{"id":30746,"date":"2021-02-14T10:33:42","date_gmt":"2021-02-14T09:33:42","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/?p=30746"},"modified":"2021-02-16T18:58:01","modified_gmt":"2021-02-16T17:58:01","slug":"przez-zoladek-do-serca","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/przez-zoladek-do-serca\/","title":{"rendered":"Przez \u017co\u0142\u0105dek do serca"},"content":{"rendered":"

Dobrze by\u0142oby, gdyby ukoronowaniem dzisiejszego dnia, najlepiej sp\u0119dzonego z blisk\u0105 osob\u0105, by\u0142 wsp\u00f3lny posi\u0142ek. Najlepiej pyszny i po\u017cywny. Ale czy to musi by\u0107 jedyny dzie\u0144, kiedy dobrze ugotujemy?<\/strong><\/p>\n

Wi\u0119kszo\u015b\u0107 rzeczy jeste\u015bmy w stanie kupi\u0107 w \u015bredniej wielko\u015bci markecie, a receptur\u0119 ich przyrz\u0105dzenia znale\u017a\u0107 w ci\u0105gu sekundy<\/p><\/blockquote>\n

Sztuka kulinarna jest tak stara, jak ludzko\u015b\u0107. A osoby j\u0105 rozwijaj\u0105ce mia\u0142y zawsze ogromne pole do popisu \u2013 bo je\u015b\u0107 trzeba<\/em>. Po drodze pojawia\u0142y si\u0119 r\u00f3\u017cne prze\u0142omowe sytuacje \u2013 najpierw zmiana trybu \u017cycia z koczowniczego na osiad\u0142y. Potem odkrywanie coraz to kolejnych gatunk\u00f3w ro\u015blin i zwierz\u0105t, robienie krzy\u017c\u00f3wek gatunkowych udoskonalaj\u0105cych rolnictwo. Odkrycie ziemniak\u00f3w, kukurydzy czy marchwi. Pojawi\u0142y si\u0119 nowe metody konserwacji, a w ko\u0144cu przechowywania \u015bwie\u017cej \u017cywno\u015bci \u2013 pierwsze lod\u00f3wki zacz\u0119\u0142y ch\u0142odzi\u0107 na przesz\u0142o 20 lat przed uruchomieniem pierwszej sieci elektroenergetycznej du\u017cej skali. Rosn\u0105ce jak na dro\u017cd\u017cach sektory logistyczny i informacyjny usprawni\u0142y transport i pozwoli\u0142y na poznawanie r\u00f3\u017cnych przepis\u00f3w. Internetowa rewolucja doprowadzi\u0142a do stanu obecnego \u2013 wi\u0119kszo\u015b\u0107 rzeczy jeste\u015bmy w stanie kupi\u0107 w \u015bredniej wielko\u015bci markecie, a receptur\u0119 ich przyrz\u0105dzenia mo\u017cemy znale\u017a\u0107 w ci\u0105gu sekundy w urz\u0105dzeniu mieszcz\u0105cym si\u0119 w kieszeni. A sztandarowym przyk\u0142adem sprawno\u015bci tego ca\u0142ego stanu rzeczy jest fakt, \u017ce pandemia nie dotkn\u0119\u0142a ani globalnej sieci informacyjnej, ani systemu dystrybucji \u017cywno\u015bci.<\/p>\n

To jest ten moment, w kt\u00f3rym mogliby\u015bmy zaduma\u0107 si\u0119 nad z\u0142o\u017cono\u015bci\u0105 proces\u00f3w, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y do tego, \u017ce mo\u017cemy je\u015b\u0107 tak, a nie inaczej.<\/p>\n

Rozw\u00f3j ludzko\u015bci w modelu, kt\u00f3ry znamy, jest skorelowany ze wzrostem wyst\u0105pie\u0144 chor\u00f3b uk\u0142adu pokarmowego, a zachodni styl \u017cycia prowadzi cz\u0119sto to nadwagi, oty\u0142o\u015bci czy chor\u00f3b uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia. Dietetycy w pocie czo\u0142a usprawniaj\u0105 piramidy \u017cywienia, a po drugiej stronie tego samego sto\u0142u (a w sumie to kuchennego blatu) gastronomowie pr\u00f3buj\u0105 ponie\u015b\u0107 w zwi\u0105zku z tym jak najni\u017csze koszty materia\u0142owe i osobowe. No dobra, a jak to jest z \u017cywieniem na naszym podw\u00f3rku?<\/p>\n

Nasz wsp\u00f3lny st\u00f3\u0142<\/strong><\/h3>\n

Ze swojej perspektywy mog\u0119 powiedzie\u0107 \u2013 ca\u0142kiem nie\u017ale. W mojej 19-letniej historii bycia cz\u0142onkiem ZHP w czasie biwak\u00f3w, oboz\u00f3w czy wyjazd\u00f3w generalnie kr\u00f3lowa\u0142y kanapki. Ciesz\u0119 si\u0119, \u017ce od paru dobrych lat pojawi\u0142o si\u0119 wi\u0119cej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci w zakresie owoc\u00f3w i warzyw na wyjazdach. Sa\u0142ata nie robi ju\u017c na nikim wra\u017cenia. Czy to na formach programowych, czy kszta\u0142ceniowych jemy coraz lepiej i zdrowiej.<\/p>\n

\u017bywienie zbiorowe to ci\u0119\u017cki kawa\u0142ek chleba<\/p><\/blockquote>\n

Harcerska Akcja Letnia za\u015b rz\u0105dzi si\u0119 swoimi prawami \u2013 \u017cywienie zbiorowe to ci\u0119\u017cki kawa\u0142ek chleba. Jasne, \u017ce samodzielne gotowanie przez dru\u017cyn\u0119 jest du\u017co bardziej wychowawcze. Oczywi\u015bcie lepsze by\u0142oby prowadzenie w\u0142asnego \u017cywienia, z w\u0142asnym kucharzem, ale niestety nie ka\u017cdy ma znajomego kucharza. Niemniej jest sytuacja, kt\u00f3ra mo\u017ce sp\u0119dza\u0107 sen z powiek niejednemu kwatermistrzowi bazy. A s\u0105 to uczestnicy cechuj\u0105cy si\u0119 specyficznymi wymaganiami \u017cywieniowymi.<\/p>\n

Zagl\u0105danie w talerz<\/strong><\/h3>\n

Jest wiele r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w, dla kt\u00f3rych dana osoba \u017cywi si\u0119 w konkretny spos\u00f3b<\/p><\/blockquote>\n

Co si\u0119 kryje za tym okr\u0105g\u0142ym okre\u015bleniem? Generalnie jaki\u015b rodzaj diety \u2013 ale nie taki jak ta Kwa\u015bniewskiego czy Chodakowskiej. Raczej te zwi\u0105zane z kompleksowym podej\u015bciem do \u017cywienia \u2013 wegetaria\u0144ska, wega\u0144ska, bezlaktozowa, bezglutenowa, bezmi\u0119sna, koszerna czy halal. Dwie ostatnie to oczywi\u015bcie sposoby \u017cywienia rekomendowane przez religie \u2013 odpowiednio \u017cydowsk\u0105 i muzu\u0142ma\u0144sk\u0105. Ca\u0142\u0105 reszt\u0119 mo\u017cemy w uproszczeniu nazwa\u0107 jakimi\u015b preferencjami \u017cywieniowymi, ale tu \u0142atwo nam wpa\u015b\u0107 w pu\u0142apk\u0119 my\u015blenia, \u017ce wyb\u00f3r diety to na pewno widzimisi\u0119 jedz\u0105cego. Jest wiele r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w, dla kt\u00f3rych dana osoba \u017cywi si\u0119 w konkretny spos\u00f3b \u2013 mo\u017ce to wynika\u0107 ze wskaza\u0144 lekarza, z zalece\u0144 dietetyka czy te\u017c w\u0142asnych przekona\u0144. S\u0142yszeli\u015bcie kiedy\u015b okre\u015blenie, \u017ce weganizm to widzimisi\u0119<\/em>? Niekoniecznie \u2013 kto\u015b mo\u017ce mie\u0107 d\u0142ug\u0105 list\u0119 alergii pokarmowych, w wyniku kt\u00f3rych nie mo\u017ce je\u015b\u0107 wszystkiego, ale mo\u017ce pos\u0142ugiwa\u0107 si\u0119 w zamawianiu jedzenia uproszczeniem jem kuchni\u0119 wega\u0144sk\u0105<\/em>, bo zwyczajnie nie chce dzieli\u0107 si\u0119 informacjami o swoim stanie zdrowia.<\/p>\n

\u017bywienie na obozie s\u0142u\u017cy temu, \u017ceby tanio i sprawie wy\u017cywi\u0107 du\u017c\u0105 liczb\u0119 os\u00f3b i naturalnie osoby ze specyficznymi wymaganiami \u017cywieniowymi nie wpisuj\u0105 si\u0119 w to za\u0142o\u017cenie. Takiego uczestnika, po zasygnalizowaniu kuchni, \u017ce jest wege<\/em>, mo\u017ce wewn\u0119trznie skr\u0119ca\u0107 na nak\u0142adanie podw\u00f3jnej porcji ziemniak\u00f3w, co ma stanowi\u0107 substytut kotleta, kt\u00f3rym racz\u0105 si\u0119 inni uczestnicy.<\/p>\n

Nawet 20% ludno\u015bci modyfikuje swoj\u0105 diet\u0119 z powodu nadwra\u017cliwo\u015bci, nietolerancji b\u0105d\u017a alergii pokarmowej<\/p><\/blockquote>\n

Cyceron mawia\u0142, \u017ce przypraw\u0105 potrawy jest g\u0142\u00f3d<\/em>, ale komu\u015b mo\u017ce zwyczajnie takie para-\u017cywienie nie odpowiada\u0107 i mo\u017ce na ob\u00f3z nie pojecha\u0107. Nie wiemy jednak, czy w zwi\u0105zku z nierealizowaniem w\u0142a\u015bciwego \u017cywienia jacy\u015b cz\u0142onkowie ZHP nie bior\u0105 udzia\u0142u w HAL, b\u0105d\u017a ten udzia\u0142 jest utrudniony. Wed\u0142ug bada\u0144 Isabel Skypala (uj\u0119tych w artykule Nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 pokarmowa \u2014 alergia i nietolerancja pokarmowa<\/em>) nawet 20% ludno\u015bci modyfikuje swoj\u0105 diet\u0119 z powodu nadwra\u017cliwo\u015bci, nietolerancji b\u0105d\u017a alergii pokarmowej. Trudno mi wyobrazi\u0107 sobie wykluczenie z HAL-\u00f3w do 20% cz\u0142onk\u00f3w ZHP, dlatego postanowi\u0142em rozpozna\u0107 t\u0119 tematyk\u0119.<\/p>\n

Chcia\u0142bym dowiedzie\u0107 si\u0119, jak jedz\u0105 kadra i uczestnicy oboz\u00f3w na bazach. Chcia\u0142bym wiedzie\u0107, z jakimi problemami w kontek\u015bcie r\u00f3\u017cnorodno\u015bci diet borykaj\u0105 si\u0119 komendanci i kadry obozowych sto\u0142\u00f3wek. Zapraszam serdecznie do wype\u0142nienia badania dost\u0119pnego w Panelu Harcerskiego Instytutu Badawczego.<\/a> Je\u015bli uda nam si\u0119 do wiosny opracowa\u0107 wyniki i rekomendacje, to jest szansa na poszerzenie oferty \u017cywieniowej na jednej, dw\u00f3ch, kilku bazach. Mo\u017ce prze\u0142o\u017cy si\u0119 to na podniesienie jako\u015bci oraz wdro\u017cenie r\u00f3\u017cnorodno\u015bci \u017cywienia na bazach, gdy ju\u017c b\u0119dziemy mogli na nie pojecha\u0107?<\/p>\n

Mo\u017ce docenimy, \u017ce jedzenie obozowe<\/em> to daleka przesz\u0142o\u015b\u0107, \u017ce dobre jedzenie jest wa\u017cnie nie tylko od \u015bwi\u0119ta. By\u0107 mo\u017ce wr\u00f3cimy do liczebno\u015bci ZHP jeszcze sprzed pandemii, by m\u00f3c znowu nie tylko wychowywa\u0107, ale i wdra\u017ca\u0107 zdrowe nawyki \u017cywieniowe dla 110 tysi\u0119cy brzuch\u00f3w. Wszak jak mawia\u0142 Epikur – przyjemno\u015b\u0107 brzucha jest podstaw\u0105 i korzeniem wszelkiego dobra<\/em>.<\/p>\n

 <\/p>\n

Badanie, o kt\u00f3rym pisze Jacek Grzebielucha znajdziecie w Panelu Harcerskiego Instytutu Badawczego.<\/a>\u00a0<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dobrze by\u0142oby, gdyby ukoronowaniem dzisiejszego dnia, najlepiej sp\u0119dzonego z blisk\u0105 osob\u0105, by\u0142 wsp\u00f3lny posi\u0142ek. Najlepiej pyszny i po\u017cywny. Ale czy to musi by\u0107 jedyny dzie\u0144, kiedy dobrze ugotujemy?<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[11],"tags":[614,269,255],"class_list":["post-30746","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-fel","tag-haliz","tag-odzywianie","tag-zdrowe-odzywianie"],"acf":{"attached_posts":{"link_1":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/odznaka-dnia-mysli-braterskiej\/","link_2":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/zhp-na-zakrecie-3\/","link_3":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/pobierz-aplikacje-na-tropie\/"}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30746","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=30746"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30746\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30751,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30746\/revisions\/30751"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=30746"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=30746"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=30746"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}