{"id":30484,"date":"2020-09-13T11:26:25","date_gmt":"2020-09-13T09:26:25","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/?p=30484"},"modified":"2020-09-13T11:26:25","modified_gmt":"2020-09-13T09:26:25","slug":"stopnie-wedrownicze-po-nowemu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/stopnie-wedrownicze-po-nowemu\/","title":{"rendered":"Stopnie w\u0119drownicze po nowemu"},"content":{"rendered":"

Proponowane zmiany w Systemie Instrument\u00f3w Metodycznych obejm\u0105 HO i HR. Dotycz\u0105 one nie tylko konstrukcji pr\u00f3by, ale te\u017c warunk\u00f3w jej otwarcia. I w\u0142a\u015bnie to wydawa\u0107 si\u0119 mo\u017ce najbardziej rewolucyjne \u2013 pisze instruktorka ZIM.<\/strong><\/p>\n

Na mocy uchwa\u0142y 40. Zjazdu ZHP w sprawie Harcerskiego Systemu Wychowawczego, w marcu 2018 r. rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 Zesp\u00f3\u0142 Projektowy ds. Reformy Instrument\u00f3w Metodycznych (ZIM). Przez blisko dwa lata dzia\u0142ania przeprowadzi\u0142 on analiz\u0119 historyczn\u0105 oraz seri\u0119 bada\u0144, wypracowa\u0142 zarys reformy i szczeg\u00f3\u0142owe rozwi\u0105zania, kt\u00f3re nast\u0119pnie poddano ocenie \u015brodowiska instruktorskiego w procesie konsultacji i recenzji. Z pocz\u0105tkiem 2020 r. rozpocz\u0119li\u015bmy etap pilota\u017cu,<\/a> maj\u0105cy na celu przetestowanie propozycji w praktycznej pracy wychowawczej.<\/p>\n

W Na Tropie sukcesywnie prezentujemy propozycje zmian w Systemie Instrument\u00f3w Metodycznych dotycz\u0105cych w\u0119drownik\u00f3w. Tym razem przyjrzymy si\u0119 stopniom HO i HR.<\/p>\n

O zmianach w systemie stopni instruktorzy ZIM pisali ju\u017c kilkukrotnie. Najbardziej kompleksowe i aktualne podsumowanie znale\u017a\u0107 mo\u017cna w artykule hm. Andrzeja Sawu\u0142y<\/span>, opublikowanym w lipcowym numerze miesi\u0119cznika Czuwaj<\/em>.<\/a> Mo\u017cecie w nim przeczyta\u0107 o og\u00f3lnych za\u0142o\u017ceniach, kt\u00f3re leg\u0142y u podstaw proponowanych zmian. W niniejszym tek\u015bcie nieco wi\u0119cej uwagi po\u015bwi\u0119cimy stopniom w\u0119drowniczym.<\/p>\n

Z jednej strony chcieli\u015bmy zadba\u0107 o sp\u00f3jne podej\u015bcie, a z drugiej – zachowa\u0107 specyfik\u0119 metodyki w\u0119drowniczej<\/p><\/blockquote>\n

Jako ZIM postawili\u015bmy przed sob\u0105 podw\u00f3jne<\/em> zadanie. Z jednej strony chcieli\u015bmy zadba\u0107 o sp\u00f3jne podej\u015bcie w ramach jednego narz\u0119dzia we wszystkich grupach metodycznych. Z drugiej \u2013 zachowa\u0107 specyfik\u0119 metodyki w\u0119drowniczej, podkre\u015blaj\u0105c to, co odr\u00f3\u017cnia w\u0119drownik\u00f3w od pozosta\u0142ych grup metodycznych, odnosz\u0105c si\u0119 do poziomu rozwoju i dojrza\u0142o\u015bci w\u0119drownika oraz odzwierciedlaj\u0105c zaufanie, jakim obdarzamy najstarszych wychowank\u00f3w w ZHP. Rezultatem prac zespo\u0142u s\u0105 zmiany, dotycz\u0105ce nie tylko samej konstrukcji pr\u00f3by, ale i warunk\u00f3w jej otwarcia. I to w\u0142a\u015bnie te wydawa\u0107 si\u0119 mog\u0105 najbardziej rewolucyjne.<\/p>\n

HO bez naramiennika<\/h3>\n

Brak \u015brodowiska w\u0119drowniczego w okolicy <\/em>nie stanowi w\u00f3wczas przeszkody na drodze do indywidualnego rozwoju<\/p><\/blockquote>\n

Po pierwsze ani<\/span> otwarcie, ani zamkni\u0119cie pr\u00f3by w projektowanym systemie nie wymaga posiadania naramiennika w\u0119drowniczego. Dlaczego? Nie chcieli\u015bmy w ten spos\u00f3b ujmowa\u0107 znaczenia pr\u00f3bie w\u0119drowniczej, ale nieco inaczej okre\u015blili\u015bmy jej rol\u0119 i miejsce w systemie. Zesp\u00f3\u0142 doprecyzowa\u0142 koncepcj\u0119 naramiennika, jako potwierdzenia przynale\u017cno\u015bci do ruchu w\u0119drowniczego. W my\u015bl tej koncepcji jest on zdobywany w \u015brodowisku w\u0119drowniczym, co w praktyce oznacza, \u017ce nosz\u0105 go w\u0119drownicy skupieni w dru\u017cynach, zast\u0119pach, czy patrolach pracuj\u0105cych metodyk\u0105 w\u0119drownicz\u0105. Oznacza to te\u017c, \u017ce naramiennik nie jest przeznaczony dla w\u0119drownik\u00f3w b\u0119d\u0105cych kadr\u0105 m\u0142odszych dru\u017cyn, kt\u00f3rzy nie s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 grupy pracuj\u0105cej metodyk\u0105 w\u0119drownicz\u0105. Ujmuj\u0105c rzecz zupe\u0142nie pragmatycznie \u2013 brak \u015brodowiska w\u0119drowniczego w okolicy<\/em> \u2013 b\u0119d\u0105cy wbrew pozorom wci\u0105\u017c do\u015b\u0107 powszechnym problemem \u2013 nie stanowi w\u00f3wczas przeszkody na drodze do indywidualnego rozwoju poprzez zdobywanie stopni. Wi\u0119cej na ten temat mo\u017cecie przeczyta\u0107 w artykule hm. Karoliny Kornas-Bajaronus w Na Tropie.<\/a><\/p>\n

Stopnie, inaczej ni\u017c w przypadku pr\u00f3by w\u0119drowniczej, powinni zdobywa\u0107 zar\u00f3wno w\u0119drownicy zrzeszeni w jednostkach pracuj\u0105cych metodyk\u0105 w\u0119drownicz\u0105, jak i w\u0119drownicy stanowi\u0105cy kadr\u0119 innych jednostek.<\/p>\n

HR<\/span> uwolniony<\/h3>\n

Druga zmiana wzbudzi\u0142a jak dot\u0105d chyba jeszcze wi\u0119cej kontrowersji. Dlatego spieszymy z potwierdzeniem. To prawda \u2013 w nowo projektowanym systemie zniesiony zosta\u0142 wym\u00f3g zdobycia stopnia HO przed otwarciem pr\u00f3by HR. W my\u015bl nowych zasad opiekun wraz z kandydatem dobiera stopie\u0144 odpowiedni do wieku kandydata. Posi\u0142kuj\u0105c si\u0119 przy tym wide\u0142kami: Harcerz Orli\/Harcerka Orla dla w\u0119drownik\u00f3w w wieku 16-19 lat, Harcerz\/Harcerka Rzeczypospolitej dla w\u0119drownik\u00f3w w wieku 18-21 lat.<\/span> Posi\u0142kuj\u0105c \u2013 poniewa\u017c zaproponowane granice nie s\u0105 sztywne. Kluczowym za\u0142o\u017ceniem jest dob\u00f3r stopnia zgodnie z aktualnymi potrzebami rozwojowymi w\u0119drownika.<\/p>\n

Presti\u017cu HR warto poszuka\u0107 gdzie indziej, ni\u017c w formalnych przeszkodach do zdobycia stopnia<\/p><\/blockquote>\n

Co sta\u0142o za t\u0105 decyzj\u0105? Przede wszystkim potrzeba odmitologizowania HR-a<\/span> jako stopnia przeznaczonego dla wybranych<\/em>, a tak\u017ce konsekwencja w postrzeganiu stopnia, jako narz\u0119dzia adekwatnego do wieku wychowanka. Nie oznacza to, \u017ce pr\u00f3bujemy HR-owi<\/span> odebra\u0107 jego presti\u017c. Niech dwie gwiazdki na naramienniku nadal b\u0119d\u0105 powodem do dumy i \u015bwiadcz\u0105 o harcerskim wyrobieniu i \u017cyciowej dojrza\u0142o\u015bci. Tego presti\u017cu jednak warto poszuka\u0107 gdzie indziej, ni\u017c w formalnych przeszkodach do zdobycia stopnia, by nie czyni\u0142 on stopnia czym\u015b nieosi\u0105galnym. Na przyk\u0142ad w uroczystym sposobie jego przyznawania. Tak, by by\u0142 to moment szczeg\u00f3lny, zamykaj\u0105cy proces rozwoju w ramach Harcerskiego Systemu Wychowawczego, a jednocze\u015bnie moment wej\u015bcia na \u015bcie\u017ck\u0119 dalszej, \u015bwiadomej pracy nad sob\u0105, motywowanej wewn\u0119trzn\u0105 potrzeb\u0105 samodoskonalenia.<\/p>\n

Scenariusz zdobywania stopnia HR<\/span> bez uprzedniego zdobycia wcze\u015bniejszych stopni dotyczy oczywi\u015bcie tych stosunkowo nielicznych przypadk\u00f3w, gdy kto\u015b wkracza w harcerskie szeregi w wieku oko\u0142o 18 lat lub wraca po d\u0142u\u017cszej przerwie. Zdajemy sobie spraw\u0119, \u017ce du\u017cym wyzwaniem w proponowanym rozwi\u0105zaniu jest zapewnienie ci\u0105g\u0142o\u015bci wychowawczej i zadbanie o to, by nie zgubi\u0107 po drodze tre\u015bci wcze\u015bniejszych pr\u00f3b – dbaj\u0105c chocia\u017cby<\/span> o stosowne uzupe\u0142nienia. Jest to jednak powszechna praktyka w odniesieniu do ka\u017cdego ze stopni, od m\u0142odzika\/ochotniczki po Harcerk\u0119 i Harcerza Orlego. Wydaje si\u0119 wi\u0119c realne \u2013 i, co wi\u0119cej, zasadne \u2013 by to samo podej\u015bcie stosowa\u0107 konsekwentnie na ka\u017cdym etapie. W projekcie zosta\u0142o to uj\u0119te w formie wymogu sformu\u0142owania zada\u0144 uzupe\u0142niaj\u0105cych, w liczbie, zale\u017cnie od potrzeby, od jednego do pi\u0119ciu.<\/p>\n

A co w \u015brodku pr\u00f3by?<\/h3>\n

Wspomniane wy\u017cej dwie kwestie budz\u0105 najwi\u0119cej emocji, ale nie s\u0105 to jedyne zmiany wprowadzone do stopni w\u0119drowniczych w projektowanym systemie. W przekazanym do pilota\u017cu projekcie zaproponowali\u015bmy rozwi\u0105zanie, w kt\u00f3rym konstrukcyjnie<\/em> pr\u00f3ba Harcerza Orlego opiera si\u0119, podobnie jak w m\u0142odszych stopniach, o tropy, wyzwania, sprawno\u015bci oraz osiem zada\u0144 podstawowych, merytorycznie<\/em> za\u015b pozostaje wierna symbolice p\u0142omieni W\u0119drowniczej Watry. Dopiero na poziomie HR<\/span> pr\u00f3ba jest ju\u017c znacz\u0105co inna od pozosta\u0142ych, pozostawiaj\u0105ca maksymaln\u0105 dowolno\u015b\u0107 w doborze zada\u0144 i uwolniona<\/em> od pozosta\u0142ych instrument\u00f3w metodycznych. Innymi s\u0142owy, nie oczekujemy ju\u017c od Harcerza Rzeczypospolitej, \u017ce b\u0119dzie wymagania idei stopnia realizowa\u0142 poprzez zdobywanie trop\u00f3w czy sprawno\u015bci. Wyj\u0105tek stanowi\u0105 wyzwania, jako z natury najbardziej otwarty i elastyczny z instrument\u00f3w \u2013 pozostawili\u015bmy je w pr\u00f3bie na ka\u017cdym poziomie. HR<\/span> zdecydowanie bardziej wkracza za to w sfery \u017cycia niezwi\u0105zane bezpo\u015brednio z harcerstwem. Kandydata na HR-a<\/span> czeka m.in. zadanie mistrzowskie zwi\u0105zane z rozwojem zawodowym oraz zadanie zwi\u0105zane z samodzielnym inicjowaniem s\u0142u\u017cby poza \u015brodowiskiem harcerskim (tzn. niezwi\u0105zanej z pe\u0142nieniem okre\u015blonej funkcji w organizacji).<\/p>\n

G\u0142\u00f3wnym celem zespo\u0142u jest stworzenie lub modyfikacja istniej\u0105cych narz\u0119dzi tak, by u\u0142atwia\u0142y one dru\u017cynowemu prac\u0119 wychowawcz\u0105<\/p><\/blockquote>\n

Decyzje co do ostatecznego kszta\u0142tu stopni w\u0119drowniczych nie b\u0119d\u0105 \u0142atwe. Pilota\u017c pokazuje ju\u017c teraz bardzo rozbie\u017cne opinie na temat zaproponowanych rozwi\u0105za\u0144. Jednym pr\u00f3ba HO, jako p\u0142ynne przej\u015bcie od ramowych<\/em> pr\u00f3b do w pe\u0142ni otwartego HR-a<\/span>, si\u0119 podoba. Inni wskazuj\u0105, \u017ce brakuje jej ambicji. Dla jednych uwolniony <\/em>HR<\/span>, czy brak wymogu posiadania naramiennika, to zbrodnia, inni ciesz\u0105 si\u0119, \u017ce rezygnujemy z pi\u0119trzenia niepotrzebnych przeszk\u00f3d. G\u0142\u00f3wnym celem, jaki przy\u015bwieca zespo\u0142owi, jest stworzenie lub modyfikacja istniej\u0105cych narz\u0119dzi tak, by u\u0142atwia\u0142y one dru\u017cynowemu prac\u0119 wychowawcz\u0105 i czyni\u0142y j\u0105 bardziej skuteczn\u0105. Przed nami jeszcze kilka miesi\u0119cy test\u00f3w, analiz i dyskusji, kt\u00f3re \u2013 mamy nadziej\u0119 \u2013 finalnie nas do tego celu doprowadz\u0105.<\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Proponowane zmiany w Systemie Instrument\u00f3w Metodycznych obejm\u0105 HO i HR. Dotycz\u0105 one nie tylko konstrukcji pr\u00f3by, ale te\u017c warunk\u00f3w jej otwarcia. I w\u0142a\u015bnie to wydawa\u0107 si\u0119 mo\u017ce najbardziej rewolucyjne \u2013 pisze instruktorka ZIM.<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[209],"tags":[955,956,1131,957],"class_list":["post-30484","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-it","tag-harcerz-orli","tag-harcerz-rzeczpospolitej","tag-instrumenty-metodyczne","tag-stopnie-wedrownicze"],"acf":{"attached_posts":{"link_1":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/watra-inna-niz-wszystkie\/","link_2":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/plany-zrealizowane-i-plany-pokrzyzowane\/","link_3":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/laponia-jakiej-nie-znacie\/"}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30484","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=30484"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30484\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30487,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30484\/revisions\/30487"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=30484"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=30484"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=30484"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}