0142ysza\u0142e\u015b, drogi czytelniku, \u017ce polskie miasta s\u0105 jednymi z bardziej zakorkowanych w Europie. Prawdopodobnie te\u017c wiesz, \u017ce Volkswagen oszukiwa\u0142 w testach emisji spalin, aby sprosta\u0107 rygorystycznym normom zanieczyszczenia. Wi\u0105\u017ce si\u0119 to z walk\u0105 z emisj\u0105 gaz\u00f3w cieplarnianych, poniewa\u017c transport odpowiada za 14% wszystkich gaz\u00f3w, czyli niewiele wi\u0119cej ni\u017c rolnictwo i wycinka las\u00f3w.<\/p>\n<p>Co z tym wsp\u00f3lnego ma jazda na rowerze albo komunikacj\u0105 miejsk\u0105? Po pierwsze nie dok\u0142adamy si\u0119 do emisji CO<sub>2<\/sub>, poniewa\u017c jad\u0105c na rowerze, korzystamy z w\u0142asnych mi\u0119\u015bni, a w autobusie lub tramwaju rozk\u0142ada si\u0119 to na innych wsp\u00f3\u0142pasa\u017cer\u00f3w. Po drugie zmniejszamy liczb\u0119 samochod\u00f3w, w zwi\u0105zku z czym pozosta\u0142e mog\u0105 p\u0142ynniej przejecha\u0107 przez miasto, czyli spali\u0107 mniej paliwa. Dodatkowo 20 os\u00f3b w samochodach zabiera wi\u0119cej miejsca ni\u017c 20 rowerzyst\u00f3w albo 20 pasa\u017cer\u00f3w autobusu. Po trzecie jazda na rowerze albo dobrze zorganizowan\u0105 komunikacj\u0105 miejsk\u0105 jest szybsza ni\u017c samochodem. Tak, tak! To nie jest \u017cart i wystarczy samemu to sprawdzi\u0107.<\/p>\n<h3><strong>Oszcz\u0119dzaj pr\u0105d<\/strong><\/h3>\n<p>Jest to bardzo szerokie poj\u0119cie i kryj\u0105 si\u0119 za nim takie zachowania jak u\u017cywanie energooszcz\u0119dnych urz\u0105dze\u0144, wy\u0142\u0105czanie \u015bwiat\u0142a, a nawet ograniczenie korzystania z internetu, komputera i telefonu. Tak jak poprzednie zachowania mo\u017cna zmieni\u0107 bardzo szybko, tak to mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 nie lada wyzwaniem. Przecie\u017c czytaj\u0105c \u201eNa Tropie\u201d korzystasz z internetu, komputera albo telefonu, a to w\u0142a\u015bnie produkcja energii elektrycznej odpowiada za 35% emisji gaz\u00f3w cieplarnianych.<\/p>\n<blockquote><p>Mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce niepotrzebnie emitujemy kilka ton gaz\u00f3w cieplarnianych z powodu lenistwa<\/p><\/blockquote>\n<p>Prawie codziennie tysi\u0105ce w\u0119drownik\u00f3w pozostawia swoje \u0142adowarki do telefon\u00f3w w kontaktach, bo przecie\u017c za kilka godzin znowu trzeba b\u0119dzie na\u0142adowa\u0107 telefon. Tu \u0142adowarka, tam telewizor, kt\u00f3rego tak naprawd\u0119 nie ogl\u0105damy, jeszcze gdzie\u015b indziej niepotrzebnie w\u0142\u0105czona lampa i pr\u0105d si\u0119 marnuje. Niby niedu\u017co, prawdopodobnie zaoszcz\u0119dzimy 4 z\u0142 w skali roku, ale ile jest takich miejsc na Ziemi? W skali globalnej mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce niepotrzebnie emitujemy kilka ton gaz\u00f3w cieplarnianych z powodu lenistwa albo bezproduktywnego korzystania z internetu.<\/p>\n<h3><strong>Zmniejsz ogrzewanie<\/strong><\/h3>\n<p>Na koniec zosta\u0142o bardzo trudne do zmiany zachowanie. Wystarczy\u0142oby zmniejszy\u0107 zim\u0105 ogrzewanie mieszkania lub domu z 20\u00b0C do 19\u00b0C, aby zredukowa\u0107 konsumpcj\u0119 energii o 7%! Problemem jest wykonanie tego, poniewa\u017c mieszkaj\u0105c w bloku, nie mamy wp\u0142ywu na dok\u0142adn\u0105 temperatur\u0119 w mieszkaniu, a nawet jedno zmniejszenie temperatury w mieszkaniu nie ograniczy pracy elektrociep\u0142owni. Tym sposobem odkrywamy jedn\u0105 bardzo wa\u017cn\u0105 rzecz!<\/p>\n<h3><strong>W pojedynk\u0119 nic nie zdzia\u0142asz<\/strong><\/h3>\n<blockquote><p>Codziennych nawyk\u00f3w milion\u00f3w ludzi przyw\u00f3dcy na szczycie nie zmieni\u0105<\/p><\/blockquote>\n<p>Aby jakiekolwiek zmiany mia\u0142y sens, trzeba dzia\u0142a\u0107 razem, poniewa\u017c jeden samoch\u00f3d mniej nie ograniczy skutecznie efektu cieplarnianego ani nie zmniejszy kork\u00f3w na ulicach. W\u0142a\u015bnie z tego powodu za kilka dni w Pary\u017cu odb\u0119dzie si\u0119 XXI Konferencja Klimatyczna Narod\u00f3w Zjednoczonych, kt\u00f3rej celem jest wypracowanie porozumienia maj\u0105cego zahamowa\u0107 emisj\u0119 gaz\u00f3w cieplarnianych. To w\u0142a\u015bnie ustalenia na szczycie maj\u0105 sprawi\u0107, \u017ce emisja spowodowana produkcj\u0105 energii elektrycznej b\u0119dzie mniejsza, ale codziennych nawyk\u00f3w milion\u00f3w ludzi przyw\u00f3dcy na szczycie nie zmieni\u0105. To ka\u017cdy musi wypracowa\u0107 sam.<\/p>\n<p>Zawsze te\u017c mo\u017cesz przeprowadzi\u0107 na ten temat zbi\u00f3rk\u0119, aby razem z dru\u017cyn\u0105 pochyli\u0107 si\u0119 nad tym problemem. Przy szukaniu informacji dotycz\u0105cych globalnego ocieplenia warto wiedzie\u0107, \u017ce czasami bywa z tym problem, poniewa\u017c zdarzaj\u0105 si\u0119 rozbie\u017cno\u015bci w wynikach bada\u0144. Wynikaj\u0105 one z badania zjawisk w r\u00f3\u017cnych okresach i mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce temperatura powierzchni ocean\u00f3w ro\u015bnie albo maleje zale\u017cnie od konkretnego badania. Dlatego zawsze powinno analizowa\u0107 si\u0119 mo\u017cliwie jak najwi\u0119kszy przedzia\u0142 czasowy \u2013 sto lat zamiast dziesi\u0119ciu. Wiele analiz i opracowa\u0144 znajduje si\u0119 na stronach internetowych Mi\u0119dzynarodowego Zespo\u0142u ds. Zmian Klimatu (<a href=\"http:\/\/www.ipcc.ch\" target=\"_blank\">www.ipcc.ch<\/a>) , Klubu Rzymskiego (<a href=\"http:\/\/www.clubofrome.org\/\" target=\"_blank\">www.clubofrome.org<\/a>), stronie internetowej ONZ po\u015bwi\u0119conej zmianom klimatu (<a href=\"http:\/\/www.un.org\/climatechange\/the-science\/\" target=\"_blank\">www.un.org\/climatechange\/the-science<\/a>) oraz serwisach r\u00f3\u017cnych organizacji ekologicznych.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"COP21\/CMP11 official video (English subtitles)\" width=\"500\" height=\"281\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/cQ4EYieWsTU?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Na pocz\u0105tku grudnia odb\u0119dzie si\u0119 XXI Konferencja Klimatyczna ONZ, z kt\u00f3r\u0105 wi\u0105\u017ce si\u0119 nadzieje wypracowania porozumienia hamuj\u0105cego globalne ocieplenie, ale ka\u017cdy z nas mo\u017ce od razu zrobi\u0107 co\u015b dobrego dla Ziemi.<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":22800,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[201],"tags":[952,953,951,232],"class_list":["post-22799","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wt","tag-ekologia","tag-globalne-ocieplenie","tag-klimat","tag-przyroda"],"acf":{"attached_posts":null},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22799","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=22799"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22799\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22802,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22799\/revisions\/22802"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/22800"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=22799"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=22799"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=22799"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}