{"id":24466,"date":"2018-08-28T00:10:12","date_gmt":"2018-08-27T22:10:12","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/?p=24466"},"modified":"2018-11-11T10:41:41","modified_gmt":"2018-11-11T08:41:41","slug":"omin-mature","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/omin-mature\/","title":{"rendered":"Omi\u0144 matur\u0119!"},"content":{"rendered":"

Matura. Trauma. Litery te same. Znaczenie te\u017c podobne. Mo\u017cna jednak sprytnie oszuka\u0107 system<\/em> i sprawi\u0107, \u017ce odruch warunkowy polegaj\u0105cy na budzeniu poczucia winy po us\u0142yszeniu s\u0142owa matura,<\/em> przestanie na ciebie dzia\u0142a\u0107.<\/strong><\/p>\n

Matura. Trauma. Litery te same. Znaczenie te\u017c podobne \u2013 stres, nieprzespane noce i poczucie, \u017ce kilka dni zdeterminuje ca\u0142\u0105 dalsz\u0105 \u017cyciow\u0105 drog\u0119. Niezale\u017cnie od tego, jak s\u0142uszne jest to przekonanie (a g\u0142\u0119boko wierz\u0119, \u017ce wcale) mo\u017cna oszuka\u0107 system<\/em> i sprawi\u0107, \u017ce wykszta\u0142cany przez nauczycieli odruch warunkowy, polegaj\u0105cy na budzeniu poczucia winy po us\u0142yszeniu s\u0142owa matura<\/em> w niemal magiczny spos\u00f3b przestanie na ciebie dzia\u0142a\u0107. Warto jednak korzystaj\u0105c z wakacji, rozpocz\u0105\u0107 przygotowania przed wrze\u015bniem, bo jak wida\u0107, jest o co walczy\u0107.<\/p>\n

Tytu\u0142 finalisty lub laureata olimpiady zwalnia z egzaminu maturalnego<\/p><\/blockquote>\n

W skomplikowanym \u015bwiecie o\u015bwiaty, kt\u00f3ry przystosowany jest do tego, aby wszystkich prowadzi\u0107 jedn\u0105 drog\u0105, istnieje kilka bocznych furtek, kt\u00f3rymi mo\u017cna omin\u0105\u0107 g\u0142\u00f3wny nurt i p\u00f3j\u015b\u0107 na skr\u00f3ty. Jedn\u0105 z takich furtek s\u0105 olimpiady przedmiotowe \u2013 og\u00f3lnopolskie konkursy organizowane przez towarzystwa naukowe b\u0105d\u017a uczelnie. Wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119 one tym, \u017ce s\u0105 najbardziej presti\u017cowe i poza korzy\u015bciami zwi\u0105zanymi z ka\u017cdym konkursem, daj\u0105 dodatkowe ulgi. Tytu\u0142 finalisty lub laureata olimpiady z dziedziny odpowiadaj\u0105cej przedmiotowi maturalnemu zapewnia zwolnienie z egzaminu maturalnego z tego przedmiotu, co automatycznie daje wynik 100%. W przypadku matur obowi\u0105zkowych zwalnia r\u00f3wnie\u017c z poziomu podstawowego i cz\u0119\u015bci ustnej. Taka gwarancja daje du\u017c\u0105 ulg\u0119 i odbiera troch\u0119 maturalnego stresu. Na marginesie warto wspomnie\u0107, \u017ce s\u0105 te\u017c analogiczne olimpiady i konkursy zwalniaj\u0105ce z cz\u0119\u015bci teoretycznej egzaminu zawodowego.<\/p>\n

Trzy kroki do sukcesu<\/strong><\/h3>\n

\u00a0<\/strong>Ka\u017cda olimpiada wygl\u0105da nieco inaczej, ale mo\u017cna pokusi\u0107 si\u0119 o zarysowanie og\u00f3lnego modelu, kt\u00f3ry wygl\u0105da nast\u0119puj\u0105co:<\/p>\n

Pierwszy etap<\/strong> polega najcz\u0119\u015bciej na samodzielnej pracy w domu i przes\u0142aniu jej wynik\u00f3w do odpowiedniego komitetu okr\u0119gowego. W przypadku olimpiad humanistycznych wybiera si\u0119 jeden z przedstawionych temat\u00f3w i w wypracowaniu rozwi\u0105zuje postawiony w nim problem.<\/p>\n

Podczas Olimpiady Literatury i J\u0119zyka Polskiego do wyboru ma si\u0119 kilkana\u015bcie temat\u00f3w, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych znajdziemy tematy literaturoznawcze, dotycz\u0105ce r\u00f3\u017cnych gatunk\u00f3w i epok, tematy teoretycznoliterackie, temat j\u0119zykoznawczy i kilka temat\u00f3w teatrologicznych. Wida\u0107 wi\u0119c, \u017ce spektrum jest szerokie i ka\u017cdy zainteresowany dowolnym dzia\u0142em filologii czy teatrem znajdzie co\u015b dla siebie. Podobnie na Olimpiadzie Filozoficznej \u2013 mo\u017cna wybra\u0107 jeden z kilkunastu temat\u00f3w.<\/p>\n

Z kolei na Olimpiadzie Historycznej czeka na uczestnik\u00f3w po jednym temacie z ka\u017cdej epoki historycznej oraz dwa tematy dodatkowe \u2013 z historii parlamentaryzmu oraz z historii lokalnej.<\/p>\n

Samodzielne opracowanie powa\u017cnego tematu mo\u017ce na pocz\u0105tku wydawa\u0107 si\u0119 straszne, ale gdy przyjrze\u0107 si\u0119 dok\u0142adniej to tematy polonistyczne i filozoficzne zawieraj\u0105 proponowan\u0105 literatur\u0119, a historyczne s\u0105 zaw\u0119\u017cone do konkretnego problemu okre\u015blonego w czasie i przestrzeni.<\/p>\n

Konkursy z przedmiot\u00f3w \u015bcis\u0142ych i przyrodniczych wygl\u0105daj\u0105 nieco inaczej, chocia\u017c zamys\u0142 jest bardzo podobny \u2013 np. I etap Olimpiady Geograficznej tak\u017ce polega na przygotowaniu pracy pisemnej na podstawie przeprowadzonych samodzielnie bada\u0144 swojej okolicy. Natomiast Olimpiada Matematyczna, Informatyczna i Fizyczna na swym pocz\u0105tku wymagaj\u0105 rozwi\u0105zania zada\u0144 opublikowanych na stronie internetowej. S\u0105 one bardzo trudne, ale jest ich du\u017co i do kwalifikacji do kolejnego etapu nie jest wymagane rozwi\u0105zanie wszystkich.<\/p>\n

Niekt\u00f3re olimpiady na pierwszym etapie polegaj\u0105 na rozwi\u0105zaniu testu. Nie oznacza to, \u017ce s\u0105 to \u0142atwiejsze<\/p><\/blockquote>\n

Wymienione konkursy stawiaj\u0105 na pocz\u0105tku zadania bardzo ambitne \u2013 samodzielnej pracy badawczej lub rozwi\u0105zywania trudnych problem\u00f3w wykraczaj\u0105cych poza szkolny program, ale przy tym mo\u017cna korzysta\u0107 z pomocy nauczycieli oraz wybra\u0107 temat lub zadania spo\u015br\u00f3d wielu przygotowanych przez organizator\u00f3w olimpiady. Jest to wi\u0119c \u015bwietna okazja do pog\u0142\u0119bienia swojej znajomo\u015bci konkretnego zagadnienia, przydatnej sztuki pisania prac naukowych oraz sporz\u0105dzania bibliografii. Jednak nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce niekt\u00f3re olimpiady, jak te z j\u0119zyk\u00f3w obcych czy Olimpiada Wiedzy o Polsce i \u015awiecie Wsp\u00f3\u0142czesnym, na I etapie polegaj\u0105 na rozwi\u0105zaniu testu. Nie oznacza to jednak wcale, \u017ce s\u0105 to \u0142atwiejsze konkursy, gdy\u017c zawarte w nich pytania daleko wykraczaj\u0105 poza realizowany na lekcjach program.<\/p>\n

Drugi etap<\/strong> \u2013 okr\u0119gowy, najcz\u0119\u015bciej sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch cz\u0119\u015bci i nie polega ju\u017c na pracy w domu, a odbywa si\u0119 na uczelniach wy\u017cszych. W dziedzinach humanistycznych podczas pierwszej cz\u0119\u015bci nale\u017cy napisa\u0107 wypracowanie, pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 tylko w\u0142asn\u0105 wiedz\u0105 i d\u0142ugopisem. Wypracowanie mo\u017cna napisa\u0107 na jeden z kilku temat\u00f3w, a to jak b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142 egzamin ustny \u2013 druga cz\u0119\u015b\u0107 tego etapu \u2013 cz\u0119sto zale\u017cy od tematu pracy z I etapu lub wybranej specjalno\u015bci. Tak wi\u0119c po raz kolejny w parze z wykraczaj\u0105cym poza szkolne podr\u0119czniki programem, idzie zaw\u0119\u017cenie tematyki \u2013 przecie\u017c nikt nie b\u0119dzie wymaga\u0142 od uczestnik\u00f3w takiej samej wiedzy, jak od student\u00f3w. Za to podczas konkurs\u00f3w przyrodniczych wyst\u0119puje podzia\u0142 na cz\u0119\u015b\u0107 teoretyczn\u0105, podczas kt\u00f3rej rozwi\u0105zuje si\u0119 zadania oraz cz\u0119\u015b\u0107 do\u015bwiadczaln\u0105 w laboratorium. Zadania, kt\u00f3re nale\u017cy rozwi\u0105za\u0107, cz\u0119sto maj\u0105 bardziej na celu sprawdzenie sposobu my\u015blenia ni\u017c wiedzy, dlatego na Olimpiadzie Fizycznej mo\u017cna ze sob\u0105 zabra\u0107 na egzamin stustronicowy zeszyt z w\u0142asnymi notatkami, a tak\u017ce szkolne podr\u0119czniki.<\/p>\n

Ostatni etap<\/strong> to fina\u0142. Cz\u0119sto wygl\u0105da analogicznie do drugiego, ale jest jeszcze trudniejszy i nale\u017cy na nim si\u0119 zmierzy\u0107 z konkurencj\u0105 z ca\u0142ego kraju w liczbie oko\u0142o stu os\u00f3b.<\/p>\n

Korzy\u015bci wymierne<\/strong><\/h3>\n

Dopiero podczas fina\u0142u mo\u017cna zdoby\u0107 tytu\u0142 laureata lub finalisty olimpiady. Zazwyczaj nale\u017cy przekroczy\u0107 jaki\u015b pr\u00f3g, aby uzyska\u0107 tytu\u0142 finalisty, ale zdecydowanej wi\u0119kszo\u015bci uczestnik\u00f3w fina\u0142u udaje si\u0119 go przekroczy\u0107. Ten tytu\u0142 zwalnia z egzaminu maturalnego z danego przedmiotu i cz\u0119sto pozwala na wej\u015bcie poza kolejno\u015bci\u0105 na studia z dziedzin najbli\u017cszych tematyce olimpiady. Tytu\u0142 laureata zdobywa ok. 10\u201320% uczestnik\u00f3w fina\u0142u z najwy\u017cszymi wynikami, kt\u00f3rzy dzi\u0119ki niemu maj\u0105 te same ulgi co finali\u015bci, a ponadto tak\u017ce wst\u0119p na studia mniej zwi\u0105zane z tematyk\u0105 olimpiady, np. laureat Olimpiady Filozoficznej id\u0105cy na Uniwersytet Warszawski, ma wolny wst\u0119p na liczne i r\u00f3\u017cne kierunki, nie tylko filozofi\u0119 czy socjologi\u0119, ale te\u017c m.in. filologi\u0119 polsk\u0105, prawo i matematyk\u0119. Zwolnienie z matury przys\u0142uguje finalistom z urz\u0119du<\/em>, ale zwolnienie z ca\u0142o\u015bci rekrutacji na studia w zwi\u0105zku z autonomi\u0105 uczelni wy\u017cszych jest spraw\u0105 indywidualn\u0105 ka\u017cdej z nich. Dlatego informacji nale\u017cy szuka\u0107 na stronie rekrutacji ka\u017cdego kierunku z osobna albo na stronie uczelni, gdzie powinna znajdowa\u0107 si\u0119 lista ulg dla olimpijczyk\u00f3w.<\/p>\n

Olimpijczycy od pierwszego roku mog\u0105 otrzymywa\u0107 stypendium<\/p><\/blockquote>\n

Oczywi\u015bcie z uzyskaniem tytu\u0142u wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 nagrody materialne, kt\u00f3re mo\u017cna otrzyma\u0107 te\u017c w poprzednich etapach, a czasem nawet pieni\u0119\u017cne. W stypendiach na ka\u017cdym poziomie \u2013 od miejskiego przez wojew\u00f3dzki po stypendia Prezesa Rady Ministr\u00f3w i Ministra Edukacji Narodowej \u2014 to w\u0142a\u015bnie tytu\u0142y olimpijskie s\u0105 najwy\u017cej punktowanymi osi\u0105gni\u0119ciami, a cz\u0119sto posiadanie tytu\u0142u finalisty lub laureata jest w og\u00f3le warunkiem wst\u0119pnym koniecznym do z\u0142o\u017cenia wniosku o stypendium. Warto te\u017c mie\u0107 na uwadze, \u017ce olimpijczycy od pierwszego roku mog\u0105 otrzymywa\u0107 uczelniane stypendium rektora dla najlepszych student\u00f3w. Normalnie studenci mog\u0105 si\u0119 o nie ubiega\u0107 od drugiego roku na podstawie wynik\u00f3w nauki i osi\u0105gni\u0119\u0107 w poprzednim roku akademickim, kt\u00f3rych si\u0142\u0105 rzeczy na pierwszym roku nie maj\u0105. Tytu\u0142 olimpijski mo\u017ce zosta\u0107 w ustalony przez uczelni\u0119 spos\u00f3b przeliczony na punkty w rekrutacji i olimpijczyk ju\u017c na pocz\u0105tku studi\u00f3w mo\u017ce si\u0119 cieszy\u0107 rektorskim stypendium. Ponadto warto rozejrze\u0107 si\u0119 za ofert\u0105 dost\u0119pnych dla olimpijczyk\u00f3w spotka\u0144, kurs\u00f3w, sta\u017cy czy oboz\u00f3w takich jak Wioska Olimpijska organizowana przez Collegium Invisibile, na kt\u00f3rych mo\u017cna spotka\u0107 laureat\u00f3w innych olimpiad i bra\u0107 razem z nimi udzia\u0142 w zaj\u0119ciach na akademickim poziomie.<\/p>\n

Korzy\u015bci niewymierne<\/strong><\/h3>\n

Udzia\u0142 w olimpiadzie przedmiotowej jest wyj\u0105tkowo przyst\u0119pn\u0105 okazj\u0105 do g\u0142\u0119bokiego zanurzenia si\u0119 w wybran\u0105 dziedzin\u0119 i poznania smaku prawdziwie naukowej pracy nad problemami. I to w takiej formie, kt\u00f3ra dost\u0119pna jest ka\u017cdemu uczniowi szko\u0142y \u015bredniej, kt\u00f3ry chce i potrafi samodzielnie si\u0119 uczy\u0107 oraz ma do\u015b\u0107 ambicji, aby podj\u0105\u0107 to zadanie. Oczywi\u015bcie uprzedzam z g\u00f3ry \u2013 pr\u00f3by te nie zawsze b\u0119d\u0105 wybitne i udane. Od czego\u015b przecie\u017c trzeba zacz\u0105\u0107 i je\u015bli na pocz\u0105tku nauki w nowej szkole podejmie si\u0119 wyzwanie, to po trzech latach mo\u017cna osi\u0105gn\u0105\u0107 naprawd\u0119 wiele. Sam to widz\u0119, patrz\u0105c na swoje prace olimpijskie \u2013 z roku na rok stawa\u0142y si\u0119 nie tylko coraz dojrzalsze, ale te\u017c coraz wi\u0119ksze. Kolejne eseje, kt\u00f3re oddawa\u0142em na I etap Olimpiady Filozoficznej stopniowo si\u0119 powi\u0119ksza\u0142y: od pi\u0119ciu stron w pierwszej klasie przez trzyna\u015bcie w drugiej po dwadzie\u015bcia stron (g\u00f3rny limit) nieca\u0142y rok temu. Im wi\u0119cej wiedzia\u0142em i wi\u0119cej umia\u0142em, tym dok\u0142adniej by\u0142em w stanie zbada\u0107 postawiony w temacie problem. W tym w\u0142a\u015bnie wida\u0107 jedn\u0105 z najwi\u0119kszych warto\u015bci brania udzia\u0142u w olimpiadach \u2013 konsekwentny samorozw\u00f3j i mo\u017cliwo\u015b\u0107 obserwowania w\u0142asnych post\u0119p\u00f3w. Je\u015bli zauwa\u017camy s\u0142abo\u015bci naszej pracy, to znaczy, \u017ce rozwin\u0119li\u015bmy si\u0119 o tyle, \u017ce umiemy na ni\u0105 krytycznie i z dystansu spojrze\u0107 i oceni\u0107, co w niej jest z\u0142e. Takiego w\u0142a\u015bnie samokrytycznego samorozwoju wszystkim \u017cycz\u0119.<\/p>\n

Nie ka\u017cdy patrzy na olimpiady, jak na zawody, a jak na okazj\u0119 do nauki<\/p><\/blockquote>\n

Jednak nie o same materialne czy maturalno-rekrutacyjne korzy\u015bci mi chodzi. Do tych dw\u00f3ch zalet jako r\u00f3wnie wa\u017cn\u0105 dodaj\u0119 jeszcze jedn\u0105 \u2013 relacje. Spotykaj\u0105c si\u0119 na kolejnych etapach, na spotkaniach przygotowuj\u0105cych do udzia\u0142u w olimpiadach, dyskutuj\u0105c na facebookowych grupach (przynajmniej cz\u0119\u015b\u0107 olimpiad posiada nieoficjalne grupy, na kt\u00f3rych mo\u017cna spotka\u0107 do\u015bwiadczonych olimpijczyk\u00f3w i uzyska\u0107 odpowiedzi na wiele pyta\u0144) mo\u017cna pozna\u0107 ambitnych i zafascynowanych tym samym, co my r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w. To wyj\u0105tkowa okazja do nawi\u0105zania trwa\u0142ych kontakt\u00f3w, a nawet przyja\u017ani, zbudowanych na solidnym fundamencie \u2013 wsp\u00f3lnocie warto\u015bci i zainteresowa\u0144. Tak, warto\u015bci, cho\u0107 nie jest pewny, \u017ce ka\u017cdy bierze udzia\u0142 w olimpiadzie z powodu fascynacji nauk\u0105 i ch\u0119ci zdobywania wiedzy dla niej samej, ale z pewno\u015bci\u0105 w \u015brodowisku olimpijczyk\u00f3w st\u0119\u017cenie takich os\u00f3b jest zwi\u0119kszone. I w\u0142a\u015bnie takie osoby, kt\u00f3re same wykazuj\u0105 si\u0119 ogromn\u0105 erudycj\u0105 i przy tym dziel\u0105 si\u0119 swoim do\u015bwiadczeniem czy materia\u0142ami z innymi, buduj\u0105 wsp\u00f3lnot\u0119, cho\u0107 niekt\u00f3rym wydawa\u0107 by si\u0119 to mog\u0142o wspieraniem swojej konkurencji. Na szcz\u0119\u015bcie nie ka\u017cdy patrzy na olimpiady, jak na zawody, a jak na okazj\u0119 do nauki. To w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki takim osobom mo\u017cna poczu\u0107, \u017ce jest si\u0119 cz\u0142onkiem universitas<\/em> \u2013 wsp\u00f3lnoty, od kt\u00f3rej pochodzi s\u0142owo uniwersytet, a kt\u00f3ra na wsp\u00f3\u0142czesnych masowych uczelniach jest niestety nieobecna.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Matura. Trauma. Litery te same. Znaczenie te\u017c podobne. Mo\u017cna jednak sprytnie oszuka\u0107 system i sprawi\u0107, \u017ce odruch warunkowy polegaj\u0105cy na budzeniu poczucia winy po us\u0142yszeniu s\u0142owa matura, przestanie na ciebie dzia\u0142a\u0107.<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":24468,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[201],"tags":[907,1019,459,218],"class_list":["post-24466","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wt","tag-matura","tag-rozwoj","tag-rozwoj-osobisty","tag-studia"],"acf":{"attached_posts":null},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24466","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24466"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24466\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24470,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24466\/revisions\/24470"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24468"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24466"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24466"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24466"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}