{"id":24554,"date":"2018-10-10T00:02:55","date_gmt":"2018-10-09T22:02:55","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/?p=24554"},"modified":"2018-11-11T10:41:53","modified_gmt":"2018-11-11T08:41:53","slug":"wszystko-zalezy-od-nas","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wszystko-zalezy-od-nas\/","title":{"rendered":"Wszystko zale\u017cy od nas"},"content":{"rendered":"<p><b>Wed\u0142ug danych GUS-u ponad milion os\u00f3b b\u0119dzie mog\u0142o po raz pierwszy zag\u0142osowa\u0107 w wyborach. W\u015br\u00f3d nich s\u0105 te\u017c w\u0119drownicy. Ale czy m\u0142odzi wyborcy wiedz\u0105, po co p\u00f3jd\u0105 do urn? I po co komu potrzebny jest samorz\u0105d?<\/b><\/p>\n<p>W dniu publikacji tego artyku\u0142u do wybor\u00f3w samorz\u0105dowych zosta\u0142o 11 dni. Co jaki\u015b czas pojawiaj\u0105 si\u0119 coraz to nowsze sonda\u017ce poparcia dla partii politycznych w kontek\u015bcie wybor\u00f3w do sejmik\u00f3w wojew\u00f3dzkich i poparcia kandydat\u00f3w na prezydent\u00f3w miast. Walka jest zaciek\u0142a, a kandydaci od kilku tygodni \u015bcigaj\u0105 si\u0119 w obietnicach wyborczych. O jednych propozycjach s\u0142ycha\u0107 tylko w konkretnym mie\u015bcie, jak zagospodarowanie teren\u00f3w poprzemys\u0142owych w Poznaniu. O innych s\u0142ysza\u0142o p\u00f3\u0142 Polski, jak budowa trzeciej i czwartej linii metra w Warszawie. A o jeszcze innych, jak <a href=\"https:\/\/warszawa.onet.pl\/kandydat-na-burmistrza-sokolowa-podlaskiego-obiecal-mcdonalds-koncern-odpowiada\/ml2yl33\">budowa McDonald\u2019sa w Soko\u0142owie Podlaskim,<\/a> s\u0142ysza\u0142a ca\u0142a Polska. Ale czy w tym ferworze wiadomo, po co s\u0105 te wybory?<\/p>\n<h3><b>Kogo wybieramy?<\/b><\/h3>\n<p>21 pa\u017adziernika wybierzemy m.in. radnych rad gmin, powiat\u00f3w, sejmik\u00f3w wojew\u00f3dzkich, w\u00f3jt\u00f3w, burmistrz\u00f3w i prezydent\u00f3w. Tak\u0105 dat\u0119 w <a href=\"http:\/\/prawo.sejm.gov.pl\/isap.nsf\/download.xsp\/WDU20180001561\/O\/D20181561.pdf\">specjalnym rozporz\u0105dzeniu<\/a> og\u0142osi\u0142 premier Mateusz Morawiecki. Druga tura wybor\u00f3w odb\u0119dzie si\u0119 4 listopada.<\/p>\n<blockquote><p>Ograniczono liczb\u0119 kadencji do dw\u00f3ch<\/p><\/blockquote>\n<p>Od tego, gdzie mieszkamy, zale\u017cy to, kogo dok\u0142adnie wybieramy. Je\u015bli na wsi, to zdecydujemy o wyborze rady gminy i powiatu oraz w\u00f3jta. W miastach na prawach powiatu wybieramy radnych rady miasta oraz prezydenta. Troch\u0119 inaczej jest w Warszawie, bo do wybor\u00f3w na prezydenta i do rady miasta dochodz\u0105 jeszcze <a href=\"http:\/\/prawo.sejm.gov.pl\/isap.nsf\/download.xsp\/WDU20020410361\/U\/D20020361Lj.pdf\">wybory do rad dzielnic.<\/a> Oczywi\u015bcie ka\u017cdy zag\u0142osuje te\u017c na kandydat\u00f3w do sejmik\u00f3w.<\/p>\n<div id=\"attachment_22265\" style=\"width: 1034px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-22265\" class=\"wp-image-22265 size-large\" src=\"https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/uploads\/DSC_1565-Large-1024x681.jpg\" alt=\"DSC_1565 (Large)\" width=\"1024\" height=\"681\" srcset=\"https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/uploads\/DSC_1565-Large-1024x681.jpg 1024w, https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/uploads\/DSC_1565-Large-600x399.jpg 600w, https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/uploads\/DSC_1565-Large-300x200.jpg 300w, https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/uploads\/DSC_1565-Large.jpg 1623w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><p id=\"caption-attachment-22265\" class=\"wp-caption-text\"><em>fot. ZHP\/Piotr Rodzoch<\/em><\/p><\/div>\n<p>To b\u0119d\u0105 wyj\u0105tkowe wybory, bo po raz pierwszy kadencja nie b\u0119dzie trwa\u0107 4 lat, ale 5 lat. Do tego zgodnie z przeg\u0142osowan\u0105 przez PiS i podpisan\u0105 przez prezydenta Andrzeja Dud\u0119 nowelizacj\u0105 ordynacji wyborczej, ograniczono liczb\u0119 kadencji w\u00f3jt\u00f3w, burmistrz\u00f3w i prezydent\u00f3w miast do dw\u00f3ch.<\/p>\n<h3><b>Kto i kogo wybiera?<\/b><\/h3>\n<p>O tym, na jakich zasadach s\u0105 wybierane w\u0142adze samorz\u0105dowe napiszemy w Na Tropie w nast\u0119pn\u0105 \u015brod\u0119. Na razie skupmy si\u0119 na tym, kto mo\u017ce g\u0142osowa\u0107 (czynne prawo wyborcze) i kandydowa\u0107 (bierne prawo wyborcze).<\/p>\n<p>Zgodnie z <a href=\"http:\/\/www.sejm.gov.pl\/prawo\/konst\/polski\/kon1.htm\">artyku\u0142em 62. Konstytucji Rzeczypospolitej<\/a> czynne prawo wyborcze ma ka\u017cdy obywatel Polski kt\u00f3ry najp\u00f3\u017aniej w dniu g\u0142osowania sko\u0144czy\u0142 18 lat. W przypadku wybor\u00f3w samorz\u0105dowych, aby np. g\u0142osowa\u0107 w Katowicach nale\u017cy tam na sta\u0142e mieszka\u0107. Poza tym, w wyborach do rad gmin czy na w\u00f3jt\u00f3w i prezydent\u00f3w mog\u0105 g\u0142osowa\u0107 te\u017c obywatele Unii Europejskiej bez polskiego obywatelstwa.<\/p>\n<p>Bierne prawo wyborcze w wyborach samorz\u0105dowych ma ka\u017cdy 18-latek. W przypadku wybor\u00f3w na w\u00f3jta, burmistrza czy prezydenta miasta potrzebne jest sko\u0144czone 25 lat.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Wybory samorz\u0105dowe 2018: Jak zosta\u0107 kandydatem?\" width=\"500\" height=\"281\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/vqO_nQnCzeU?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>W ca\u0142ej Polsce cz\u0142onk\u00f3w rad gmin, powiat\u00f3w i sejmik\u00f3w wojew\u00f3dzkich wybierzemy spo\u015br\u00f3d 181 472 kandydat\u00f3w. A w wyborach na w\u00f3jta, burmistrza i prezydent\u00f3w miast do wyboru jest 6965 kandydat\u00f3w w ca\u0142ym kraju. <a href=\"https:\/\/wybory2018.pkw.gov.pl\/pl\/geografia#general_committee_stat\">Jak obliczy\u0142a Pa\u0144stwowa Komisja Wyborcza,<\/a> w\u015br\u00f3d wszystkich os\u00f3b ubiegaj\u0105cych si\u0119 o dostanie do samorz\u0105du 40% to kobiety. \u015arednia wieku wynosi 47 lat.<\/p>\n<p>Ka\u017cdy z tych kandydat\u00f3w znajduje si\u0119 na li\u015bcie wyborczej jednego z komitet\u00f3w wyborczych. W ca\u0142ej Polsce takich komitet\u00f3w <a href=\"https:\/\/wybory2018.pkw.gov.pl\/pl\/delegatury\">jest a\u017c 9029.<\/a> Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich to lokalne komitety na wsiach i miastach, ale te\u017c do sejmik\u00f3w wojew\u00f3dzkich. W\u015br\u00f3d nich jest te\u017c 21 komitet\u00f3w wyborczych partii politycznych oraz dwa koalicyjne komitety partii politycznych.<\/p>\n<h3><b>Po co s\u0105 te samorz\u0105dy?<\/b><\/h3>\n<p>Cel samorz\u0105du jest bardzo prosty. Z pomoc\u0105 przychodzi publikacja Fundacji im. Stefana Batorego <a href=\"https:\/\/www.maszglos.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/samorzad_terytorialny_w_pigulce.pdf\"><em>Samorz\u0105d terytorialny w pigu\u0142ce<\/em>.<\/a> A celem samorz\u0105du jest zaspokajanie konkretnych potrzeb mieszka\u0144c\u00f3w. Gmina odpowiada za wszystkie lokalne sprawy, a wi\u0119ksze od gmin powiaty zarz\u0105dzaj\u0105 us\u0142ugami publicznymi, z kt\u00f3rymi nie da\u0142yby sobie rady same gminy. Chodzi np. zarz\u0105dzanie szpitalami czy prowadzenie szk\u00f3\u0142 \u015brednich.<\/p>\n<p>To od gminy czy miasta zale\u017cy, czy domy b\u0119d\u0105 pod\u0142\u0105czone do sieci wodoci\u0105gowej i kanalizacyjnej. W ich kompetencjach le\u017cy te\u017c komunikacja miejska. Nikt centralnie z Warszawy nie organizuje przetarg\u00f3w na nowe autobusy i nie ustala rozk\u0142ad\u00f3w jazdy. Nikt centralnie te\u017c nie zaplanuje linii tramwajowej na nowe osiedle i nie znajdzie na to pieni\u0119dzy. Robi\u0105 to w\u0142a\u015bnie samorz\u0105dy. R\u00f3wnie\u017c od w\u0142adz gminy zale\u017cy, czy b\u0119d\u0105 budowane mieszkania socjalne i komunalne.<\/p>\n<div id=\"attachment_24560\" style=\"width: 1034px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-24560\" class=\"size-large wp-image-24560\" src=\"https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/uploads\/pixabay-krakow-1024x470.jpg\" alt=\"fot. pixabay.com\" width=\"1024\" height=\"470\" srcset=\"https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/uploads\/pixabay-krakow-1024x470.jpg 1024w, https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/uploads\/pixabay-krakow-600x275.jpg 600w, https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/uploads\/pixabay-krakow-300x138.jpg 300w, https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/uploads\/pixabay-krakow-768x352.jpg 768w, https:\/\/natropie.zhp.pl\/wp-content\/uploads\/pixabay-krakow.jpg 1920w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><p id=\"caption-attachment-24560\" class=\"wp-caption-text\"><em>fot. pixabay.com<\/em><\/p><\/div>\n<p>Od gminy zale\u017cy te\u017c wysoko\u015b\u0107 op\u0142at. W\u015br\u00f3d nich mo\u017cna wymieni\u0107 te za parkowanie w centrum miasta, wyw\u00f3z \u015bmieci czy op\u0142at\u0119 od posiadania psa. Cho\u0107 w tym ostatnim przypadku zdecydowana <a href=\"https:\/\/bezprawnik.pl\/oplata-za-psa\/\">wi\u0119kszo\u015b\u0107 miast jej nie pobiera.<\/a><\/p>\n<p>To od lokalnych w\u0142adz zale\u017cy, czy na nowym osiedlu powstanie szko\u0142a czy nie. W\u0142a\u015bnie one maj\u0105 ku temu odpowiednie narz\u0119dzia, jak plan zagospodarowania przestrzennego. Dzi\u0119ki niemu wiadomo, co i gdzie mo\u017cna budowa\u0107. Inn\u0105 spraw\u0105 jest to, czy miasto taki plan posiada.<\/p>\n<blockquote><p>Od w\u0142adz miasta zale\u017cy jak b\u0119dzie nam si\u0119 \u017cy\u0142o na co dzie\u0144<\/p><\/blockquote>\n<p>To tylko kilka przyk\u0142ad\u00f3w zada\u0144 samorz\u0105d\u00f3w, bo lista jest bardzo d\u0142uga. Wszystkie kompetencje rad gminy oraz w\u00f3jt\u00f3w, burmistrz\u00f3w czy prezydent\u00f3w miast zapisano w <a href=\"http:\/\/prawo.sejm.gov.pl\/isap.nsf\/download.xsp\/WDU19900160095\/U\/D19900095Lj.pdf\">Ustawie o samorz\u0105dzie gminnym.<\/a> Jednak najwa\u017cniejsze w tym wszystkim jest to, \u017ce to od w\u0142adz gminy, powiatu czy miasta zale\u017cy jak b\u0119dzie nam si\u0119 \u017cy\u0142o na co dzie\u0144.<\/p>\n<p>Autor publikacji <em>Samorz\u0105d terytorialny w pigu\u0142ce<\/em> zwraca uwag\u0119, \u017ce jako\u015b\u0107 us\u0142ug komunalnych zale\u017cy przede wszystkim od polityki samorz\u0105du oraz\u2026 pieni\u0119dzy. Wielko\u015b\u0107 bud\u017cetu zale\u017cy od mieszka\u0144c\u00f3w, bo to pieni\u0105dze z ich podatk\u00f3w trafiaj\u0105 do miejskiego bud\u017cetu. Na konto gminy l\u0105duje 40% z PIT i oko\u0142o 7% z podatku od firm (CIT). Wi\u0119c jak nietrudno si\u0119 domy\u015bli\u0107, im mieszka\u0144c\u00f3w jest wi\u0119cej, im wy\u017csze podatki p\u0142ac\u0105, i w ko\u0144cu im wi\u0119cej dzia\u0142a firm, tym wi\u0119cej wie\u015b czy miasto ma pieni\u0119dzy do wydania na swoje cele.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"\u201eTw\u00f3j g\u0142os ma moc. U\u017cyj jej!\u201d - spot kampanii profrekwencyjnej\" width=\"500\" height=\"281\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/S2Z0byY6lFY?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<h3><b>W wojew\u00f3dztwie wyznaczaj\u0105 kierunek<\/b><\/h3>\n<p>W takim razie czym zajmuj\u0105 si\u0119 w\u0142adze samorz\u0105dowe wojew\u00f3dztwa? Ich zadaniem jest wspieranie rozwoju ca\u0142ego regionu. To w jakim kierunku b\u0119dzie si\u0119 ono rozwija\u0107 i na co zostan\u0105 wydane pieni\u0105dze zale\u017cy od wybranych radnych. Sejmik wojew\u00f3dztwa przyjmuje strategi\u0119 rozwoju wojew\u00f3dztwa oraz uchwala bud\u017cet. W kompetencjach sejmik\u00f3w jest m.in. decydowanie o zasadach przyznawania dotacji z bud\u017cetu. I to w\u0142a\u015bnie w wojew\u00f3dztwach rozdziela si\u0119 wi\u0119kszo\u015b\u0107 <a href=\"https:\/\/www.funduszeeuropejskie.gov.pl\/strony\/o-funduszach\/zasady-dzialania-funduszy\/instytucje-i-system-realizacji-funduszy-europejskich\/\">funduszy unijnych w Polsce.<\/a><\/p>\n<blockquote><p>Od lokalnych w\u0142adz zale\u017cy funkcjonowanie miasta<\/p><\/blockquote>\n<p>To oznacza, \u017ce je\u015bli w\u0142adze wojew\u00f3dztwa nie przewidz\u0105 pieni\u0119dzy na projekty transportowe, to miasto mo\u017ce nie mie\u0107 wystarczaj\u0105co du\u017co pieni\u0119dzy na budow\u0119 nowej linii tramwajowej.<\/p>\n<p>Wybory samorz\u0105dowe s\u0105 niezwykle wa\u017cne, bo od nich zale\u017cy, jak b\u0119dzie wygl\u0105da\u0107 codzienne \u017cycie w naszej okolicy. To takie bardzo przyziemne, ale wa\u017cne sprawy, jak budowa nowego boiska, parku czy szko\u0142y. To od lokalnych w\u0142adz zale\u017cy funkcjonowanie i wygl\u0105d miasta oraz to, czy na wolnej dzia\u0142ce powstanie nowy ko\u015bci\u00f3\u0142, hipermarket albo mieszkania. A to jakie b\u0119d\u0105 to w\u0142adze i jakie pomys\u0142y b\u0119d\u0105 realizowa\u0107, zale\u017cy od wyborc\u00f3w, czyli nas.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Przeczytaj te\u017c:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/poznajmy-sie-zuzanna-ogrodnik\/\"><strong><em>Poznajmy si\u0119! Zuzanna Ogrodnik<\/em><\/strong><\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/ucz-sie-na-bledach\/\"><strong><em>Ucz si\u0119 na b\u0142\u0119dach<\/em><\/strong><\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/odwaz-sie-przekroczyc-granice\/\"><em><strong>Odwa\u017c si\u0119 przekroczy\u0107 granice<\/strong><\/em><\/a><\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wed\u0142ug danych GUS-u ponad milion os\u00f3b b\u0119dzie mog\u0142o po raz pierwszy zag\u0142osowa\u0107 w wyborach. W\u015br\u00f3d nich s\u0105 te\u017c w\u0119drownicy. Ale czy m\u0142odzi wyborcy wiedz\u0105, po co p\u00f3jd\u0105 do urn? I po co komu potrzebny jest samorz\u0105d?<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":22269,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[201],"tags":[688,696,1115],"class_list":["post-24554","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wt","tag-samorzadnosc","tag-wybory","tag-wybory-samorzadowe"],"acf":{"attached_posts":null},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24554","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24554"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24554\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24561,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24554\/revisions\/24561"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/22269"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24554"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24554"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24554"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}