{"id":32172,"date":"2023-10-26T15:57:39","date_gmt":"2023-10-26T13:57:39","guid":{"rendered":"http:\/\/natropie.zhp.pl\/?p=32172"},"modified":"2023-10-26T15:59:05","modified_gmt":"2023-10-26T13:59:05","slug":"chlopki-chlopi-trzy-polecenia-na-jesien","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/chlopki-chlopi-trzy-polecenia-na-jesien\/","title":{"rendered":"Ch\u0142opki. Ch\u0142opi. Trzy polecenia na jesie\u0144\u00a0"},"content":{"rendered":"

2023 przyni\u00f3s\u0142 nam ksi\u0105\u017ck\u0119 Joanny Kuciel-Frydryszak, premier\u0119 kinow\u0105 tw\u00f3rc\u00f3w \u201eMojego Vincenta\u201d oraz teatraln\u0105 w Teatrze Ludowym w Krakowie. Ch\u0142opki i ch\u0142opi kr\u00f3luj\u0105 w kulturze. To ich jesie\u0144.\u00a0<\/strong><\/p>\n

Zwr\u00f3cenie si\u0119 ku wsi, jako \u017ar\u00f3d\u0142u witalno\u015bci i zdrowia, fascynacja folklorem, ucieczka od szaro\u015bci i zgie\u0142ku miasta – to wszystko w drugiej po\u0142owie XIX wieku, \u201ew wykonaniu\u201d m\u0142odopolskiej inteligencji z\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 na ludomani\u0119, inaczej zwan\u0105 ch\u0142opomani\u0105. Okazuje si\u0119, \u017ce ponad sto lat p\u00f3\u017aniej, arty\u015bci do ludowo\u015bci podchodz\u0105 z pokor\u0105, a naiwn\u0105 romantyczno\u015b\u0107 zamienili na docenienie roli i si\u0142y kobiet. Czy mo\u017cemy zatem m\u00f3wi\u0107 o ch\u0142opomanii 2.0? Liczba nowych dzie\u0142 kultury nawi\u0105zuj\u0105cych do ksi\u0105\u017cki Reymonta, lub odczytuj\u0105cych j\u0105 na nowo, nie pozwala pozosta\u0107 oboj\u0119tnym. Dlatego samemu warto zanurzy\u0107 si\u0119 w nie jesieni\u0105 i zebra\u0107 plon. Polecam trzy sposoby:<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

SPOS\u00d3B PIERWSZY \u2013 ksi\u0105\u017cka:<\/span><\/b>
\n\u201eCh\u0142opki. Opowie\u015b\u0107 o naszych babkach\u201d \u2013 Joanna Kuciel-Frydryszak, wyd. Marginesy, 2023<\/span><\/b>\u00a0<\/span><\/h3>\n

Charakterystyczn\u0105 \u017c\u00f3\u0142t\u0105 ok\u0142adk\u0119 wiele razy widzia\u0142am w minione wakacje \u2013 w tramwaju, poci\u0105gu, na pla\u017cy i w parku. I bardzo si\u0119 ciesz\u0119, bo to ksi\u0105\u017cka, kt\u00f3ra zmienia \u017cycie. Pora\u017caj\u0105ce \u015bwiadectwa i kwerenda autorki, kt\u00f3ra w bardzo zwinny spos\u00f3b prowadzi czytelnika przez histori\u0119 naszych babek, otwieraj\u0105 oczy. Przeczytacie o losach odwa\u017cnej Wiktorii \u2013 polskiej emigrantki szukaj\u0105cej lepszego \u017cycia w dalekiej Kanadzie. Poznacie Jadwig\u0119 Szkrab\u0119, kt\u00f3ra tak bardzo pragn\u0119\u0142a chodzi\u0107 do szko\u0142y, \u017ce nie przeszkodzi\u0142 jej nawet brak but\u00f3w. Dowiecie si\u0119 te\u017c prawdy dziewczynach \u201ezb\u0119dnych\u201d, niewspominanych przez inne ksi\u0105\u017cki i podr\u0119czniki historii. Mo\u017cemy jeszcze na \u017cywo porozmawia\u0107 z przedstawicielkami pokolenia c\u00f3rek tych bohaterek \u2013 je\u015bli tylko mo\u017cecie, skorzystajcie z tego przywileju, b\u0119dzie to wyj\u0105tkowe uzupe\u0142nienie historii opowiedzianych przez Kuciel-Frydryszak. Wersje audio ksi\u0105\u017cki czyta Maria Peszek<\/a>.<\/span><\/p>\n

SPOS\u00d3B DRUGI \u2013 film:<\/span><\/b>
\n\u201eCh\u0142opi\u201d \u2013 <\/span><\/b>DK Welchman<\/span><\/b><\/a>,\u202f<\/span><\/b>Hugh Welchman<\/span><\/b><\/a>, premiera – <\/span><\/b>8 wrze\u015bnia 2023 (\u015bwiatowa)\u202f\/ 13 pa\u017adziernika 2023 (polska premiera kinowa)<\/span><\/b>\u00a0<\/span><\/h3>\n

To wyj\u0105tkowe odczytanie \u201eCh\u0142op\u00f3w” Reymonta. Nie tylko dlatego, \u017ce zosta\u0142o stworzone w technice animacji malarskiej, ale te\u017c fabularnie – w centrum stawia Jagn\u0119. Zagubion\u0105, naiwn\u0105, ale te\u017c odwa\u017cn\u0105 i niepokorn\u0105. W trakcie seansu sprawne oko wychwyci liczne inspiracje malarskie (Che\u0142mo\u0144ski, Wycz\u00f3\u0142kowski, Fa\u0142at, Malczewski). Ten film to wybitny przyk\u0142ad intertekstualno\u015bci. I to nie tylko w warstwie wizualnej, ale te\u017c d\u017awi\u0119kowej. \u015acie\u017ck\u0119 d\u017awi\u0119kow\u0105 stworzy\u0142 L.U.C. (\u0141ukasz Rostkowski), kt\u00f3ry zaprosi\u0142 do wsp\u00f3\u0142pracy mi\u0119dzy innymi Kayah, Laboratorium Pie\u015bni, duet Dagadana, T\u0119gich Ch\u0142op\u00f3w i oczywi\u015bcie Rebel Babel Film Orchestra. Przetworzenia pie\u015bni ludowych i ko\u015bcielnych oraz specjalnie skomponowane utwory porywaj\u0105 i przenikaj\u0105 widza na wskro\u015b. W 1924 by\u0142 Nobel. Czy sto lat p\u00f3\u017aniej b\u0119dzie Oscar? Trzymajmy kciuki za naszego kandydata.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

PS. Zosta\u0144cie na napisach ko\u0144cowych. Nie, na ko\u0144cu nie zobaczycie \u201esceny po napisach\u201d, Jagna nie wr\u00f3ci w superbohaterskiej wersji do swoich ziomk\u00f3w. Zobaczycie za to, ile malarek i malarzy pracowa\u0142o przez ponad dwa lata nad tym monumentalnym filmem. To kr\u00f3tkie \u0107wiczenie z uwa\u017cno\u015bci jest wisienk\u0105 na torcie po 116 minutach kinowej uczty<\/a>.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

SPOS\u00d3B TRZECI \u2013 spektakl: <\/span><\/b>
\n\u201eCh\u0142opi\u201d\u2013 Teatr Ludowy, re\u017c. Remigiusz Brzyk, premiera \u2013 21 pa\u017adziernika 2023<\/span><\/b>\u00a0<\/span><\/h3>\n

Gdybym mia\u0142a podsumowa\u0107 to przedstawienie w trzech zdaniach, by\u0142yby to:<\/span>
\n\u201eHanka! <\/span>Jewko, ja Ci wierz\u0119. <\/span>Komornico ty biedna, bez Ciebie tej historii by nie by\u0142o”.<\/span>
\nW spektaklu wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107 miesza si\u0119 z przesz\u0142o\u015bci\u0105. Nad scen\u0105 g\u00f3ruje kilkumetrowy krzy\u017c, ale czy to krzy\u017c, czy to s\u0142up graniczny? Torba id\u0105cej na \u017cebry Agaty ma znane granatowo-\u017c\u00f3\u0142te barwy, a narratorka biega po scenie w sportowych butach i stylizowanej chu\u015bcie.<\/span>
\nSpektakl nie jest lekki, \u0142atwy i przyjemny. Tak jak lekki, \u0142atwy i przyjemny nie jest pierwowz\u00f3r. Zmusza za to do refleksji, kt\u00f3ra nam wszystkim jest potrzebna. Waga spektaklu jest wielka, ale jeden z aktor\u00f3w zdecydowanie zmi\u0119kcza przekaz i wprowadza sta\u0142\u0105 rado\u015b\u0107 i spok\u00f3j do ka\u017cdej sceny\u2026 <\/span>Sprawd\u017acie koniecznie!<\/a><\/span><\/p>\n

Gdzie zg\u0142\u0119bia\u0107 ludowo\u015b\u0107?<\/h3>\n

Chcecie wi\u0119cej? Jako \u201elektury uzupe\u0142niaj\u0105ce\u201d polecam: wizyt\u0119 w lokalnym muzeum etnograficznym (tutaj, cz\u0119sto w formie interaktywnej dowiecie si\u0119 wi\u0119cej o zwyczajach ludowych, kt\u00f3rych ju\u017c si\u0119 nie praktykuje, zobaczycie stroje, kt\u00f3re dawniej nosili ch\u0142opi, a np. w krakowskim muzeum we\u017amiecie udzia\u0142 w warsztatach), p\u0142yt\u0119 \u201ePie\u015bni wsp\u00f3\u0142czesne\u201d Miuosha i Zespo\u0142u Pie\u015bni i Ta\u0144ca \u015aL\u0104SK (wybitne po\u0142\u0105czenie ludowych i nowoczesnych brzmie\u0144 zanurzone w \u201emitologii\u201d \u015bl\u0105skiej), koncert wybranego zespo\u0142u ludowego (w Polsce jest z czego wybiera\u0107 \u2013 tylko na stronie polskiej sekcji International Council of Organizations of Folklore Festivals and Folk Arts jest ich a\u017c 106!)\u00a0 \u2013 feeria barw, energia i rado\u015b\u0107 takiego wydarzenia potrafi\u0105 rozja\u015bni\u0107 nawet najbrzydszy jesienny dzie\u0144. Ja dodatkowo na list\u0119 marze\u0144 wpisuj\u0119 musicalow\u0105 wersj\u0119 \u201eCh\u0142op\u00f3w\u201d w Teatrze Muzycznym w Gdyni oraz koncert folkowego sk\u0142adu Rebel Babel Film Orchestra z muzyk\u0105 z filmu Welchman\u00f3w, ale na ten moment\u2026 wracam do Lipiec. W audiobooku. Ju\u017cci, jesie\u0144!<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

2023 przyni\u00f3s\u0142 nam ksi\u0105\u017ck\u0119 Joanny Kuciel-Frydryszak, premier\u0119 kinow\u0105 tw\u00f3rc\u00f3w \u201eMojego Vincenta\u201d oraz teatraln\u0105 w Teatrze Ludowym w Krakowie. Ch\u0142opki i ch\u0142opi kr\u00f3luj\u0105 w kulturze. To ich jesie\u0144.\u00a0<\/p>\n","protected":false},"author":152,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[199],"tags":[1219,440,227],"class_list":["post-32172","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ntk","tag-chlopi","tag-kultura","tag-teatr"],"acf":{"attached_posts":{"link_1":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/jak-zostalem-gdanszczaninem\/","link_2":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/zmiana-jest-kobieta\/","link_3":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/pobierz-aplikacje-na-tropie\/"}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32172","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/152"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=32172"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32172\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":32178,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32172\/revisions\/32178"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=32172"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=32172"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/natropie.zhp.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=32172"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}