{"id":30377,"date":"2020-06-21T12:41:01","date_gmt":"2020-06-21T10:41:01","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/?p=30377"},"modified":"2020-10-10T23:38:46","modified_gmt":"2020-10-10T21:38:46","slug":"niewiara-dla-kazdego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/niewiara-dla-kazdego\/","title":{"rendered":"(nie)wiara dla ka\u017cdego"},"content":{"rendered":"<p><b>Ksi\u0105dz mo\u017ce by\u0107 mistrzem zen, chrze\u015bcijanin lepiej zrozumie\u0107 swoj\u0105 wiar\u0119 dzi\u0119ki atei\u015bcie, a ateista mie\u0107 postaw\u0119 godn\u0105 cz\u0142owieka g\u0142\u0119boko wierz\u0105cego. Trzeba tylko si\u0119 otworzy\u0107.<\/b><\/p>\n<p>Wydaje si\u0119, \u017ce stosunek ludzi do religii najcz\u0119\u015bciej przyjmuje jedn\u0105 z dw\u00f3ch stereotypowych postaci. Pierwsz\u0105 postaw\u0119 reprezentuj\u0105 wyznawcy jakiej\u015b religii, kt\u00f3rzy wiedz\u0105 o niej co nieco, ale nie po\u015bwi\u0119caj\u0105 wiele czasu na zg\u0142\u0119bianie jej historii i doktryny, tym bardziej nie interesuj\u0105 si\u0119 innymi religiami. Drug\u0105 mo\u017cemy zauwa\u017cy\u0107 w\u015br\u00f3d os\u00f3b, kt\u00f3re nie wyznaj\u0105 \u017cadnej religii i nie obchodz\u0105 ich sprawy zwi\u0105zane z czymkolwiek, co religijne. W zasadzie obie te stereotypowe postawy niewiele si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0105 \u2013 obie staj\u0105 po stronie niewiedzy i ignorancji.<\/p>\n<p>Niezale\u017cnie od tego, czy kto\u015b jest wyznawc\u0105 jakiej\u015b religii, czy nie i niezale\u017cnie od tego, czy wierzy w jakiego\u015b Boga, czy nie, zaj\u0119cie si\u0119 r\u00f3\u017cnymi religiami jest rozwijaj\u0105ce i po\u017cyteczne.<\/p>\n<p>Oczywistym jest, \u017ce z takiego zainteresowania wyp\u0142ynie pog\u0142\u0119biona wiedza historyczno-kulturowa, zrozumienie tradycji, w kt\u00f3rej si\u0119 \u017cyje czy wielkich dzie\u0142 sztuki, kt\u00f3re powsta\u0142y w zwi\u0105zku z celami religijnymi. To jednak tylko mniej wa\u017cna korzy\u015b\u0107 \u2013 wa\u017cniejsze jest to, \u017ce otwarcie si\u0119 na poznawanie r\u00f3\u017cnych religii pozwala zmieni\u0107 swoj\u0105 postaw\u0119 \u2013 wzgl\u0119dem siebie, wzgl\u0119dem innych i wzgl\u0119dem \u015bwiata.<\/p>\n<h3><b>Empatia<\/b><\/h3>\n<p>Zagadnienia nawet lu\u017ano zwi\u0105zane z religi\u0105 budz\u0105 du\u017ce emocje. Dzieje si\u0119 tak, bo wchodz\u0105 na tereny najg\u0142\u0119bszych przekona\u0144 cz\u0142owieka, kt\u00f3re s\u0105 fundamentami jego to\u017csamo\u015bci, cz\u0119sto dotycz\u0105 moralno\u015bci, a nierzadko ocieraj\u0105 si\u0119 o polityk\u0119. Dlatego zdarza si\u0119, \u017ce osoby niewierz\u0105ce uwa\u017caj\u0105 tych, kt\u00f3rzy wierz\u0105 w Boga, za ofiary manipulacji, a nawet za po prostu g\u0142upie. Z kolei dla wierz\u0105cego fakt, \u017ce inni nie podzielaj\u0105 tej samej wiary co on, mo\u017ce by\u0107 \u015bwiadectwem ich totalnego zagubienia, z kt\u00f3rego trzeba jak najszybciej ich wyprowadzi\u0107.<\/p>\n<blockquote><p>W\u0142o\u017cenie wysi\u0142ku w zrozumienie innego cz\u0142owieka, z pewno\u015bci\u0105 b\u0119dzie lekcj\u0105 otwarto\u015bci<\/p><\/blockquote>\n<p>Samo zdobywanie wiedzy o religiach, ale te\u017c o r\u00f3\u017cnych formach <em>niewiary<\/em> i wiary niereligijnej (np. panteizm \u2013 B\u00f3g jest ca\u0142ym \u015bwiatem, deizm \u2013 B\u00f3g stworzy\u0142 \u015bwiat, ale w niego nie ingeruje) zmusza cz\u0142owieka do otwarcia si\u0119 na zupe\u0142nie inn\u0105 wizj\u0119 \u015bwiata i to w\u0142a\u015bnie w tym bardzo czu\u0142ym i kontrowersyjnym punkcie. Uczciwe w\u0142o\u017cenie wysi\u0142ku w zrozumienie innego cz\u0142owieka, z kt\u00f3rym dziel\u0105 nas pogl\u0105dy na w\u0142a\u015bnie takie sprawy, z pewno\u015bci\u0105 b\u0119dzie lekcj\u0105 otwarto\u015bci na inno\u015b\u0107, kt\u00f3ra zawsze jest potrzebna, ale dzisiaj \u2013 gdy kontakty mi\u0119dzykulturowe s\u0105 powszechne jak nigdy wcze\u015bniej, a wielu krajach ro\u015bnie nietolerancja dla innych \u2013 wyj\u0105tkowo.<\/p>\n<h3><b>Dialog<\/b><\/h3>\n<p>\u015awietnym przyk\u0142adem tego, jak otwarte podej\u015bcie do innej tradycji religijnej pozwala lepiej zrozumie\u0107 w\u0142asn\u0105, jest katolicko-lutera\u0144ska <a href=\"https:\/\/ekumenia.pl\/czytelnia\/dokumenty-ekumeniczne\/wspolna-deklaracja-w-sprawie-nauki-o-usprawiedliwieniu\/\"><i>Wsp\u00f3lna deklaracja w sprawie nauki o usprawiedliwieniu<\/i>.<\/a> Jedn\u0105 z fundamentalnych r\u00f3\u017cnic dziel\u0105cych katolik\u00f3w i luteran przez stulecia by\u0142y odmienne odpowiedzi na pytanie, czy na zbawienie cz\u0142owiek mo\u017ce sobie, przynajmniej cz\u0119\u015bciowo, zas\u0142u\u017cy\u0107 przez swoje uczynki, czy jest to od niego w pe\u0142ni niezale\u017cne i wy\u0142\u0105cznie \u0142aska Boga ma na to wp\u0142yw. W 1999 roku teologowie obu wyzna\u0144 po d\u0142ugim dialogu uznali, \u017ce nak\u0142adane na siebie nawzajem pot\u0119pienia by\u0142y raczej wyrazem nieporozumie\u0144 i kierowania si\u0119 retoryk\u0105, kt\u00f3ra ukrywa\u0142a prawdziw\u0105 tre\u015b\u0107 koncepcji. Cho\u0107 pewne r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy oboma wyznaniami istniej\u0105, to zasadnicza doktryna obu wyzna\u0144 w tej materii jest taka sama \u2013 cz\u0142owiek sam nie mo\u017ce zas\u0142u\u017cy\u0107 na zbawienie, potrzebna jest do tego \u0142aska, a uczynki s\u0105 w\u0142a\u015bnie jej owocami i znakami. Dzi\u0119ki podj\u0119ciu dialogu z tymi, kt\u00f3rych wcze\u015bniej uwa\u017cano za heretyk\u00f3w, zar\u00f3wno luteranie, jak i katolicy osi\u0105gn\u0119li lepsze zrozumienie swojej wiary.<\/p>\n<blockquote><p>Istniej\u0105 katoliccy ksi\u0119\u017ca b\u0119d\u0105cy mistrzami zen<\/p><\/blockquote>\n<p>Taki dialog nie musi ogranicza\u0107 si\u0119 do jednej du\u017cej religii i spraw doktrynalnych. Mo\u017ce si\u0119 to wyda\u0107 zaskakuj\u0105ce, ale istniej\u0105 katoliccy ksi\u0119\u017ca b\u0119d\u0105cy mistrzami zen. Ta pochodz\u0105ca z buddyzmu praktyka medytacyjna zdaniem wielu mo\u017ce by\u0107 praktykowana przez ka\u017cdego, nie tylko buddyst\u0119. Ksi\u0105dz-mistrz zen Robert Kenney powiedzia\u0142, \u017ce <em>troch\u0119 praktyki zen jest dobre dla ka\u017cdego. [\u2026] Na przyk\u0142ad katolikom mo\u017ce pom\u00f3c bardziej uwa\u017cnie prze\u017cywa\u0107 Eucharysti\u0119<\/em>. Spytany jak to <em>troch\u0119 praktyki<\/em> wygl\u0105da, odpowiedzia\u0142:<em> usi\u0105\u015b\u0107 na chwil\u0119, pozostaj\u0105c skupionym na oddechu. Z g\u00f3ry okre\u015bli\u0107 czas i nie przerywa\u0107 wcze\u015bniej. Wyprostowa\u0107 kr\u0119gos\u0142up. Nie zamyka\u0107 oczu, spogl\u0105da\u0107 w jedno miejsce, mniej wi\u0119cej dwa metry przed sob\u0105. <\/em><a href=\"https:\/\/www.tygodnikpowszechny.pl\/tylko-oddech-zadnych-slow-24730\"><em>Tylko oddech, \u017cadnych s\u0142\u00f3w<\/em>.<\/a>\u00a0 Z pewno\u015bci\u0105 nie brzmi to jak co\u015b, co mo\u017ce odwie\u015b\u0107 kogo\u015b od jego wcze\u015bniejszej wiary, a przecie\u017c mo\u017ce pom\u00f3c. Inny, korzystaj\u0105cy z dorobku buddyzmu, ksi\u0105dz, jezuita Anthony de Mello, napisa\u0142 wiele poczytnych ksi\u0105\u017cek, w kt\u00f3rych przedstawia\u0142 opowie\u015bci, nawi\u0105zuj\u0105ce do bardzo r\u00f3\u017cnych tradycji religijnych. Zamiast je omawia\u0107 po prostu przytocz\u0119 jedn\u0105 z nich, kt\u00f3ra wyja\u015bnia czemu tego nie zrobi\u0119 i czemu warto samemu korzysta\u0107 z r\u00f3\u017cnych tradycji.<\/p>\n<p><i>Pewnego razu ucze\u0144 skar\u017cy\u0142 si\u0119 mistrzowi: \u2013 Opowiadasz nam r\u00f3\u017cne historie, a nigdy nie odkryjesz ich znaczenia. Mistrz odpowiedzia\u0142: \u2013 Czy by\u0142by\u015b zadowolony, gdyby ci kto\u015b ofiarowa\u0142 owoc i pogryz\u0142 go przedtem? <\/i>(Anthony de Mello, <i>\u015apiew ptaka<\/i>)<\/p>\n<p>Z buddyjskich praktyk z po\u017cytkiem dla siebie korzystaj\u0105 g\u0142\u0119boko wierz\u0105cy chrze\u015bcijanie i mam nadziej\u0119, \u017ce przedstawione przyk\u0142ady pokazuj\u0105, \u017ce osoby niewierz\u0105ce te\u017c mog\u0105 z nich czerpa\u0107. A czy niewierz\u0105cy mog\u0105 te\u017c czerpa\u0107 z tradycji chrze\u015bcija\u0144skiej? I czy chrze\u015bcijanie mog\u0105 si\u0119 czego\u015b nauczy\u0107 od niewierz\u0105cych?<\/p>\n<h3><b>Wiara\u2013niewiara, czy to wa\u017cne?<\/b><\/h3>\n<blockquote><p>Przeciwie\u0144stwem wiary nie jest niewiara, a ba\u0142wochwalstwo<\/p><\/blockquote>\n<p>Jeden z najwi\u0119kszych wsp\u00f3\u0142czesnych teolog\u00f3w katolickich <a href=\"https:\/\/www.charaktery.eu\/artykul\/zyc-w-dialogu-tomas-halik\">ks. prof. Tom\u00e1\u0161 Hal\u00edk<\/a> pokazuje, \u017ce przeciwie\u0144stwem wiary nie jest niewiara, a ba\u0142wochwalstwo. Wiara i niewiara wzajemnie siebie potrzebuj\u0105. Wiara, kt\u00f3ra nie w\u0105tpi, jest martwa, a zaci\u0119te krytyki ateistycznych my\u015blicieli s\u0105 \u2013 jego zdaniem \u2013 osobom wierz\u0105cym bardzo potrzebne, bo pomagaj\u0105 im oczy\u015bci\u0107 ich wiar\u0119 (np. z nalecia\u0142o\u015bci my\u015blenia magicznego) i lepiej dostrzec jej istot\u0119. Z drugiej strony ca\u0142kowita niewiara jest niemo\u017cliwa \u2013 cz\u0142owiek zawsze co\u015b przyjmuje <em>na wiar\u0119<\/em>, nigdy nie polega w ca\u0142o\u015bci na w\u0142asnym rozumie. Skoro w \u017cyciu ka\u017cdego cz\u0142owieka \u2013 niezale\u017cnie od tego, jak okre\u015bla on sw\u00f3j stosunek do Boga i religii \u2013 pojawia si\u0119 zar\u00f3wno wiara, jak i niewiara, to ten podzia\u0142 nie jest przydatny.<\/p>\n<p>Innym podzia\u0142em, kt\u00f3ry \u2013 wed\u0142ug czeskiego duchownego \u2013 jest tym, co adekwatnie oddaje r\u00f3\u017cnic\u0119 mi\u0119dzy postaw\u0105 cz\u0142owieka prawdziwie wierz\u0105cego i postaw\u0105 przeciwn\u0105, jest podzia\u0142 na dialog i monolog. W monologu \u017cyje ten, kto w \u017cyciu s\u0142ucha wy\u0142\u0105cznie siebie, nie jest otwarty na to, co mo\u017ce mu pokaza\u0107 inny cz\u0142owiek i \u017cyciowe wydarzenia, twardo stoi przy swoich przekonaniach i nie dopuszcza w\u0105tpliwo\u015bci. W dialogu \u017cyje ten, kto chce i umie odczytywa\u0107 innych ludzi i \u015bwiat jako <a href=\"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/przeczytac-czlowieka\/\">teksty pe\u0142ne znacze\u0144<\/a>, kto potrafi w\u0105tpi\u0107 i zmienia\u0107 samego siebie.<\/p>\n<p>Okazuje si\u0119 wi\u0119c, \u017ce dok\u0142adnie te same cechy charakteru i umiej\u0119tno\u015bci, do kt\u00f3rych\u00a0 rozwijania namawiaj\u0105 kaznodzieje m\u00f3wi\u0105cy o znakach Boga w \u015bwiecie i objawieniu dokonuj\u0105cym si\u0119 w drugim cz\u0142owieku, mo\u017cna opisywa\u0107 zupe\u0142nie innym j\u0119zykiem, wolnym od zak\u0142adania prawdziwo\u015bci kt\u00f3rej\u015b z religii, a nawet istnienia Boga.<\/p>\n<p>Dla wielu j\u0119zyk religii brzmi zniech\u0119caj\u0105co. Jednak dziedzictwo tradycji religijnych, kt\u00f3re rozwija\u0142y si\u0119 przez tysi\u0105ce lat, zawiera wiele cennych wskaz\u00f3wek, my\u015bli i inspiracji, kt\u00f3re pomog\u0105 \u2013 ka\u017cdemu, niezale\u017cnie od pogl\u0105d\u00f3w \u2013 by\u0107 lepszym cz\u0142owiekiem i prowadzi\u0107 lepsze \u017cycie.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ksi\u0105dz mo\u017ce by\u0107 mistrzem zen, chrze\u015bcijanin lepiej zrozumie\u0107 swoj\u0105 wiar\u0119 dzi\u0119ki atei\u015bcie, a ateista mie\u0107 postaw\u0119 godn\u0105 cz\u0142owieka g\u0142\u0119boko wierz\u0105cego. Trzeba tylko si\u0119 otworzy\u0107.<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":30433,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[201],"tags":[],"class_list":["post-30377","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wt"],"acf":{"attached_posts":{"link_1":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/co-moze-robic-prezydent\/","link_2":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/pandemia-zweryfikowala-nasze-plany\/","link_3":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/nie-ma-dymu-bez-ognia\/"}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30377","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=30377"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30377\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30432,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30377\/revisions\/30432"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/30433"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=30377"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=30377"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=30377"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}